II OZ 992/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 26 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. W. i M. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 sierpnia 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 611/14 odmawiające wyłączenia sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ewy Machlejd od rozpoznawania sprawy ze skargi na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: oddalić zażalenie. W dniu 6 maja 2014 r. skarżący złożyli wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ewy Machlejd od rozpoznawania sprawy ze skargi na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Zdaniem skarżących sędzia działa na ich szkodę, pozbawia ich prawa do rozpoznania sprawy bez wzywania do opłat i chce wydać orzeczenia w trybie bezprocesowym. W pisemnym oświadczeniu złożonym w dniu 17 lipca 2014 r. sędzia Ewa Machlejd wskazała, że z żadną ze stron postępowania nie występują okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jej bezstronności w tej sprawie (art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.), nie zachodzą również ustawowe przesłanki wynikające z art. 18 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 4 sierpnia 2014 r., na podstawie art. 19 p.p.s.a., oddalił wniosek o wyłączenie w/w sędziego stwierdzając, iż nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 18 i art. 19 p.p.s.a. oraz wskazując, że rozczarowanie co do sposobu prowadzenia postępowania sądowego, czy też podjętych w jego ramach rozstrzygnięć nie może stanowić podstawy do wyłączenia sędziego na podstawie przesłanek wymienionych w art. 18 i 19 p.p.s.a. Zarzuty odnoszące się do tej kwestii mogą być podnoszone w środkach odwoławczych od ewentualnych orzeczeń sądu I instancji, natomiast nie mogą one w żadnym razie stanowić podstawy do uwzględnienia tego rodzaju wniosku i wyłączenia w związku z tym konkretnego sędziego. Wyłączenie sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a. ma ponadto zapewnić obiektywizm sądu i nie może być traktowane jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu swoich interesów. W konsekwencji, nie może służyć umożliwieniu stronie wybierania składów sędziowskich według jej subiektywnego odczucia. Ponadto, Sąd I instancji wskazał, że sędzia Ewa Machlejd złożyła oświadczenie datowane na 17 lipca 2014 r., z którego wynika, iż nie zachodzą w stosunku do niej okoliczności określone w art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia od rozpoznawania w sprawie. W ocenie Sądu I instancji prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, zatem wniosek o jej wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na to postanowienie skarżący złożyli zażalenie wnosząc o uchylenie wydanego postanowienia i wyłączenie od orzekania stronniczego i niesprawiedliwego sędziego Ewy Machlejd od rozpoznawania sprawie. W uzasadnieniu skarżący powtórzyli argumentację zawartą we wniosku o wyłączenie sędziego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zgodnie z art. 18 § 1 p.p.s.a., sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Niezależnie jednak od przyczyn wymienionych powyżej, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli między nim a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego, o czym stanowi art. 19 wskazanej ustawy. Zaznaczyć przy tym należy, że podstawą wyłączenia sędziego nie mogą być jedynie gołosłowne twierdzenia i subiektywne odczucia strony skarżącej. Konieczne jest wskazanie konkretnych okoliczności, czy to wymienionych enumeratywnie w art. 18 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, czy też innych, z których wynika, że istnieją wątpliwości co do bezstronności tego sędziego zgodnie z treścią art. 19 tejże ustawy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie w odniesieniu do wskazanego przez skarżących sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ewy Machlejd, ani we wniosku o wyłączenie sędziego, ani też w rozpoznawanym zażaleniu nie można się dopatrzeć się przesłanek, które uzasadniałyby jej wyłączenie. Przesłanką taką nie jest z pewnością subiektywne przeświadczenie skarżących o zasadności złożonego wniosku. W związku z tym, w okolicznościach niniejszej sprawy oraz wobec złożonego oświadczenia sędziego Ewy Machlejd uznać należy, że Sąd pierwszej instancji w sposób właściwy ocenił, iż w niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności, które uzasadniałyby uwzględnienie wniosku o wyłączenie sędziego. Uznać zatem należy, że zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 sierpnia 2014 r. nie narusza przepisów obowiązującego prawa, a zatem zarzuty podniesione w niniejszym zażaleniu nie mają usprawiedliwionych podstaw. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.