II SA 1229/92

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny1992-11-06

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Naczelny Sąd Administracyjny powinien umorzyć postępowanie sądowe w sprawie delegowania funkcjonariusza do pełnienia służby, jeśli funkcjonariusz ten zwolnił się ze służby na własną prośbę, a mimo wezwania sądu nie potwierdził aktualności skargi i nie stawił się na rozprawę?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny umorzył postępowanie sądowe, uznając je za bezprzedmiotowe. Podstawą umorzenia był fakt, że skarżący zwolnił się ze służby na własną prośbę, nie potwierdził aktualności swojej skargi mimo wezwania sądu i nie stawił się na rozprawę. W związku z tym, że spór dotyczył delegowania w czasie trwania stosunku służbowego, a stosunek ten ustał, dalsze prowadzenie postępowania było bezcelowe.
Stan faktyczny
Artur K. zaskarżył decyzję Dyrektora Centralnego Zarządu Zakładów Karnych o delegowaniu go do pełnienia służby. Skarżący podnosił, że decyzje o delegowaniu, w tym ostatnia z 8 maja 1992 r., noszą cechy szykanowania, nie określają terminu delegacji i są sprzeczne z wcześniejszym wyrokiem NSA przywracającym go do służby. Organ administracji wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na wyłączenie spod kontroli sądowej aktów wynikających z podległości służbowej. Następnie Artur K. zwolnił się ze służby na własną prośbę. Mimo wezwania sądu do potwierdzenia aktualności skargi i nieobecności na rozprawie, sąd umorzył postępowanie.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe na podstawie art. 355 par. 1 Kpc w związku z art. 393 par. 1 Kpc i art. 211 Kpa.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny umorzył postępowanie sądowe na podstawie art. 355 par. 1 Kpc w związku z art. 393 par. 1 Kpc i art. 211 Kpa w sprawie ze skargi Artura K. na decyzję Dyrektora Centralnego Zarządu Zakładów Karnych z dnia 8 maja 1992 r. w przedmiocie delegowania do pełnienia służby bez określenia terminów delegacji. Kapral Artur K. decyzją Ministra Sprawiedliwości został w dniu 20 maja 1991 r. zwolniony ze Służby Więziennej, którą pełnił w Zakładzie Karnym w T. Decyzję tę zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 10 stycznia 1992 r. uchylił zaskarżoną decyzję. Decyzją z dnia 24 lutego 1992 r. Naczelnik Wydziału Kadr Centralnego Zarządu Zakładów Karnych delegował Artura K. do pełnienia służby w Zakładzie Karnym w D. Od tej decyzji Artur K. odwołał się do Dyrektora Centralnego Zarządu Zakładów Karnych, który decyzją z dnia 20 marca 1992 r. nr NK/557/92, powołując się na art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o Służbie Więziennej /Dz.U. 1984 nr 29 poz. 149 ze zm./ i art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa, utrzymał w mocy decyzję z dnia 24 lutego 1992 r. Decyzją z dnia 24 marca 1992 r. nr NK/557/92 Naczelnik Wydziału Kadr Centralnego Zarządu odwołał Artura K. z delegacji do Zakładu Karnego w D. i delegował z dniem 1 kwietnia 1992 r. do pełnienia służby w Zakładzie Karnym w W. Decyzja ta była uzasadniona brakiem wolnych stanowisk pracy w Zakładach Karnych w T. i w D. oraz koniecznością zapewnienia obsady etatowej w Zakładzie Karnym w W. Również od tej decyzji Artur K. odwołał się do Dyrektora Centralnego Zarządu Zakładów Karnych, ale Dyrektor decyzją z dnia 8 maja 1992 r. nr NK/557/92, powołując się na art. 55 ust. 1 cytowanej ustawy z dnia 10 grudnia 1959 r. o Służbie Więziennej oraz art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Artur K. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, kwestionując zgodność z prawem decyzji Naczelnika Wydziału Kadr Centralnego Zarządu Zakładów Karnych z dnia 24 marca 1992 r. nr NK/557/92 i wydanej w sprawie decyzji ostatecznej. W skardze podniesiono, że w decyzji Naczelnika nie określono terminu delegowania. Tak samo zresztą poprzednio delegowano go bezterminowo do pełnienia służby w Zakładzie Karnym w D. z dniem 24 lutego 1992 r. Zarówno sposób delegowania, jak i okoliczności, w jakich nastąpiło delegowanie /do D. i do W./, noszą cechy szykanowania. Skarżący podał, że został bezprawnie zwolniony ze służby w Zakładzie Karnym w T., co stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w swoim wyroku z dnia 10 stycznia 1992 r. Mimo wyroku nie został przywrócony do pracy w swoim zakładzie pracy, ale kolejno delegowany do pracy w Zakładzie Karnym w D., a później w Zakładzie Karnym w W. Zdaniem skarżącego, nie są prawdziwe motywy delegowania go do kolejnego Zakładu Karnego w W., gdyż w tym czasie był w Zakładzie Karnym w D. nadal wolny etat strażnika w Dziale Ochrony /ten sam etat, który zajmował przed delegowaniem/. Na wskazany etat w D. z dniem 1 kwietnia 1992 r. został delegowany funkcjonariusz, który do dnia 31 marca 1992 r. przebywał na delegacji w W. Już po wydaniu wyroku przywracającego skarżącego do pracy w Służbie Więziennej przyjęto do służby w T. 3 osoby, a po delegowaniu go do D. przyjęto w T. kolejnego funkcjonariusza. Skarżący podał, że gdy zwrócił się do Naczelnika w T. z zapytaniem, co było powodem kolejnej delegacji, tym razem do W., otrzymał odpowiedź, że był to wynik jego uprzedniego odwołania się od decyzji o delegowaniu do D. W tych okolicznościach, zdaniem Artura K., nie są wiarygodne motywy podawane w uzasadnieniach decyzji o delegowaniu go do kolejnych zakładów karnych, rozrzuconych na terenie Polski. Według jego odczucia, chodziło po prostu o zniechęcenie go do służby i okazanie innym funkcjonariuszom, kto w tej sprawie ma zawsze decydujący głos, mimo wyroków NSA. Świadczy to - według skarżącego - po prostu o łamaniu prawa. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Centralnego Zarządu Zakładów Karnych wniósł o odrzucenie skargi, gdyż zgodnie z art. 196 par. 4 pkt 2 Kpa wyłączone są spod kontroli sądowej rozstrzygnięcia wydane w sprawach związanych z podległością służbową. Decyzje o oddelegowaniu funkcjonariuszy Służby Więziennej do pełnienia służby w różnych jednostkach organizacyjnych więziennictwa "wynikają bezpośrednio z podległości służbowej tych funkcjonariuszy i mają charakter aktów administracyjnych wewnętrznych, przez co nie podlegają kontroli sądu administracyjnego". Dodatkowo poinformował, że Artur K. został zwolniony ze Służby Więziennej na własną prośbę z dniem 30 czerwca 1992 r. decyzją personalną z dnia 28 maja 1992 r. nr 72/92 Naczelnika Zakładu Karnego w T. Naczelny Sąd Administracyjny pismem z dnia 10 lipca 1992 r. zwrócił się do skarżącego, aby w terminie 7 dni od otrzymania pisma poinformował Sąd, czy aktualna jest jego skarga w związku ze zwolnieniem go ze służby na własną prośbę. Pismo to doręczono Arturowi K. w dniu 15 lipca 1992 r. /zwrotne poświadczenie odbioru/, ale żadna odpowiedź do Sądu nie wpłynęła. Artur K. nie stawił się też na rozprawę przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy przypomnieć, że według przyjętej linii orzecznictwa (...) nie tylko zwolnienie ze służby, ale również dokonana decyzją administracyjną zmiana podstawowych elementów stosunku służbowego funkcjonariuszy formacji zmilitaryzowanych podlega w stosownym trybie kontroli sądu administracyjnego. Dlatego Sąd bada, czy w danym stanie faktycznym sprawy rzeczywiście była zastosowana zwykła, typowa delegacja wynikająca z podległości służbowej /zlecenie funkcjonariuszowi wykonania zadań służbowych poza stałym miejscem służby w ściśle określonym czasie/, mająca charakter wewnętrznego aktu administracyjnego i przez to nie podlegająca kontroli Sądu, czy też są uzasadnione podstawy do przyjęcia, że posługując się formą "delegacji", dokonano istotnych zmian stosunku służbowego funkcjonariusza formacji zmilitaryzowanych /a nie zwykłego oddelegowania do czasowego pełnienia służby poza stałym miejscem służby/. W tym ostatnim wypadku mielibyśmy do czynienia z decyzją w sensie materialnym, która podlega, po spełnieniu określonych rygorów proceduralnych, kontroli sądu administracyjnego. W rozpatrywanej sprawie, według uzyskanych danych, skarżący zwolnił się ostatecznie na własną prośbę ze służby. Nie zareagował też na skierowane przed datą rozprawy pismo, w którym Sąd prosi o poinformowanie, czy wobec zwolnienia się na własną prośbę ze służby aktualna jest jego skarga w przedmiocie uprzedniego /podczas trwania stosunku służbowego/ delegowania go do pełnienia służby w kolejnych zakładach karnych. Skarżący nie stawił się też na rozprawę przed sądem. W świetle tych wszystkich faktów i wobec tego, że spór dotyczy delegowania do pełnienia służby w czasie trwania stosunku służbowego skarżącego, Sąd uznał, że postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe, i na podstawie art. 355 par. 1 in fine Kpc w związku z art. 393 par. 1 Kpc i art. 211 Kpa umorzył postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Powołane przepisy

art. 355art. 393art. 211 Kpart. 55 ust. 1 ustawyart. 138art. 55 ust. 1art. 196

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło