III ARN 2/87

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny1987-06-09

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy powołanie w decyzji podatkowej nieobowiązującego zarządzenia o podatkowych normach szacunkowych stanowi naruszenie prawa materialnego prowadzące do uchylenia decyzji, zwłaszcza gdy należności musiały być ustalone w drodze szacunkowej, a skarżący nie kwestionował przyjętego sposobu szacunku?
Ratio decidendi
Powołanie nieobowiązującego zarządzenia o podatkowych normach szacunkowych nie stanowi samo w sobie naruszenia prawa materialnego, które uzasadniałoby uchylenie decyzji podatkowej, jeśli należności musiały być ustalone w drodze szacunkowej, a sposób szacunku nie był kwestionowany przez stronę. Brak obowiązujących norm nie zwalniał od oceny prawidłowości dokonania szacunku.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wymiaru podatków obrotowego i dochodowego za rok 1982. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uchylił decyzje organów podatkowych, powołując się na naruszenie prawa materialnego w postaci powołania nieobowiązującego zarządzenia o podatkowych normach szacunkowych. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną od wyroku NSA.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok NSA i przekazał sprawę NSA Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy ze skargi (...) na decyzję Podatkowej Komisji Odwoławczej (...) w przedmiocie wymiaru podatków obrotowego i dochodowego za rok 1982 na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości (...) od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu z dnia 18 lipca 1986 r. SA/Po 326/86 uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę NSA OZ w Poznaniu do ponownego rozpoznania. Trafnie wywiedziono w rewizji, że powołanie w zaskarżonej decyzji nieobowiązującego zarządzenia o podatkowych normach szacunkowych bezpodstawnie uznane zostało przez Naczelny Sąd Administracyjny za naruszenie prawa materialnego i to prowadzące do uchylenia decyzji organów obu instancji w sposób zagrażający dopuszczalności ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego skarżącego. Jeśli bowiem - co bezsporne - należności te musiały być ustalone w okolicznościach sprawy w drodze szacunkowej, to brak w okresie objętym decyzją norm ustalania podstawy obliczenia podatków określonych przez Ministra Finansów nie zwalniał od oceny prawidłowości dokonania tego szacunku. Było to tym bardziej wskazane, gdy się zważy, że skarżący sam nie kwestionował przyjętego średniego zysku netto na 12 procent, zaś normy szacunkowe stosowane były nadal pomocniczo do czasu wejścia w życie kolejnego zarządzenia Ministra Finansów nr 45 z dnia 30 czerwca 1983 r. w sprawie podstawowych norm szacunkowych /Dz.Urz. MF nr 9 poz. 84/, a ustalenie obrotów skarżącego uznane zostało przez Naczelny Sąd Administracyjny za w pełni uzasadnione. Równocześnie Sąd ten - poza powołaniem się na przepisy ustawowe - nie wskazał w jaki - odmienny od dotychczas przyjętego w zaskarżonych decyzjach - sposób miałyby być wydane ponowne decyzje w przedmiocie wymiaru obu podatków w takim stanie prawnym jak stwierdzony przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło