III ARN 33
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny1991-09-12
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie na użytkowanie budynku mieszkalnego, wydane przed rozstrzygnięciem kwestii wysokości tego budynku, może wpływać na ocenę zagrożenia dla sąsiedniego budynku i czy usunięcie takiego zagrożenia może nastąpić w postępowaniu o pozwolenie na użytkowanie?Ratio decidendi
Pozwolenie na użytkowanie budynku, nawet jeśli jego wysokość budzi kontrowersje, nie ma znaczenia dla oceny zagrożenia dla sąsiedniego budynku, jeśli samo istnienie tego zagrożenia jest niezależne od użytkowania. Usunięcie zagrożenia związanego z wysokością budynku nie może nastąpić w postępowaniu o pozwolenie na jego użytkowanie, a właściwym rozwiązaniem może być podwyższenie kominów na sąsiednim budynku, co powinno być regulowane przepisami prawa cywilnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg na decyzje dotyczące pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego, nakazu obniżenia budynku, odmowy nakazu obniżenia oraz umorzenia postępowania w sprawie nadbudowy kominów. Rewizje nadzwyczajne Ministra Sprawiedliwości skierowano od wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego, które dotyczyły sytuacji, w której wysokość jednego budynku miała stwarzać zagrożenie dla sąsiedniego budynku małżonków J. Małżonkowie J. twierdzili, że wysokość budynku Andrzeja Ł. stwarza dla nich zagrożenie.Rozstrzygnięcie
Oddalono rewizje nadzwyczajne.Pełny tekst orzeczenia
Sąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy ze skarg (...) na decyzję Głównego Architekta Wojewódzkiego (...) w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego, nakazu obniżenia budynku mieszkalnego, odmowy nakazu obniżenia budynku i umorzenia postępowania odnośnie nadbudowy kominów na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości (...) od wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach z dnia 9 grudnia 1987 r. SA/Ka 634/87, z dnia 19 września 1990 r. SA/Ka 335/90 i z dnia 27 lutego 1991 r. SA/Ka 21/91
oddala rewizje nadzwyczajne.
W konkretnej sytuacji, pozwolenie na użytkowanie przedmiotowego budynku jeszcze przed rozstrzygnięciem kontrowersyjnej kwestii na tle wysokości tego budynku zakłóca prawidłowy ciąg niższego od niej komina na przylegającym budynku małżonków J. - nie miało żadnego znaczenia z punktu widzenia ochrony zdrowia i życia mieszkańców tego ostatniego budynku. Wszak odmowa pozwolenia na użytkowanie budynku Andrzeja J. niczego nie zmieniłaby w stanie faktycznym, który według oceny małżonków J. stwarzał dla nich zagrożenie. Z tego punktu widzenia nie było istotne czy przedmiotowy budynek był użytkowany. Istotne bowiem było to, że sama wysokość tego budynku stwarzała stan zagrożenia. Usunięcie zaś tego zagrożenia nie mogło nastąpić w postępowaniu o wydanie - na podstawie art. 42 ust. 3 prawa budowlanego - pozwolenia na użytkowanie budynku.
Naczelny Sąd Administracyjny ustalając sytuacje zagrożenia spowodowanego przez budynek Andrzeja Ł. dla bezpieczeństwa mieszkańców sąsiedniego budynku małżonków J. rozważył wchodzące w rachubę sposoby usunięcia tego zagrożenia i doszedł do przekonania, że właściwszym od rozebrania budynku Andrzeja Ł. wyjściem z tej sytuacji byłoby podwyższenie kominów na budynku małżonków J., z wprowadzeniem elementów osłaniających, dla zminimalizowania niekorzystnych efektów estetycznych. Taki sposób rozwiązania problemu pozwoliłby z jednej strony uniknąć dużych strat materialnych związanych z częściową rozbiórką budynku mieszkalnego a z drugiej nie wiązałby się po stronie małżonków J. z poważniejszymi niekorzystnymi dla nich następstwami skoro Andrzej Ł. deklarował wykonanie na swój koszt odpowiednich prac na budynku małżonków J.
Ochrona tych zobowiązań następowałaby w ramach odpowiednich przepisów prawa cywilnego.
Powołane przepisy
art. 42 ust. 3
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło