III FSK 1098/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędzia NSA Jan Rudowski, Sędzia NSA Krzysztof Winiarski, Protokolant starszy asystent sędziego Jakub Witan, po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej D. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 20 grudnia 2023 r. sygn. akt I SA/Lu 595/23 w sprawie ze skargi D. W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 25 lipca 2022 r. nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych oddala skargę kasacyjną. Zaskarżonym wyrokiem z 20 grudnia 2023 r. (sygn. akt I SA/Lu 595/23) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę D. W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z 25 lipca 2022 r. w przedmiocie zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości (wyrok wraz z uzasadnieniem dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł zobowiązany oświadczając, że zaskarża wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi wskutek niepełnego badania stanu faktycznego i prawnego sprawy w zakresie naruszenia przez organy obu instancji: a) art. 7 k.p.a. i 77 k.p.a. polegającego na niezasadnym odstąpieniu przez Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w Lublinie od przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego i ustalenia prawdy obiektywnej przed wydaniem zakwestionowanego postanowienia w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów do opisu i oszacowania nieruchomości z 28 kwietnia 2023 r., bez uprzedniego przeprowadzenia prawidłowego postępowania wyjaśniającego polegającego na braku staranności w podejmowaniu działań, mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy wobec całkowitego pominięcia E.K. i C. W. przy ustaleniu kręgu osób, w których posiadaniu znajduje się nieruchomość, bez należytego zbadania, czy i jaki jest animus posiadania przez te osoby nieruchomości będącej przedmiotem opisu i oszacowania; 2) przepisów prawa materialnego tj. art. 110r § 1 pkt 5 u.p.e.a. w zw. z art. 336 k.c. oraz z art. 140 k.c. poprzez ich błędną wykładnię i utożsamienie pojęć własności i posiadania, w sytuacji, w której posiadanie jest odrębnym w stosunku do własności pojęciem i wpisanie w protokole opisu i oszacowania jako posiadacza jedynie D.J. W., w sytuacji gdy przedmiotowa nieruchomość znajduje się w posiadaniu także jego partnerki E. K. oraz małoletniego dziecka C. W. - co miało wpływ na treść orzeczenia, bowiem w toku kontroli sądowoadministracyjnej rozstrzygnięcia organów administracji publicznej zostałyby uchylone, gdyby kontrola ta doprowadziła Sąd do przekonania, iż nie zostało należycie wyjaśniona kwestia tego, kto jest posiadaczem wycenianej nieruchomości. Mając na uwadze podniesione zarzuty strona skarżąca wniosła o: 1) uwzględnienie skargi kasacyjnej, uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie, 2) zasądzenie od organu administracji poniesionych przez skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm prawem przepisanych, 3) przeprowadzenie rozprawy. Organ podatkowy nie skorzystał z prawa do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Brak było podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej. Na początek przypomnieć należy, że na podstawie art. 183§ 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), poza wskazanymi w art. 183§ 2 p.p.s.a. przypadkami nieważności postępowania sądowego, których nie stwierdzono, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę wyłącznie w granicach skargi kasacyjnej, które wyznaczają adekwatne do tejże indywidualnej sprawy zarzuty kasacyjne: sformułowane, przedstawione i uzasadnione zgodnie z wymogami i standardami prawnymi, które wynikają z art. 174 p.p.s.a. i art. 176 p.p.s.a. Rozpoznana sprawa dotyczyła prowadzonego w stosunku do skarżącego postępowania egzekucyjnego w administracji, to jest egzekucji z nieruchomości, na procesowym etapie opisu i oszacowania wartości nieruchomości. W wymienionym administracyjnoprawnym zakresie skarżący przedstawił wyłącznie zarzut kasacyjny naruszenia art. 110r§ 1 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.). Z wymienionego przepisu wynika, że prawodawca stanowi w nim o elementach składowych protokołu opisu i oszacowania. Na podstawie art. 110r§ 1 pkt 5 u.p.e.a.: w protokole opisu i oszacowania wartości nieruchomości organ egzekucyjny podaje osoby, w których posiadaniu znajduje się nieruchomość, jej przynależności i pożytki. Przytoczona regulacja prawna zobowiązuje więc organ egzekucyjny, ażeby w udokumentowaniu egzekucji z nieruchomości wskazane zostały osoby, w których posiadaniu znajduje się nieruchomość. Jest to niewątpliwie przepis postępowania egzekucyjnego. Z unormowania art. 110r§ 1 pkt 5 u.p.e.a. nie wynika jednak, jakie skutki dla prowadzonego postępowania egzekucyjnego oraz dla strony postępowania egzekucyjnego ma wymienienie bądź nie wskazanie posiadaczy nieruchomości, co do której wykonywany jest opis i oszacowanie. Wnoszący skargę kasacyjną nie przedstawia w niej dowodów ani też nawet argumentacji, na podstawie których można by ocenić, czy konkretne osoby, to jest partnerka skarżącego i jej dziecko, są posiadaczami samoistnymi lub posiadaczami zależnymi albo użytkownikami, jednak niezależnie od powyższego należy przede wszystkim skonstatować, że powołując się na niewykazanie w protokole opisu i oszacowania tych osób skarżący nie dokonuje subsumcji swoich twierdzeń pod mające istotne znaczenie dla sprawy, to jest dla przedmiotu opisu i oszacowania wartości nieruchomości oraz wyniku postępowania egzekucyjnego z nieruchomości, odpowiednie konkretne regulacje ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Reasumując. Ze skargi kasacyjnej nie wynikają dostateczne podstawy do uznania, że wymienione w niej osoby fizyczne mogły i powinny zostać zgodnie z prawem wymienione w protokole opisu i oszacowania, oraz – przede wszystkim – jaki istotny wpływ na wynik sprawy mogło mieć dokonanie lub zaniechanie wskazania w rzeczonym protokole tych osób. W powyższym zakresie brak jest zarzutów kasacyjnych podnoszących (ewentualne) naruszenie adekwatnych do sprawy unormowań u.p.e.a. Odnośnie do wywodów kasacji, że w zakresie uprawnionych posiadaczy organy egzekucyjne powinny przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, ponieść należy, że skarga kasacyjna nie wskazuje nawet uprawdopodobnionych okoliczności faktycznych na okoliczność wykonywania określonego rodzaju posiadania, nie przedstawia też argumentacji prawnej dotyczącej istotnego wpływu wykazania danego rodzaju posiadania na wynik postępowania egzekucyjnego z nieruchomości ad meritum. Zakres skargi kasacyjnej, sporządzonej wszak przez profesjonalnego pełnomocnika, uniemożliwiał jej – ewentualne - uwzględnienie. Wobec powyższego stwierdzić należy, że brak było podstaw do kasacyjnego zakwestionowania zaskarżonego wyroku oraz jego – spełniającego dostatecznie wymogi art. 141§ 4 p.p.s.a. – uzasadnienia. Z tych powodów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił. s. Krzysztof Winiarski s. Jacek Brolik s. Jan Rudowski