III FSK 399/22
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2022-12-01
Skład orzekający: Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, Sędzia NSA Anna Dalkowska, Sędzia WSA (del.) Paweł Dąbek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podmiot władający nieruchomością, a nie jej właściciel wpisany w księdze wieczystej, może być uznany za zobowiązanego do uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że podmiot władający nieruchomością, zgodnie z definicją zawartą w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, jest zobowiązany do uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, nawet jeśli nie jest formalnym właścicielem wpisanym w księdze wieczystej. Sąd stwierdził, że WSA prawidłowo zastosował przepisy, a zarzuty naruszenia Kodeksu postępowania administracyjnego były chybione, ponieważ w sprawie miały zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej.Stan faktyczny
H. K. złożyła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który oddalił jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i Kodeksu postępowania administracyjnego, twierdząc, że obowiązanym do opłaty jest właściciel nieruchomości, a nie podmiot władający nią. Skarżąca kwestionowała również sposób prowadzenia postępowania przez organy i WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz (sprawozdawca), Sędzia NSA Anna Dalkowska, Sędzia WSA (del.) Paweł Dąbek, po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej H. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 7 grudnia 2021 r. sygn. akt I SA/Gd 1424/21 w sprawie ze skargi H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 11 grudnia 2020 r. nr SKO.463.19.2020 w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z dnia 7 grudnia 2021 r. o sygn. akt I SA/Gd 1424/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (dalej: "WSA") w sprawie ze skargi H. K. (dalej: "Skarżąca"), oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku (dalej: "SKO") z dnia 11 grudnia 2020 r., wydaną w przedmiocie opłaty za gospodarowanie opłatami komunalnymi. Wymieniony wyrok, jak również inne przytoczone w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych, publikowane są na stronach internetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego (www.nsa.orzeczenia.gov.pl).
Skargę kasacyjną od wyroku WSA do Naczelnego Sądu Administracyjnego wywiodła Skarżąca, która zaskarżyła ten wyrok w całości. Wniosła o uchylenie wyroku w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia WSA oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych. Na podstawie art. 176 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") Skarżąca zrzekła się przeprowadzenia rozprawy.
Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., Skarżąca zarzuciła WSA naruszenie przepisów postępowania, tj.:
naruszenia art. 122, art. 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm., dalej: "o.p.") w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2020 r. poz. 1439 ze zm., dalej: "u.c.p.g."), przez mylne przyjęcie, iż do złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami, jak i ponoszenia z tego tytułu opłaty na rzecz gminy obowiązana jest Skarżąca, podczas gdy z powyższych regulacji wynika, iż obowiązanym jest właściciel nieruchomości,
naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. -Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm., dalej: "k.p.a."), przez zaniechanie podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności nieprzeprowadzenie wszechstronnego i wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, dokonanie jego oceny w sposób dowolny i wybiórczy, co doprowadziło do niezasadnego przyjęcia, że Skarżąca jest zobowiązana do uiszczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, podczas, gdy wszechstronna i wyczerpująca, oparta na zasadach logicznego rozumowania, wskazaniach wiedzy i doświadczenia życiowego, analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego prowadzi zdaniem Skarżącej do przeciwstawnego wniosku,
naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., przez niewskazanie w uzasadnieniu skarżonej decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz (w szczególności) przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, podczas gdy z tego przepisu wynika bezwzględny obowiązek wskazania w uzasadnieniu decyzji powyższych elementów.
W zakreślonym ustawowo terminie, SKO nie skorzystało z możliwości złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy zauważyć, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III Izby Finansowej Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2022 r., na podstawie art. 15zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych i wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 374 z poźn. zm.), sprawa została skierowana na posiedzenie niejawne w dniu 1 grudnia 2022 r., w celu rozpoznania skargi kasacyjnej. Strony zostały o tym powiadomione oraz jednocześnie pouczone o możliwości uzupełnienia argumentacji w odrębnym piśmie procesowym. Żadna ze Stron nie sprzeciwiła się skierowaniu rozpoznania sprawy na posiedzenie niejawne.
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w rozpatrywanej sprawie nie doszło do naruszenia przez WSA przepisów postępowania, tj. art. 122, art. 187 § 1 o.p. w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g., przez mylne przyjęcie, iż do złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami, jak i ponoszenia z tego tytułu opłaty na rzecz gminy obowiązana jest Skarżąca, podczas gdy z powyższych regulacji wynika, iż obowiązanym jest właściciel nieruchomości. Odnosząc się do tych zarzutów skargi kasacyjnej należy podkreślić, że definicja "właściciela nieruchomości" wynika z art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g., zgodnie z którym przez właścicieli nieruchomości - rozumie się także współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także inne podmioty władające nieruchomością.
Jak zasadnie stwierdza WSA w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, pojęcie "władania nieruchomością" oznacza w szczególności posiadanie nieruchomości. Dlatego też osobą władającą nieruchomością jest zarówno posiadacz samoistny nieruchomości, jak i posiadacz zależny (użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą). Do kategorii osób władających nieruchomością należy zaliczyć również dzierżyciela, ponieważ osoba ta faktycznie włada rzeczą "za kogo innego" (art. 338 k.c.). W świetle powyższych wywodów, Skarżąca jest bezsprzecznie podmiotem władającym nieruchomością (akta adm. pismo Wodociągów Miejskich Bytów z 28 lipca 2020 r., NR 728/2020). Wobec powyższego należy przyjąć, że Strona nie wykazała skutecznie, że nie jest właścicielem nieruchomości w rozumieniu art. 2 ust.1 pkt 4 u.c.p.g. Z powoływanych przepisów wynika, że nie tylko właściciel jest obowiązany do uiszczania tej opłaty, ale również podmiot władający nieruchomością, zarządzający lub użytkujący daną nieruchomość. Prawidłowo zatem organy wskazały Skarżącą, jako podmiot zobowiązany do uiszczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, tym samym ujęcie Gminy jako właściciela w księdze wieczystej, nie miało wpływu na prawidłowość podjętego rozstrzygnięcia.
Naczelny Sąd Administracyjny za całkowicie chybiony uznaje zawarte w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przez WSA przepisów art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a., przez zaniechanie podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Uszło uwadze autorowi skargi kasacyjnej, że ani organy administracji, ani WSA nie mogły naruszyć przepisów k.p.a., gdyż w rozpatrywanej sprawie przepisy k.p.a. nie mają zastosowania. Organy administracji w tego rodzaju sprawach administracyjnych procedują w oparciu o przepisy o.p.
Mając na uwadze powyższe wywody, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że również pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej okazały się nieusprawiedliwione.
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej na podstawie art. 184 p.p.s.a.
Paweł Dąbek Sławomir Presnarowicz (spr) Anna Dalkowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło