III FZ 174/24

Dnia 4 czerwca 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Dauter po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia H. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 stycznia 2024 r., sygn. akt III SA/Wa 2526/23 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi H. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 25 sierpnia 2023 r., nr 1401-IEW4.4263.8.2023.7.KD w przedmiocie ulgi płatniczej postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z 17 stycznia 2024 r., III SA/Wa 2526/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę H. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 25 sierpnia 2023 r. w przedmiocie ulgi płatniczej. W uzasadnieniu postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału III z 16 listopada 2023 r. wezwano stronę do usunięcia braku formalnego złożonej skargi, w terminie 7 dni od dnia doręczenia niniejszego wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez złożenie oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie osoby, która podpisała skargę, do reprezentacji spółki w dacie wniesienia skargi. Ponadto wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Sąd pierwszej instancji wskazał, że przesyłka zawierająca wskazane wezwania została odebrana przez upoważnionego pracownika 15 grudnia 2023 r., jednak skutek jej doręczenia należy wiązać z dniem 14 grudnia 2023 r. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki wynika, że pierwszą próbę doręczenia przesyłki podjęto 30 listopada 2023 r. Zgodnie z art. 73 § 4 p.p.s.a., przesyłkę należało uznać za doręczoną z upływem ostatniego dnia czternastodniowego okresu, tj. 14 grudnia 2023 r. Sąd zwrócił uwagę, że fakt odebrania przesyłki w urzędzie pocztowym po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 p.p.s.a. nie ma zatem żadnego wpływu na skutek określony w art. 73 § 4 p.p.s.a. Siedmiodniowy termin do usunięcia braków skargi upłynął zatem 21 grudnia 2023 r. Skarżąca w zakreślonym terminie uiściła należny wpis sądowy od skargi, jednakże nie usunęła jej braku formalnego. Bowiem odpis aktualny z Krajowego Rejestru Sądowego spółki nadała przesyłką pocztową dopiero 22 grudnia 2023 r. Sąd pierwszej instancji uznał, że strona uchybiła terminowi do usunięcia braku formalnego skargi i na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. skargę odrzucił. W zażaleniu na powyższe postanowienie strona wniosła o jego uchylenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 28 § 1 p.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Stosownie do art. 29 p.p.s.a. przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Przepis art. 29 p.p.s.a. nakłada zatem obowiązek wykazania umocowania dokumentem, z którego wynikać będzie, że osoba wnosząca pismo procesowe jest umocowana do reprezentacji osoby prawnej. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, gdy w wyznaczonym terminie nie uzupełniono jej braków formalnych. Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że strona została wezwana do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez nadesłanie oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie osoby, która podpisała skargę, do reprezentacji spółki w dacie wniesienia skargi oraz do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Przesyłka zawierająca wyżej wymienione wezwania została odebrana przez upoważnionego pracownika 15 grudnia 2023 r., niemniej jednak skutek jej doręczenia należy wiązać z dniem 14 grudnia 2023 r. i od tego dnia należy liczyć termin do usunięcia braku formalnego skargi. Należało mieć bowiem na uwadze, co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki, że pierwszą próbę doręczenia przesyłki podjęto 30 listopada 2023 r., o czym adresata powiadomiono poprzez pozostawienie zawiadomienia w oddawczej skrzynce pocztowej. Mając na uwadze, że adresat nie odebrał przesyłki w terminie 14 dni przechowywania jej w placówce pocztowej to zgodnie z art. 73 § 4 p.p.s.a., przesyłkę należało uznać za doręczoną z upływem ostatniego dnia tego okresu, tj. 14 grudnia 2023 r. Siedmiodniowy termin do usunięcia braku formalnego skargi upłynął zatem 21 grudnia 2023 r. Skarżąca w zakreślonym terminie uiściła należny wpis sądowy od skargi, jednakże nie usunęła jej braku formalnego, bowiem odpis aktualny z Krajowego Rejestru Sądowego spółki nadała przesyłką pocztową dopiero 22 grudnia 2023 r. Mając powyższe na względzie, sąd pierwszej instancji uznał, że strona uchybiła terminowi do usunięcia braku formalnego skargi i na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. skargę odrzucił. Stanowisko sądu pierwszej instancji zasługuje na aprobatę. Należy wskazać, że na podstawie art. 65 § 1 p.p.s.a., sąd dokonuje doręczeń przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2023 r., poz. 1640 ze zm.), przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione przez sąd osoby lub organy. Zgodnie z art. 73 § 1 p.p.s.a., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (art. 73 § 2 p.p.s.a.). W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 (art. 73 § 4 p.p.s.a.). Z treści art. 73 § 1 i § 4 p.p.s.a. wynika zatem, że doręczenie w tym trybie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego terminu, liczonego od dnia pierwszej nieudanej próby doręczenia, o której adresat dowiaduje się ze stosownego zawiadomienia tj. awizo. Od daty na zawiadomieniu należy liczyć czternastodniowy termin do przyjęcia fikcji prawnej doręczenia pisma. Fikcja ta polega na przyjęciu za udowodniony fakt prawotwórczy, że adresat przesyłki zapoznał się z jej treścią ostatniego dnia tego terminu, a zatem z tą datą wiążą się również odpowiednie skutki procesowe. Zatem odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się fikcja prawna doręczenia, nie zmienia skutków procesowych zaistniałej fikcji. Również wtedy, gdy adresat odbierze przesyłkę już po 14 dniach, w dalszym ciągu będzie miała zastosowanie wynikająca z tego przepisu fikcja prawna wcześniejszego doręczenia. Innymi słowy, późniejsze odebranie pisma, tj. po upływie terminu, o którym mowa w art. 73 § 3 p.p.s.a., na skutek bezprawnego jego przetrzymywania przez operatora pocztowego, nie niweczy skutków doręczenia pisma w trybie art. 73 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.