III FZ 240/24
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2024-06-26
Skład orzekający: Sędzia NSA Krzysztof Winiarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie pisma sądowego w formie dokumentu elektronicznego, opatrzonego kwalifikowaną pieczęcią elektroniczną, jest skuteczne, jeśli strona skarżąca podnosi zarzut braku podpisu?Ratio decidendi
Doręczenie pisma sądowego w formie dokumentu elektronicznego, opatrzonego kwalifikowaną pieczęcią elektroniczną, jest skuteczne i spełnia wymogi prawne, nawet jeśli strona skarżąca podnosi zarzut braku podpisu. Brak uiszczenia wpisu sądowego po prawidłowym doręczeniu wezwania uzasadnia odrzucenie skargi na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę B.N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego. Skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu, jednak nie uczyniła tego w wyznaczonym terminie. Skarżąca złożyła zażalenie, podnosząc, że pismo z wezwaniem do uiszczenia wpisu było niepodpisane.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krzysztof Winiarski po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia B.N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 27 marca 2024 r., sygn. akt I SA/Łd 783/23, w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi B.N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 27 lipca 2023 r., nr 1001-IEE-2.7192.34.2023.13.MOK, w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia: oddalić zażalenie.
Zaskarżonym postanowieniem z 27 marca 2024 r., sygn. akt I SA/Łd 783/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę B.N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 27 lipca 2023 r., nr 1001-IEE-2.7192.34.2023.13.MOK, w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych. W uzasadnieniu orzeczenia jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej: p.p.s.a.).
Przedstawiając stan faktyczny sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wskazał, że w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 19 października 2023 r. Skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia środka zaskarżenia. Po wyczerpaniu trybu instancyjnego w zakresie incydentalnego postępowania w przedmiocie prawa pomocy, Skarżąca ponownie została wezwana do uiszczenia opłaty, zaś wystosowane pismo wraz z odpisem zarządzenia z 19 października 2023 r. doręczono za pośrednictwem platformy ePUAP 29 lutego 2024 r. Do dnia rozpatrywania sprawy wpis od skargi nie został uiszczony, co w ocenie Sądu kwalifikowało do zastosowania sankcji odrzucenia skargi w oparciu o wskazaną na wstępie regulację. W rejestrze opłat sądowych nie zidentyfikowano wpłaty przypisanej do sprawy.
Nie zgadzając się z zapadłym orzeczeniem, pismem z 18 kwietnia 2024 r. Skarżąca złożyła zażalenie, wskazując, że pismo z wezwaniem do uiszczenia wpisu przyszło w załączniku, który nie był podpisany.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 230 § 1 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami, o których mowa w § 1 są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (§ 2). W myśl art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia stosownego wpisu sądowego w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, przy czym na mocy § 3 przywołanego przepisu w przypadku, gdy rzeczony brak fiskalny dotyczy skargi, bezskuteczny upływ wyznaczonego stronie terminu powoduje odrzucenie środka zaskarżenia.
Odnosząc się do poprawności rozstrzygnięcia w przedmiocie odrzucenia skargi, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Z uwagi na fakt, że Skarżąca wystąpiła ze skargą na rozstrzygnięcie organu odwoławczego bez uiszczenia należnej opłaty, zasadnie została wezwana do jej uregulowania w trybie art. 220 § 1 p.p.s.a. W sprawie okolicznością bezsporną pozostaje, że korespondencja sądowa zawierająca wezwanie i odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału została Skarżącej doręczona 29 lutego 2024 r., co w razie przyjęcia oceny o skuteczności czynności procesowej prowadziłoby do uznania zasadności zastosowanej przez Sąd pierwszej instancji sankcji odrzucenia środka zaskarżenia inicjującego postępowanie sądowoadministracyjne wobec bezskutecznego upływu terminu do uzupełnienia braków fiskalnych. Skarżąca we wniesionym zażaleniu nie neguje przy tym zasadności samego wydania zarządzenia do uzupełnienia wpisu, jak również posiłkowania się przez Sąd elektroniczną formą doręczania korespondencji, podnosi natomiast brak skuteczności wezwania ze względu na okoliczność, jakoby pismo przewodnie zawierające wezwanie wraz z załączonym odpisem zarządzenia nie zostały właściwie podpisane.
W tym względzie Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że w celu doręczenia pisma w formie dokumentu elektronicznego sąd administracyjny przesyła na adres elektroniczny adresata zawiadomienie zawierające informację, że adresat może odebrać pismo w formie dokumentu elektronicznego, wraz ze wskazaniem adresu elektronicznego, z którego adresat może pobrać dokument i pod którym powinien dokonać potwierdzenia doręczenia dokumentu (art. 74a § 3 pkt 1 p.p.s.a.). Ustawa – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wprowadza przy tym w art. 74a § 12 zastrzeżenie, aby tak doręczane pisma, odpisy pism i załączników oraz orzeczeń były opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym albo kwalifikowaną pieczęcią elektroniczną.
Na dzień przekazywania do tutejszego Sądu zażalenia wniesionego w sprawie z przekazanych akt nie wynikało, czy przedmiotowe dokumenty były podpisane z zachowaniem wymogów omówionych powyżej. W oparciu o zarządzenie Sądu z 20 czerwca 2024 r. zostały dołączone wygenerowane z systemu EZD dokumenty odnoszące się do doręczanego wezwania, tj. odpis zarządzenia zaopatrzony w kwalifikowaną pieczęć elektroniczną oraz raport weryfikacji pieczęci. W świetle przedłożonych dokumentów możliwa była ocena, że wbrew twierdzeniom Skarżącej wszystkie dokumenty zawarte w przesyłce sądowej za pośrednictwem portalu ePUAP zostały podpisane zgodnie z art. 74a § 12 p.p.s.a. i jednocześnie spełniają wymogi wynikające z § 10 ust. 1 zarządzenia nr 14 prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 2015 r. w sprawie ustalenia zasad biurowości w sądach administracyjnych. Zarówno pismo ogólne, jak i odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału stanowiący doń załącznik, zostały opatrzone kwalifikowaną pieczęcią elektroniczną podlegającą weryfikacji, zaś sam odpis – dodatkowo fizyczną pieczątką i podpisem pracownika sądu poświadczającymi jego zgodność z oryginałem.
Powyższe uwagi pozwoliły ostatecznie uznać, że Skarżąca miała obowiązek uiszczenia wpisu, wezwanie do jego uiszczenia zostało tejże prawidłowe doręczone, zaś brak realizacji obowiązku fiskalnego uzasadniał zastosowanie przez Sąd pierwszej instancji art. 220 § 3 p.p.s.a.
Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło