III FZ 460/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jolanta Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 7 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 30 czerwca 2025 r. sygn. akt I SPP/Gl 198/24 w przedmiocie odrzucenia sprzeciwu w sprawie ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 9 lutego 2024 r. nr SKO.F/41.4/1665/2024/25422 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2021 r. postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2025 r., sygn. akt I SPP/Gl 198/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: WSA) odrzucił sprzeciw J. L. (dalej: Skarżący) na postanowienie Starszego referendarza sądowego z dnia 17 kwietnia 2025 r., odmawiające przyznania prawa pomocy, w sprawie ze skargi Skarżącego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach (dalej: SKO) z dnia 9 lutego 2024 r. w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2021 r. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że przesyłka pocztowa zawierająca m.in. odpis przywołanego wyżej postanowienia została doręczona (wydana) Skarżącemu przez operatora pocztowego dnia 12 maja 2025 r., po jej dwukrotnej awizacji przez tegoż operatora w dniach 25 kwietnia 2025 r. i 5 maja 2025 r. W piśmie z dnia 19 maja 2025 r. nadanym za pośrednictwem operatora pocztowego w tym samym dniu, Skarżący sformułował sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego z dnia 17 kwietnia 2025 r. Sąd pierwszej instancji, na podstawie art. 259 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: P.p.s.a.), sprzeciw odrzucił. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem Skarżący wniósł zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawą ustalenia daty doręczenia postanowienia Starszego referendarza sądowego w niniejszej sprawie jest przewidujący tzw. fikcję prawną doręczenia art. 73 P.p.s.a. § 1 tego artykułu stanowi, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-68, art. 69 § 1 oraz art. 70-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zgodnie z § 2 art. 73 zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. Stosownie do treści § 3 tego artykułu w przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. W myśl postanowień art. 73 § 4 P.p.s.a. doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 tego artykułu. Z przywołanych przepisów wynika, że doręczenie w tym trybie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia 14-dniowego terminu, liczonego od dnia pierwszej nieudanej próby doręczenia, o której adresat dowiaduje się ze stosownego zawiadomienia (awizo - opatrzonego datą i podpisem doręczającego). Od daty na zawiadomieniu należy liczyć 14-dniowy termin do przyjęcia domniemania doręczenia pisma. Jak słusznie stwierdził Sąd pierwszej instancji, odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się domniemanie doręczenia, nie zmienia sutków procesowych zaistniałego domniemania. Odebranie pisma z urzędu pocztowego już po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 P.p.s.a. nie ma wpływu na skutek określony w art. 73 § 4 P.p.s.a. Z akt sprawy wynika, iż doręczenie odpisu postanowienia było awizowane po raz pierwszy w dniu 25 kwietnia 2025 r. (k. 57 akt sądowych), po raz drugi w dniu 5 maja 2025 r. (k. 57 akt sądowych). Zatem czternastodniowy termin, o którym mowa w art. 73 § 4 P.p.s.a., upłynął z dniem 9 maja 2025 r. i doręczenie należało uznać za dokonane właśnie w tym dniu. Oznacza to, że od doręczonego wówczas odpisu postanowienia Starszego referendarza sądowego Skarżący mógł wnieść sprzeciw najpóźniej w piątek 16 maja 2025 r., a ponieważ uczynił to w poniedziałek 19 maja 2025 r. sprzeciw należało odrzucić na podstawie art. 259 § 2 P.p.s.a. W świetle powyższych wyjaśnień bez znaczenia pozostaje okoliczność, że Skarżący przesyłkę odebrał w dniu 12 maja 2025 r. Nastąpiło to bowiem po upływie 14-dniowego terminu określonego w art. 73 P.p.s.a. Argumentacja zawarta w zażaleniu Skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie, z uwagi na podnoszenie zarzutów i wniosków nie dotyczących przedmiotu niniejszej sprawy. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.