III FZ 463/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jolanta Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Ł.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 lutego 2022 r., sygn. akt I SA/Kr 1275/21 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi Ł.K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 27 lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Postanowieniem z dnia 4 lutego 2022 r., sygn. akt I SA/Kr 1275/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę Ł.K. (dalej: skarżący) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie (dalej: Dyrektor IAS) z dnia 27 lipca 2021 r., w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Z uzasadnienia postanowienia wynika, że pełnomocnik skarżącego została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi poprzez: złożenie pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu skarżącego przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi, oznaczenie nr PESEL skarżącego, oznaczenie adresu zamieszkania skarżącego, a w razie jego braku, adresu do doręczeń - w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie referendarza sądowego do uzupełnienia braków formalnych doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu 14 października 2021 r., przez co termin do uzupełnienia braków formalnych upływał z dniem 21 października 2021 r. Sąd pierwszej instancji wskazał, iż pomimo prawidłowego wezwania skarżącego do usunięcia braków formalnych oraz pouczenia o skutkach niedokonania czynności, braki formalne nie zostały usunięte. Na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżącego wniosła zażalenie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na jego wynik, a w szczególności: - art. 49 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. − Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej P.p.s.a.) poprzez brak wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi na postanowienie Dyrektora IAS z dnia 27 lipca 2021 r., - art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. poprzez uznanie, że braki formalne skargi na postanowienie Dyrektora IAS z dnia 27 lipca 2021 r. nie zostały uzupełnione, podczas gdy pełnomocnik nie była wezwana do ich uzupełnienia, - art. 31 § 3 P.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, ponieważ odrzucenie skargi w niniejszej sprawie było przedwczesne. Pełnomocnik skarżącego wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości przez Naczelny Sąd Administracyjny. Na podstawie art. 195 § 2 P.p.s.a., wniosła o rozpoznanie zażalenia i uchylenie zaskarżonego postanowienia przez Sąd pierwszej instancji. W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik skarżącego wyjaśniła, iż w istocie odebrała korespondencję z WSA, w dniu 14 października 2021 r., lecz w przesyłce nie znajdowało się wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi na postanowienie Dyrektora IAS z dnia 27 lipca 2021 r. Przesyłka odebrana w tym dniu zawierała wyłącznie pismo przewodnie wraz z odpisem odpowiedzi na skargę Dyrektora IAS. Pełnomocnik skarżącego, wskazała, że z treści pisma przewodniego, zawartego w korespondencji wynikało wprost, iż WSA przesyła "odpis odpowiedzi na skargę z dnia 27 września 2021 r." Ponadto podniosła, że na kopercie, w której znajdowała się przesyłka, nie została odnotowana jej zawartość. Pełnomocnik skarżącego podkreśliła, że w jej Kancelarii korespondencja weryfikowana jest dwustopniowo i pod datą (14 października 2021 r.), w której miano odebrać wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi, nie zarejestrowano wpływu ww. wezwania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie pełnomocnika skarżącego ma usprawiedliwione podstawy, przez co należało je uwzględnić. Wskazać należy, że za podstawę odrzucenia skargi w rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji przyjął art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., w myśl którego sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Sąd ten stwierdził bowiem ziszczenie się opisanej w tym przepisie przesłanki, tj. brak uzupełnienia braków wniesionej przez pełnomocnika skarżącego skargi w terminie wynikającym z doręczenia pełnomocnikowi skarżącego wezwania z dnia 6 października 2021 r., przyjmując, że przesyłka skierowana do pełnomocnika skarżącego została doręczona 14 października 2021 r. i zawierała wezwanie do uzupełnienia braków formalnych. Tymczasem pełnomocnik skarżącego kwestionuje przyjęte przez Sąd założenie o doręczeniu ww. wezwania. Twierdzi, że doręczona 14 października 2021 r. korespondencja z Sądu zawierała wyłącznie pismo przewodnie oraz odpis odpowiedzi na skargę. W przesyłce nie było natomiast wezwania do usunięcia braków formalnych skargi. Oceniając powyższe twierdzenie, należy zauważyć, że w aktach sądowych znajduje się zarządzenie starszego referendarza sądowego z dnia 1 października 2021 r. (k. 15 akt sądowych) o wezwaniu pełnomocnik skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez: 1) złożenie pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu skarżącego przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi; 2) oznaczenie nr PESEL skarżącego; 3) oznaczenie adresu zamieszkania skarżącego a w razie jego braku adresu do doręczeń. Na powyższym zarządzeniu znajduje się adnotacja pracownika Sądu, opatrzona odręcznym podpisem i odciskiem pieczęci imiennej wskazująca, iż zarządzenie wykonano 6 października 2021 r. Na kartach akt sądowych 16-17 znajdują się dwa pisma Sekretariatu Wydziału I WSA w Krakowie, zawierające kolejno: 1) doręczenie odpisu odpowiedzi na skargę z dnia 6 października 2021 r. oraz 2) wezwanie wystosowane w wykonaniu zarządzenia starszego referendarza sądowego z dnia 1 października 2021 r. w przedmiocie uzupełnienia braków formalnych skargi. W obu pismach pracownik sekretariatu zawarł adnotację, iż przekazano pisma do biura podawczego Sądu w dniu 6 października 2021 r. Na karcie nr 18 akt sądowych znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki sądowej skierowanej do pełnomocnika skarżącego na adres: adw. A.K., Kancelaria Adwokacka ul. P. [...], [...] K., w treści którego w części "Rodzaj przesyłki" znajduje się wpis: "Odpis odpowiedzi na skargę + wezwanie o braki" Przedmiotowa przesyłka została skutecznie doręczona 14 października 2021 r. Do zażalenia pełnomocnik skarżącego załączyła potwierdzone przez nią za zgodność z oryginałem: pismo przewodnie odpowiedzi na skargę oraz kopertę. Zgodnie z twierdzeniem pełnomocnik skarżącego, na kopercie nie ma adnotacji o jej zawartości. Warto podkreślić, iż pełnomocnik skarżącego w dniu kiedy miała odebrać wezwanie do usunięcia braków formalnych tj. 14 października 2021 r., odebrała również wezwanie do wypełnienia i podpisania formularza urzędowego "PPF" (k. 56 akt sądowych) w terminie 7 dni pod rygorem pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Odpowiedziała na wezwanie w terminie, poprzez cofnięcie wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz uiszczenie opłaty od skargi (k. 63-64 akt sądowych). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, istnieją wątpliwości, czy wezwanie do uzupełnienia braków formalnych zostało doręczone pełnomocnik skarżącego. Wprawdzie na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki, doręczonej 14 października 2021 r., jest adnotacja, że zawiera ona oprócz odpowiedzi na skargę również "wezwanie o braki", jednak nie można wykluczyć, że na skutek błędu ludzkiego owo wezwanie nie zostało umieszczone w kopercie. W sytuacji, gdy pełnomocnik skarżącego twierdzi, że w kopercie wezwania nie było i podaje racjonalne argumenty w celu wykazania, że wezwanie nie zostało wysłane, przy jednoczesnym braku bezsprzecznego dowodu, że wezwanie pracownik WSA umieścił w kopercie, tę wątpliwość trzeba rozstrzygnąć na korzyść skarżącego, mając na uwadze art. 45 ust. 1 Konstytucji RP ustanawiający jako zasadę "prawo do sądu". Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.