III FZ 466/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 29 marca 2021 r. sygn. akt I SA/Gd 81/21 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi M. O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 16 listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności spadkobierców za zobowiązania podatkowe spadkodawcy postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku. Postanowieniem z 29 marca 2021 r., sygn. akt I SA/Gd 81/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę M. O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z 16 listopada 2020 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 rok z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości oraz orzeczenia o odpowiedzialności spadkobiercy za zobowiązania podatkowe spadkodawcy. Z uzasadnienia tego postanowienia wynika, że po wniesieniu skargi, zarządzeniem z 3 lutego 2021 r., pełnomocnik Skarżącej została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 478 zł, a zarządzaniem z dnia 29 stycznia 2021 r. do usunięcia braków formalnych skargi poprzez podanie numeru PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do ich posiadania albo posiadają go nie mając takiego obowiązku oraz do złożenia pełnomocnictwa lub jego wierzytelnego odpisu do działania w imieniu Skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi z pouczeniem, że nieuczynienie zadość wezwaniom w terminie 7 dni od doręczenia odpisu zarządzeń skutkować będzie odrzuceniem skargi. Odpisy zarządzeń zostały doręczone pełnomocnikowi Skarżącej w dniu 15 lutego 2021 r. Wpis został uiszczony przelewem na rachunek bankowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w dniu 23 lutego 2021 r., a braki formalne nie zostały uzupełnione, w związku z czym Sąd skargę odrzucił. W zażaleniu wywiedzionym od ww. postanowienia Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest: a) art. 58 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) poprzez błędne przyjęcie, iż skarżąca nie uzupełniła braków formalnych skargi w terminie, a tym samym zaistniała przesłanka uzasadniająca odrzucenie skargi; b. art. 83 § 1 p.p.s.a. w zw. art. 111 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm. – dalej jako: "k.c."), poprzez błędne przyjęcie, iż Skarżąca dokonała opłaty wpisu sądowego z uchybieniem terminu; c. art. 85 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, iż czynność fiskalna została przez Skarżącą dokonana po upływie terminu, a tym samym winna zostać uznana za bezskuteczną; d. art. 220 § 3 p.p.s.a. poprzez uznanie, iż strona nie uzupełniła braków fiskalnych pisma w terminie, a tym samym skarga winna podlegać odrzuceniu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Jeżeli braki skargi nie zostały uzupełnione w wyznaczonym terminie skarga podlega odrzuceniu (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Celem tego przepisu jest zdyscyplinowanie strony składającej skargę do podporządkowania się sprawności postępowania sądowego. W niniejszej sprawie Skarżąca, po pierwsze, została wezwana do podania numeru PESEL, czego w zakreślonym przez zarządzenie terminie nie dokonała. Słusznie jednak wskazuje w zażaleniu, że taki obowiązek zachodzi tylko wówczas, gdy strona numer PESEL posiada. Jak stanowi bowiem art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a., pismo strony powinno ponadto zawierać w przypadku gdy jest pierwszym pismem w sprawie numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. Skoro strona numeru PESEL nie posiada, nie była obowiązana do jego podania. Niezasadne było również odrzucenie skargi ze względu na jej nieopłacenie w terminie. Jak wyjaśniła Skarżąca w zażaleniu, w dniu 22 lutego 2021 r., tj. z zachowaniem wyznaczonego terminu (odpis zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu został doręczony w dniu 15 lutego 2021 r.), uiściła opłatę od skargi we właściwej kwocie (478,00 zł) przekazem pocztowym. Zgodnie natomiast z ugruntowanym poglądem orzecznictwa, datą uiszczenia wpisu sądowego jest w takiej sytuacji dzień złożenia dyspozycji, a nie dzień realizacji. Okoliczność powyższą potwierdza dołączona do zażalenia kopia potwierdzenia uiszczenia wpisu. Dodać należy, że przed odrzuceniem skargi ze względu nieprzedstawienie pełnomocnictwa, należałoby nadać stosowne wezwanie skierowane do Skarżącej, zaś obecnie (wobec znajdującego się w aktach pełnomocnictwa) nie ma wątpliwości co do umocowania pełnomocnika do działania w imieniu Skarżącej. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.