III FZ 72/24

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2024-03-04

Skład orzekający: Sędzia NSA Jacek Pruszyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu od zażalenia, złożone przez stronę, która nie uiściła tego wpisu i jednocześnie wnioskowała o zwolnienie od kosztów sądowych, powinno zostać odrzucone, jeśli wcześniej odmówiono jej przyznania prawa pomocy?
Ratio decidendi
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ strona została prawidłowo wezwana do uiszczenia wpisu od zażalenia, a brak jego uiszczenia w wyznaczonym terminie, zgodnie z art. 220 § 3 p.p.s.a., skutkuje odrzuceniem zażalenia. Wniosek o przyznanie prawa pomocy został wcześniej prawomocnie oddalony, a postanowienie sądu rejonowego o zwolnieniu od opłaty w innej sprawie nie ma zastosowania.
Stan faktyczny
Przewodniczący Wydziału WSA w Gliwicach wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od zażalenia. Skarżący złożył zażalenie na to zarządzenie, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i błędną ocenę materiału dowodowego, wskazując na niemożność poniesienia kosztów. Wniósł o uchylenie zarządzenia i zwolnienie od wpisu, powołując się na złożony wcześniej wniosek o przyznanie prawa pomocy oraz postanowienie sądu rejonowego o zwolnieniu od opłaty w innej sprawie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jacek Pruszyński po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia R. Ł. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 20 grudnia 2023 r., sygn. akt I SA/Gl 533/22 w przedmiocie wpisu od zażalenia w sprawie ze skargi R. Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 14 lutego 2022 r., nr 2401-IEE.711.51.2022.2/MSL UNP: 2401-22-033155 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia: oddalić zażalenie. Zarządzeniem z 20 grudnia 2023 r., sygn. akt I SA/GI 533/22, Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wezwał R. Ł. (dalej: skarżący) do uiszczenia wpisu od zażalenia uprzednio złożonego w sprawie, w terminie 7 dni od otrzymania odpisu zarządzenia. W odpowiedzi na powyższe pismem z 24 stycznia 2024 r. skarżący złożył zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I, zarzucając na postawie art. 194 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.) zaskarżonemu postanowieniu błąd w ustaleniach faktycznych i błędną ocenę materiału dowodowego zebranego w sprawie, polegające na przyjęciu, że skarżący jest w stanie uiścić wskazaną w zarządzaniu opłatę od wpisu sądowego, w sytuacji gdy skarżący nie jest w stanie w obecnym czasie ponieść kosztów postępowania przed sądem, a także kosztów zastępstwa procesowego. Wobec powyższego wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia w całości i zwolnienie od obowiązku do uiszczenia wpisu sądowego. W uzasadnieniu zażalenia wskazał, że wraz ze skargą kasacyjną złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Skarżący ponadto zwrócił uwagę, że w sprawie Dz.KW [...] Sąd Rejonowy w Chorzowie rzetelnie odniósł się do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i zwolnił go od opłaty od zażalenia (załączając na dowód postanowienie Sądu Rejonowego w Chorzowie VI Wydział Ksiąg Wieczystych z 20 lutego 2023 r.) Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 230 § 1 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami, o których mowa w § 1, są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (art. 230 § 2). Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W razie braku odnotowania wpisu przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do jego uiszczenia w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, przy czym na mocy art. 220 § 3 p.p.s.a. w przypadku, gdy brak fiskalny dotyczy zażalenia, bezskuteczny upływ wyznaczonego stronie terminu powoduje odrzucenie zażalenia. Wysokość wpisów sądowych w sprawach sądowoadministracyjnych regulują przepisy zawarte w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535, dalej: rozporządzenie), którego § 2 ust. 1 pkt 7 - będący podstawą wydania zarządzenia objętego zaskarżeniem - stanowi, że w sprawach zażaleń na postanowienia wojewódzkich sądów administracyjnych wpis wynosi 100 zł. W przedmiotowej sprawie skarżący złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu w Gliwicach z 13 listopada 2023 r., sygn. akt I SA/Gl 533/22 w przedmiocie odrzucenia zażalenia i zwrotu kwoty uiszczonej tytułem wpisu sądowego od zażalenia - w związku z brakiem wniesienia opłaty sądowej, zasadnie został wezwany na podstawie przedmiotowego zarządzenia do jej uregulowania. Kwota wskazana w zaskarżonym zarządzeniu odpowiada wysokości wpisu należnego od zażalenia na postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym przewidzianego w § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia. W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zaskarżone zarządzenie w pełni odpowiada przepisom obowiązującego prawa co do zasady i co do wysokości. Odnosząc się do argumentacji skarżącego w zakresie w jakim wskazuje, że złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy należy zauważyć że prawomocnym postanowieniem z 24 lipca 2023 r., sygn. akt I SPP/Gl 13/23 skarżącemu odmówiono przyznania pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie, natomiast przywołane postanowienie Sądu Rejonowego w Chorzowie dotyczące zwolnienia od uiszczenia wpisu od sporządzenia uzasadnienia nie obejmuje swym zakresem niniejszego postępowania. Zwolnienie od kosztów sądowych dotyczy bowiem konkretnej sprawy, w której zostało przyznane. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 w zw. z art. 198 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło