III OZ 185/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Parafii Rzymskokatolickiej pw. [...] w D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 marca 2026 r., sygn. akt III SA/Po 43/26 o odrzuceniu skargi Parafii Rzymskokatolickiej pw. [...] w D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia 27 maja 2025 r., znak SKO.4153.10.2025 w przedmiocie kary pieniężnej postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z 9 marca 2026 r., sygn. akt III SA/Po 43/26 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (dalej: Sąd I instancji, WSA) odrzucił skargę Parafii Rzymskokatolickiej pw. [...] w D. (dalej: skarżąca) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z 27 maja 2025 r., znak SKO.4153.10.2025 w przedmiocie kary pieniężnej (pkt 1) oraz zwrócił skarżącej kwotę 2000 złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi (pkt 2). W uzasadnieniu wskazano, że skarżąca pismem z 13 sierpnia 2025 r. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile na decyzję z 27 maja 2025 r. o wymierzeniu kary pieniężnej w wysokości 140.421,20 zł za usunięcie bez wymaganego zezwolenia 19 sztuk drzew (modrzew europejski – 5 sztuk, brzoza brodawkowata – 1 sztuka, klon pospolity – 2 sztuki, dąb szypułkowy – 9 sztuk, żywotnik – 1 sztuka, świerk pospolity – 1 sztuka). W skardze skarżąca zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z 21 października 2025 r., sygn. akt IV SPP/Po 122/25 starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła sprzeciw. Postanowieniem z 13 listopada 2025 r., sygn. akt IV SPP/Po 122/25 WSA w Poznaniu utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie starszego referendarza sądowego. Kolejno, na podstawie zarządzenia z 19 stycznia 2026 r. wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego (w kwocie 2000 zł), w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 23 stycznia 2026 r. (k. 42 akt sądowych). Jak wynika z informacji uzyskanych od Oddziału Finansowo-Budżetowego WSA w Poznaniu wpływ kwoty 2000 zł od skarżącej odnotowano w dniu 3 lutego 2026 r. Sąd I instancji wskazał, że ustawowy siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu sądowego bezskutecznie upłynął z dniem 30 stycznia 2026 r. Skarżąca, mimo stosownego wezwania, nie uiściła wpisu w wymaganym terminie. Dokonała tego dopiero w dniu 3 lutego 2026 r., a więc 4 dni po terminie. Podkreślono, że skarżąca została prawidłowo pouczona o 7-dniowym terminie na uiszczenie wpisu, liczonym od daty doręczenia skarżącej odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, a także o tym, że nieuiszczenie wpisu w terminie spowoduje odrzucenie skargi. Zażalenie na powyższe postanowienie wywiodła skarżąca wnosząc o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W uzasadnieniu wskazano, że skarżąca uiściła wpis z przekroczeniem terminu, jednak opóźnienie to było niewielkie i wynikało z nadzwyczajnych i niezależnych od skarżącej okoliczności. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo odrzucił skargę, z uwagi na nieuzupełnienie braku fiskalnego skargi. Stosownie do treści art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2026 r., poz. 143 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zgodnie natomiast z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). Powyższe przepisy mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a zatem w przypadku nieuzupełnienia przez stronę skarżącą braku fiskalnego skargi w wyznaczonym terminie, sąd zobowiązany jest do odrzucenia skargi. Z akt sądowych wynika, że skarżącą prawidłowo wezwano do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 2000 złotych. Odpis zarządzenia w tym przedmiocie doręczono w dniu 23 stycznia 2026 r., co w zażaleniu nie jest podważane. Termin na jego wykonanie upływał w dniu 30 stycznia 2026 r. i do tego dnia wpis sądowy tytułem wniesionej skargi nie został uiszczony. Sąd I instancji prawidłowo zatem uznał, że brak fiskalny skargi nie został uzupełniony w terminie, pomimo prawidłowo i skutecznie doręczonego wezwania do jego uiszczenia i stosownie do art. 220 § 3 p.p.s.a. odrzucił skargę. Dodatkowo wyjaśnić należy, iż podnoszone przez skarżącą w uzasadnieniu zażalenia okoliczności są w ramach niniejszego postępowania irrelewantne. Mogą zostać ewentualnie wzięte pod uwagę w ramach postępowania w sprawie przywrócenia uchybionego terminu do uzupełnienia braku fiskalnego skargi, natomiast w niniejszym postępowaniu – dotyczącym wyłącznie formalnej kwestii odrzucenia skargi z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego w wyznaczonym terminie – okoliczności te nie mogły podlegać ocenie. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.