III OZ 194/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 grudnia 2024 r., sygn. akt II SAB/Wa 98/24 o odrzuceniu zażalenia w sprawie ze skargi A.Z. na bezczynność Nadleśniczego [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowieniem z dnia 23 grudnia 2024 r., sygn. akt II SAB/Wa 98/24, odrzucił zażalenie A.Z. na postanowienie tego Sądu z dnia 23 października 2024 r. wzywające skarżącego do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA w Warszawie z dnia 7 sierpnia 2024 r. W motywach rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 194 § 1 in principio ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935; dalej: P.p.s.a.) zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie. Dopuszczalność wnoszenia zażaleń została zatem przez prawodawcę potraktowana jako wyjątek od zasady niezaskarżalności postanowień niekończących sprawy. Dodatkowo Sąd zwrócił uwagę, że zażaleń w zakresie kosztów sądowych dotyczy przepis art. 227 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy. Koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków (art. 211 P.p.s.a.). Z kolei stosownie do art. 212 § 1 P.p.s.a. opłatami sądowymi są wpis i opłata kancelaryjna. W okolicznościach tej sprawy skarżący pismem z dnia 14 sierpnia 2024 r. wystąpił z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu zapadłego w dniu 7 sierpnia 2024 r. Następnie referendarz sądowy WSA w Warszawie zarządzeniem z dnia 2 września 2024 r. wezwał skarżącego do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w wysokości 100 zł, stosownie do § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 czerwca 2019 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1090) w terminie 7 dni (art. 234 § 2 i 4 P.p.s.a.). W wyniku złożenia przez skarżącego sprzeciwu, WSA w Warszawie wydał postanowienie z dnia 23 października 2024 r., którym wezwał skarżącego do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł od wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA w Warszawie z dnia 7 sierpnia 2024 r. sygn. akt II SAB/Wa 98/24 na podstawie art. 234 § 2 P.p.s.a. oraz § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 czerwca 2019 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych. Na postanowienie to skarżący wniósł zażalenie. Skarżący wniósł również skargę kasacyjną od zapadłego w niniejszej sprawie wyroku z dnia 7 sierpnia 2024 r. Mając na uwadze powyższe, Sąd pierwszej instancji stwierdził, że zażalenie skarżącego na postanowienie z dnia 23 października 2024 r. jest niedopuszczalne z powodu złożenia przez skarżącego skargi kasacyjnej od zapadłego w sprawie wyroku czyli złożenia środka odwoławczego co do istoty sprawy. Dlatego też na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. odrzucił zażalenie. Z powyższym postanowieniem z dnia 23 grudnia 2024 r. nie zgodził się skarżący, wnosząc zażalenie i domagając się jego uchylenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zasadnie Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu postanowienia wskazał, że zgodnie z art. 194 § 1 P.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego, gdy ustawa wyraźnie przewiduje możliwość wniesienia zażalenia oraz na postanowienia wymienione w art. 194 § 1 pkt 1-10 P.p.s.a. Nadto zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy (art. 227 § 1 P.p.s.a.). Zażalenie przysługuje więc na każde zarządzenie przewodniczącego lub postanowienie sądu pierwszej instancji w przedmiocie kosztów sądowych i to niezależnie od tego, czy strona kwestionuje wysokość opłaty, podstawę żądania tej opłaty, czy też zasadność wezwania do uiszczenia opłaty (por. postanowienie NSA z dnia 12 marca 2014 r., II GZ 89/14). Postanowienie WSA w Warszawie z dnia 23 grudnia 2024 r. wzywające do uiszczenia opłaty kancelaryjnej jest niewątpliwie postanowieniem w przedmiocie kosztów sądowych, albowiem zgodnie z art. 211 P.p.s.a. koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków, natomiast stosownie do treści art. 212 § 1 P.p.s.a. opłatami sądowymi są wpis i opłata kancelaryjna. Postanowienie Sądu z dnia 23 grudnia 2024 r. konkretyzuje więc ustawową zasadę obowiązku uiszczania kosztów sądowych (art. 214 § 1 P.p.s.a.). Należy zatem przyjąć, że postanowienie to, co do zasady, jest zaskarżalne zażaleniem na podstawie art. 227 § 1 P.p.s.a. Nie mniej jednak w sprawie należy mieć na uwadze pełne brzmienie przepisu art. 227 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym zażalenie na postanowienie w przedmiocie kosztów sądowych przysługuje jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy. Oznacza to, że jeżeli strona wniosła środek odwoławczy co do istoty sprawy (tj. skargę kasacyjną), to zażalenie na postanowienie w przedmiocie kosztów sądowych nie przysługuje. W niniejszej sprawie skarżący wniósł skargę kasacyjną od wyroku tego Sądu z dnia 7 sierpnia 2024 r. W myśl zatem art. 227 § 1 in fine P.p.s.a., nie przysługuje mu prawo wniesienia zażalenia na postanowienie dotyczące kosztów sądowych. Tym samym wniesione zażalenie należało uznać za niedopuszczalne, a jako niedopuszczalne podlegało odrzuceniu przez Sąd pierwszej instancji. Z uwagi na powyższe, zaskarżone postanowienie Sądu pierwszej instancji o odrzuceniu zażalenia jest prawidłowe. Z tych też względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.