III OZ 31/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 października 2025 r. sygn. akt IV SA/Wa 2650/24 o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi Z.P. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 31 lipca 2024 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z 14 października 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił Z.P. (dalej: skarżący) przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z 31 lipca 2024 r. w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że postanowieniem z 10 stycznia 2025 r. odrzucił skargę skarżącego z powodu braku uzupełnienia braku formalnego skargi (nadesłania odpisu skargi). Skarżący wniósł o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżący wyjaśnił, że ze względu na stan zdrowia, wiek, wielogodzinną drogę dojazdową do sądu oraz koszty, nie mógł wykonać kopii skargi w wyznaczonym terminie. Odmawiając przywrócenia terminu Sąd I instancji wskazał, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. Powołane przez skarżącego okoliczności nie świadczą o braku winy strony w dokonaniu czynności w postępowaniu sądowym z uchybieniem terminu. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący wnosząc o jego uchylenie w całości i przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. - dalej: p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócić termin. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Z brakiem winy mamy bowiem do czynienia tylko w przypadku zaistnienia okoliczności niezależnych od strony, która uchybiła terminowi i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu. Tego rodzaju okolicznością uprawdopodobniającą brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi nie jest odręczne sporządzenie przez skarżącego wyłącznie jednego egzemplarza skargi, podeszły wiek i związany z tym stan zdrowia. W tej sprawie skarżący złożył zażalenie na postanowienie Sąd I instancji z 10 stycznia 2025 r. o odrzuceniu skargi, a wraz z tym zażaleniem złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił akta sprawy wraz z zażaleniem Sądowi I instancji, wskazując na konieczność rozpoznania w pierwszej kolejności wniosku o przywrócenie terminu oraz przesłania skarżącemu, zgodnie z jego wnioskiem, kopii złożonej skargi. Kwestia doręczenia skarżącemu kopii złożonej przez niego skargi w celu sporządzenia jej odpisu i uzupełnienia braku formalnego skargi miała jednak znaczenie tylko z punktu widzenia skuteczności wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Zgodnie bowiem z art. 87 § 4 p.p.s.a., równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Zwracając zażalenie na postanowienie z 10 stycznia 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny nie przesądził w żadnej mierze o zasadności wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Natomiast rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu Sąd I instancji prawidłowo orzekł, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu. Okoliczności, na które powołuje się skarżący (podeszły wiek, stan zdrowia), są bardzo ogólne i nie zostały uprawdopodobnione. Trafnie również wskazuje Sąd I instancji, że sporządzenie skargi w jednym, odręcznym egzemplarzu, świadczy o niestaranności skarżącego i mogło usprawiedliwiać braku zachowania terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. Stanowisko Sądu I instancji było zatem prawidłowe, a zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Z tych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji postanowienia.