III OZ 383/24
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2024-10-11
Skład orzekający: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie sądu administracyjnego pierwszej instancji utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy podlega kontroli instancyjnej przed Naczelnym Sądem Administracyjnym?Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie sądu administracyjnego pierwszej instancji, którym utrzymano w mocy postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy, nie podlega kontroli instancyjnej przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Sąd pierwszej instancji orzekając w przedmiocie sprzeciwu od postanowienia referendarza działa jako sąd drugiej instancji, a wydane w tym trybie postanowienie ma charakter ostateczny i nie przysługuje na nie środek odwoławczy.Stan faktyczny
Skarżący złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło jego wcześniejsze zażalenie na postanowienie tego samego sądu utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy. Skarżący podtrzymał swoje dotychczasowe argumenty. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie na postanowienie odrzucające zażalenie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz po rozpoznaniu w dniu 11 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 czerwca 2024 r., sygn. akt II SPP/Wa 37/24 w sprawie ze skargi K. L. na bezczynność L. S.A. z siedzibą w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 11 września 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej postanawia: oddalić zażalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 11 czerwca 2024 r., sygn. akt II SPP/Wa 37/24 odrzucił zażalenie K. L. (dalej także jako: skarżący) na postanowienie tego Sądu z dnia 23 kwietnia 2024 r., sygn. akt II SPP/Wa 37/24 o utrzymaniu w mocy postanowienia referendarza sądowego z dnia 5 marca 2024 r., sygn. akt II SPP/Wa 37/24 o odmowie przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Sąd I instancji wyjaśnił w uzasadnieniu postanowienia, że zgodnie z art. 194 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia enumeratywnie wymienione w art. 194 § 1 pkt 1-10 ustawy. Natomiast z art. 260 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że rozpoznając sprzeciw od zarządzeń i postanowień referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podkreślił, że postanowienie, o którym mowa w art. 260 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zostało wymienione w żadnym z punktów art. 194 § 1 ustawy, a ponadto w ustawie nie przewidziano możliwości wniesienia zażalenia na tego rodzaju postanowienie. Jak wskazał Sąd I instancji, zgodnie bowiem z art. 260 § 2 ww. ustawy sąd orzeka w tym zakresie jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu, co oznacza, że droga sądowa zostaje w takiej sytuacji wyczerpana. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że skoro od postanowienia Sądu z dnia 23 kwietnia 2024 r., sygn. akt II SPP/Wa 37/24 nie przysługuje środek odwoławczy, to zażalenie skarżącego podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne. Jednocześnie Sąd I instancji dodał, że powyższego nie zmienia omyłkowo wystosowane do skarżącego pouczenie o przysługującym mu środku zaskarżenia od postanowienia Sądu z dnia 23 kwietnia 2024 r.
We wniesionym zażaleniu na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wskazał, że podtrzymuje uzasadnienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 5 marca 2024 r., a także zażalenia od postanowienia Sądu I instancji z dnia 23 kwietnia 2024 r. i wniósł o szczegółowe i pozytywne rozpatrzenie jego racji oraz uwzględnienie zażalenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie podlegało oddaleniu. Słusznie Sąd I instancji wyjaśnił w zaskarżonym postanowieniu, że rozpoznając sprzeciw od zarządzeń i postanowień referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 935) – dalej: p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy, a więc w związku z tym, że orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu, to wydane tak postanowienie ma charakter postanowienia sądu drugiej instancji, a zatem nie podlega kontroli instancyjnej. Podkreślić należy, że p.p.s.a. nie przewiduje wniesienia zażalenia na tego rodzaju postanowienie. Skoro zaś zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2024 r. skarżącemu nie przysługiwało, to prawidłowo Sąd I instancji zaskarżonym obecnie postanowieniem wniesione zażalenie odrzucił.
Z powołanych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny wniesione zażalenie oddalił w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło