III SA 1365/03

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2003-11-27

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowne złożenie wniosku o odroczenie zasadniczej służby wojskowej jest dopuszczalne po skreśleniu z listy studentów, jeśli poborowy ponownie podjął naukę i uiścił opłaty za studia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że ponowne złożenie wniosku o odroczenie zasadniczej służby wojskowej jest dopuszczalne, nawet po skreśleniu z listy studentów, jeśli poborowy ponownie podjął naukę i uiścił opłaty. Prawo do zdobywania wykształcenia powinno mieć prymat, a rygoryzm organów wojskowych, który uniemożliwia zdobycie wykształcenia, jest zbędny, zwłaszcza w kontekście trudnej sytuacji rodzinnej poborowego. Skarżący spełnia warunki do uzyskania odroczenia na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 4 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP.
Stan faktyczny
Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego utrzymał w mocy decyzję odmawiającą odroczenia zasadniczej służby wojskowej Wojciechowi K., mimo że wcześniej odroczono mu służbę ze względu na studia. Po skreśleniu z listy studentów, Wojciech K. ponownie podjął studia, uiścił opłaty i złożył nowy wniosek o odroczenie. Organ uznał, że skreślenie z listy studentów powoduje utratę odroczenia i odrzucił nowy wniosek, nie uwzględniając argumentów o ponownym podjęciu nauki i trudnej sytuacji rodzinnej. Wojciech K. zaskarżył decyzję, argumentując, że ponowne podjęcie studiów powinno być podstawą do odroczenia.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2003 r. sprawy ze skargi Wojciecha K. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w W. z dnia 20.05.2003 r. w przedmiocie odroczenia terminu odbycia zasadniczej służby wojskowej - uchyla zaskarżoną decyzję; (...). Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w W. decyzją z dnia 20.05.2003 r. utrzymał w mocy decyzję Wojskowego Komendanta Uzupełnień w M. z dnia 23.04.2003 r. dotyczącą nieudzielenia odroczenia od zasadniczej służby wojskowej Wojciechowi K. W swojej decyzji Szef WSzW stwierdził, że: Wojciech K. w dniu 7.03.2002 r. stanął przed Powiatową Komisją Poborową i otrzymał kategorię "A" bez paragrafu. W dniu 31.10.2002 r. poborowy dostarczył do WKU w M. zaświadczenie z dnia 19.10.2002 r. z Wyższej Szkoły Celnej w W. stwierdzające, że w roku akademickim 2002/2003 jest studentem I roku. Wojskowy Komendant Uzupełnień w M. udzielił Wojciechowi K. odroczenia od zasadniczej służby wojskowej ze względu na pobieranie nauki w szkole wyższej do dnia 30.09.2005 r. W dniu 18.03.2003 r. do WKU w M. wpłynęło pismo z W.S.C., że Wojciech K. został skreślony z listy studentów. Poborowy został wezwany na dzień 25.03.2003 r. w celu powołania do zasadniczej służby wojskowej. W dniu 7.04.2003 r. Wojciech K. zgłosił się do WKU i złożył podanie o udzielenie odroczenia od zasadniczej służby wojskowej na 7 miesięcy ze względu na ponowne rozpoczęcie studiów w W.S.C. od dnia 1.10.2003 r. Szef WSzW uznał, że zgodnie z art. 39 ust. 6 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP skreślenie z listy studentów powoduje utratę udzielonego odroczenia i konieczność odbycia służby. Zauważył też, że poborowy, składając podanie do WKU nic nie wspominał o swojej trudnej sytuacji rodzinnej. Ponadto, będąc w wieku poborowym powinien się liczyć z powołaniem się do spełnienia powszechnego obowiązku służby wojskowej. Mając to na uwadze organ II instancji uznał, że argumenty przedstawione przez poborowego są niewystarczające do uwzględnienia jego wniosku o odroczenie służby wojskowej. Wojciech K. w skardze na decyzję Szefa WSzW w W. wniósł o jej uchylenie, zarzucając, że bezzasadnie nie uwzględniono jego argumentów przemawiających za odroczeniem służby wojskowej. Przede wszystkim podnosi, że jest ponownie wpisany na listę studentów opłacił czesne i wpis, które w znacznej części utraci, jeżeli nie podejmie ponownie studiów, gdyby zmuszony był odbyć służbę wojskową. Podał też, że rektor zaliczył mu i przepisał oceny ze wszystkich zdanych egzaminów, na nowy rok akademicki. Podnosi też, że ma złą sytuację rodzinną, jego ojciec jest inwalidą I grupy, matka pracuje, otrzymując najniższe wynagrodzenie, jego siostra uczy się, a sam jest bez pracy. Dodatkowo wskazał, że w uzasadnieniu decyzji błędnie podano, że wezwano go do WKU na dzień 25.03.2003 r., bo wezwanie było na dzień 27.03.2003 r. i w tym dniu zgłosiła się do WKU jego matka, informując, że nie mogła syna poinformować o wezwaniu, bo wyjechał. Wobec czego nowy termin wezwania ustalono na dzień 4.04.2003 r., w którym to zgłosił się. Reasumując, skarżący stwierdził, że nieodroczenie mu służby wojskowej uniemożliwia mu młodemu człowiekowi kontynuowanie dalszej nauki i zdobycie upragnionego zawodu. Szef WSzW w W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację z uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodzić się należy z tym, że zgodnie z art. 39 ust. 6 ustawy o powszechnym obowiązku RP skreślenie z listy studentów albo wydalenie ze studiów powodują utratę udzielonego odroczenia zasadniczej służby wojskowej z tytułu pobierania nauki. Ta okoliczność, tj. skreślenie skarżącego z listy studentów mogła być podstawą cofnięcia odroczenia służby wojskowej. Organy I i II instancji na ten fakt, zdaje się zbędnie, zwróciły szczególną uwagę i przyjęły jako podstawę wydania negatywnej decyzji dla Wojciecha K. Jednak przedmiotem niniejszej sprawy nie jest uchylenie odroczenia służby wojskowej, które to uzyskał skarżący decyzją z dnia 26.11.2002 r., lecz co wynika z pism skarżącego z dnia 4.04.2003 r. i z dnia 7.04.2003 r. nowy wniosek o odroczenie zasadniczej służby wojskowej. Żaden przepis ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP nie umożliwia złożenia ponownego wniosku o odroczenie zasadniczej służby wojskowej. Z przepisów tych nie wynika też, aby wniosku takiego nie można było złożyć po odebraniu wezwania w celu odbycia służby wojskowej. Skarżący po stawieniu się w WKU wraz z wnioskiem, złożył umowę o studiowanie w W.S.C. w W. z dnia 2.04.2003 r. uiścił też wpis i czesne za studia. Zatem zgodnie z par. 2 tej umowy został przyjęty w poczet studentów z obowiązkiem uczestniczenia w zajęciach od dnia 1.10.2003 r. Z zaświadczenia, które skarżący złożył na rozprawie wynika, że z obowiązku tego wywiązuje się. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika, aby do tej okoliczności organy wojskowe odniosły się. Ustawodawca, przewidując podstawy do odroczenia /i co należy podkreślić nie do zwolnienia/ zasadniczej służby wojskowej dał prymat prawu obywatela RP do zdobywania wykształcenia i zawodu, bo to rzutuje na całe przyszłe życie młodego człowieka. Zbędnym jest zatem rygoryzm. Prowadzący do uniemożliwienia skarżącemu zdobycia wykształcenia i zawodu, tym bardziej, że jego sytuacja rodzinna nie napawa optymizmem. Należy zatem uznać, że skarżący spełnia warunki do uzyskania odroczenia zasadniczej służby wojskowej ze względu na pobieranie nauki przewidzianego w art. 39 ust. 1 pkt 4 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP. Mając to na uwadze Sąd na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ zaskarżoną decyzję uchylił. O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło