III SA 2484/01

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA J. Rudowski, Sędziowie NSA M. Kasztelan, B. Lubiński (spr.), Protokolant R. Powojski, po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2003 r. sprawy ze skargi T. N. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2001 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji po wznowieniu postępowania w sprawie ryczałtów podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych oddala skargę. Z akt sprawy wynika, że T. N. prowadziła w 1999 r. działalność gospodarczą w zakresie handlu detalicznego (sklepy w N. i L.) oraz w zakresie usług gastronomicznych (bar w N.). W 1999 r. podatniczka osiągnęła przychód z działalności gospodarczej w wysokości 213.030,00 zł (PIT-32 za 1999 r.), w związku z czym zdaniem Urzędu Skarbowego w [...] była obowiązana opłacać za 2000 r. zryczałtowany podatek dochodowy zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. nr 144, poz. 930). Rodzaj świadczonych usług również nie wyłączał stosowania tej formy opodatkowania. W związku z brakiem oświadczenia o zrzeczeniu się ryczałtu na 2000 r., decyzją z dnia [...] października 2000 r. nr [...] Urząd Skarbowy w [...] określił wysokość zryczałtowanego podatku dochodowego na kwotę 20.384,50 zł od przychodów z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej za miesiące styczeń-lipiec 2000 r. Izba Skarbowa w Lublinie decyzją z dnia [...] grudnia 2000 r. Nr [...] utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w [...]. Wnioskiem z dnia 14.01.2001 r. uzupełnionym pismem z dnia 15.02.2001 r. podatniczka zwróciła się do Ministra Finansów z wnioskiem o wznowienie postępowania zgodnie z art. 240 § 5 Ordynacji podatkowej opierając się o Kodeks Karny Skarbowy - art. 56 (Dz.U. z 1999 r. Nr 83, poz. 930) w sprawie zakończonej decyzją Izby Skarbowej w Lublinie z dnia [...] grudnia 2000 r. Nr [...]. Zdaniem podatniczki Urząd Skarbowy powinien był na początku roku 2000 ukarać ją za niezłożenie w terminie oświadczenia o zaprowadzeniu właściwych ksiąg podatkowych. Izba Skarbowa w Lublinie postanowieniem z dnia [...] marca 2001 r. Nr [...] wznowiła postępowanie w powyższej sprawie. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2001 r. Nr [...] Izba Skarbowa w Lublinie odmówiła uchylenia ostatecznej decyzji tej Izby z dnia [...] grudnia 2000 r. Nr [...]. Zaskarżoną do Naczelnego Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...] sierpnia 2001 r. Nr [...] Minister Finansów utrzymał w mocy w/w decyzję Izby Skarbowej. W jej uzasadnieniu stwierdził, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. Jako podstawę wznowienia postępowania T. N. powołała art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej oraz art. 56 Kodeksu karnego skarbowego, na podstawie którego Urząd Skarbowy w [...] winien był na początku roku 2000 ukarać skarżącą za niezłożenie w terminie oświadczenia o zaprowadzeniu księgi przychodów i rozchodów. Postępowanie w sprawie karnej skarbowej toczy się niezależnie od postępowania w sprawie wymiaru podatku, w związku z tym zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Kodeksu karnego skarbowego nie mają wpływu na rozstrzygnięcie powyższej sprawy. Pod pojęciem nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów należy rozumieć okoliczności lub dowody nowo odkryte lub po raz pierwszy zgłoszone przez stronę, dotyczące przedmiotu sprawy i mające znaczenie prawne, istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej, lecz nie znane organowi, który wydał decyzję. Do okoliczności takich nie należy natomiast dokonana przez organ ocena materiału dowodowego sprawy ani też zastosowanie w danym stanie faktycznym określonych przepisów prawa lub ich interpretacja. Zdaniem Ministra zarzuty zawarte w odwołaniu podatniczki nie dotyczą kwestii wznowienia postępowania. Ponadto podatniczka nie powołuje żadnych przesłanek określonych w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej, które uzasadniałyby uchylenie decyzji Izby Skarbowej w Lublinie z dnia [...] grudnia 2000 r. W złożonej skardze strona skarżąca podniosła zarzuty dotyczące postępowania przeprowadzonego przez Urząd Skarbowy w [...] oraz Izbę Skarbową w Lublinie w sprawie określenia zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów ewidencjonowanych za miesiące I-VII 2000 r. Stwierdziła, że Urząd Skarbowy powinien zareagować natychmiast na nieterminowe złożenie oświadczenia o założeniu właściwych ksiąg, a tego nie uczynił, w związku z czym naruszył art. 56 Kodeksu karnego skarbowego. Ponadto zarzuciła, że Urząd Skarbowy i Izba Skarbowa naliczyły podatek według stawki 8,5% powołując się jednocześnie na przepis art. 12 ust. 3 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, zgodnie z którym podatek może być wyliczony według różnych stawek jeżeli ewidencja jest prowadzona w sposób umożliwiający określenie przychodów dla każdego rodzaju działalności. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontrola Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczy wszystkich kwestii związanych z procesem stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym, a więc tego, czy organ dokonał prawidłowych ustaleń co do obowiązywania zastosowanej normy prawnej, czy normę tę właściwie zinterpretował i nie naruszył. Sąd zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) uchyla zaskarżoną decyzję nawet z urzędu, jeżeli stwierdzi wydanie jej z naruszeniem prawa materialnego lub też z naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z kolei w myśl art. 21 cyt. ustawy Sąd uprawniony jest do badania zgodności z prawem (legalności) zaskarżonej decyzji. Oznacza powyższe, że względy słusznościowe, celowościowe czy też poczucie krzywdy ze strony organów dla rozstrzygnięcia nie mogą mieć żadnego znaczenia. A zatem przechodząc do meritum sprawy należało ustalić, czy wskazane okoliczności a więc brak reakcji organów podatkowych na nie przez podatniczkę stosownego oświadczenia o zrzeczeniu się ryczałtu oraz naliczenie podatku wg stawki 8,5%, co zdaniem strony stanowi naruszenie art. 12 ust. 3 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, mogą stanowić podstawę prawną do wznowienia postępowania w oparciu o art. 240 § 1 ust. 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 240 § 1 ust. 5 w/w ustawy w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który wydał decyzję. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy podatkowej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością procesową wyliczoną wyczerpująco w art. 240 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Na podstawie pkt 5 art. 240 § 1 wznawia się postępowanie, jeżeli łącznie zostaną spełnione następujące przesłanki. Ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody, istotne dla sprawy, są nowe. Pod pojęciem nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów należy rozumieć zarówno okoliczności lub dowody nowo odkryte, jak również po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. Okoliczności faktyczne lub dowody dla sprawy istotne, to te, które dotyczą przedmiotu sprawy i mają znaczenie prawne, a więc mają w konsekwencji wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych. Okoliczności faktyczne i dowody, o których stanowi się w przepisie, muszą istnieć w dniu wydania ostatecznej decyzji. Nowe fakty i dowody nie były znane organowi wydającemu decyzję. Przesłanka ta jest związana z obowiązywaniem w postępowaniu podatkowym zasady swobodnej oceny dowodów, o czym mowa w art. 191 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. A zatem podane przez skarżącą okoliczności nie mogły stanowić podstawy do uwzględnienia wniosku o wznowienie postępowania. W tym stanie rzeczy z przyczyn wyżej podanych na mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 roku o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) skargę należało oddalić.