IV SA 2539/00
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2002-11-04
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska posiada legitymację procesową do wniesienia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie dotyczącej ustalenia dopuszczalnego poziomu hałasu, jeśli nie występował z wnioskiem o wszczęcie postępowania lub dopuszczenie do udziału w toczącym się postępowaniu na podstawie art. 16 ust. 2 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska?Ratio decidendi
Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska nie posiada legitymacji procesowej do wniesienia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego, jeśli jego działanie polegało jedynie na przekazaniu informacji o wynikach kontroli organowi samorządowemu, a nie na formalnym wystąpieniu o wszczęcie lub dopuszczenie do udziału w postępowaniu zgodnie z art. 16 ust. 2 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska. Skarga wniesiona przez nieuprawniony podmiot podlega oddaleniu na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O., która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta O. ustalającą dopuszczalny poziom hałasu. Prezydent Miasta pierwotnie ustalił dopuszczalny poziom dźwięku na 40 dB, opierając się na pomiarach wykazujących przekroczenie o 9,8 dB. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję, wskazując na brak wyjaśnienia kwestii mapy sytuacyjnej, przeznaczenia terenu, miejsca pomiarów oraz zarzutu awarii wentylatora. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska zaskarżył decyzję SKO, twierdząc, że brak było podstaw do jej uchylenia i że zarzuty SKO są ogólnikowe. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę pod kątem legitymacji procesowej Inspektora Ochrony Środowiska.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w O.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi W.-M. Inspektora Ochrony Środowiska w O. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia 29 sierpnia 2000 r. (...) w przedmiocie ustalenia dopuszczalnego poziomu dźwięku - skargę oddala.
Decyzją z dnia 18 lipca 2000 r. Prezydent Miasta O. - po ponownym rozpatrzeniu sprawy - ustalił "równoważny poziom dźwięku A. w godz. 22.00-6.00 - 40 D.B." jako dopuszczalny poziom dźwięku ze źródeł znajdujących się na terenie "Ch.-O." sp. z o.o.
Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 51 ust. 1 i 2 -ustawy z dnia 29.08.1997 r. o zmianie ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska oraz zmianie niektórych ustaw oraz par. 5 i par. 6 - rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 maja 1998 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku /Dz.U. 1998 nr 66 poz. 436/.
W uzasadnieniu decyzji podał, że "w wyniku kontrolnego pomiaru dźwięku w środowisku, przy budynku mieszkalnym ul. M. 36, w ciągu jednej najmniej korzystnej godziny nocnej pory doby, równoważny poziom dźwięku A wynosi 49,8 dB/A/".
Urządzenia pracujące w chłodni w nocnej porze doby "powodują przekroczenia dopuszczalnego równoważnego poziomu dźwięku w środowisku o 9,8 dB/A/. Ustalony dopuszczalny poziom dźwięku przenikający do środowiska obliczony został zgodnie z tabelą 1 pozycji 3b kolumny 5 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 maja 1998 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku.
Chłodnia znajduje się na terenie oznaczonym na planie zagospodarowania przestrzennego symbolem M.N.27, oznaczającym zabudowę jednorodzinną.
"Przekroczenie przez jednostkę organizacyjną dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku stanowi podstawę wydania jej przez Prezydenta Miasta decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu. Właściciel odpowiada za przekroczenie dopuszczalnego poziomu dźwięku w środowisku, spowodowanym wyłącznie przez źródła hałasu zlokalizowane na jego terenie. Zgodnie z art. 64 ust. 1 ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska (...) winien on zmniejszyć uciążliwość zakładu tak aby oddziaływanie akustyczne nie przekraczało obowiązujących norm na terenie poza granicą działki".
W złożonym od ww. decyzji odwołaniu "Ch.-O." podniosła, że w czasie pomiarów w dniu 4.07.2000 r. wystąpiła awaria głównego wentylatora o czym nie wiedziały osoby wykonujące pomiary, ponadto chłodnia nie jest jedynym emiterem hałasu w okolicy.
Przejeżdżające pociągi wywołują hałas ponad 60 dB. Obsługa górki rozrządowej stacji "O." oraz szczekające psy, też powodują znaczny hałas.
Decyzją z dnia 29.08.2000 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O., po rozpatrzeniu ww. odwołania uchyliło zaskarżoną, decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu ww. rozstrzygnięcia podano, że mimo zaleceń zawartych w uzasadnieniu poprzedniej decyzji organu odwoławczego, organ I instancji nie zastosował się do zawartych w nim wymogów. Mapa sytuacyjna nie zawiera wskazań jakiego terenu dotyczy emisja hałasu i jakie jest jego przeznaczenie. Nie wskazano też na niej miejsca dokonywania pomiarów. Nie wiadomo jakiego obszaru dotyczy emisja hałasu i czy dopuszczalny poziom hałasu określono zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 13 maja 1998 r. Organ I instancji również nie odniósł się do zarzutu dotyczącego awarii wentylatora.
Na powyższą decyzję ze skargą do Naczelnego Sądu Administracyjnego wystąpił Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w O.
Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji podniósł, że brak było podstaw do uchylenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O., decyzji organu I instancji.
Stwierdzenie organu odwoławczego, że sprawa nie została wyjaśniona jest ogólnikowe i bezpodstawne. Przede wszystkim brak jest przepisów prawnych, które określałyby wymogi dotyczące konieczności i formy sporządzenia mapy sytuacyjnej. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska sporządził szkic, który miał na celu określenie jakiego terenu dotyczy przekroczenie poziomu hałasu. Punkt pomiarowy został na mapie zaznaczony. Obecny w czasie pomiarów Zbigniew T. kierownik utrzymania ruchu, nie zgłaszał awarii urządzeń wentylacyjnych.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej odrzucenie uzasadniając wniosek tym, iż WIOŚ nie przysługują prawa strony. Z art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji ochrony Środowiska /Dz.U. nr 77 poz. 335 ze zm./ organom Inspekcji Ochrony Środowiska przysługują, prawa strony w postępowaniu administracyjnym i przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w przypadku skierowania wystąpienia, o którym mowa w ust. 2 tego artykułu, tzn. w razie stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie ochrony środowiska w działalności organu administracji państwowej i rządowej oraz organu samorządu terytorialnego Inspekcji Ochrony Środowiska kierują wystąpienie, którego treścią może być wniosek o:
1/ wszczęcie postępowania administracyjnego,
2/ dopuszczenie do udziału w toczącym się postępowaniu.
W niniejszej sprawie IOŚ nie występował z tego rodzaju wnioskami. Wszczęcie postępowania w niniejszej sprawie nastąpiło z urzędu (...). Pismo z dnia 23.06.1999 r. miało jedynie charakter informujący o wynikach pomiarów i przekazane zostało Prezydentowi "celem dalszego wykorzystania". Nie powołano się też w tym piśmie na art. 16 ust. 2 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska.
W piśmie z dnia 24.01.2001 r. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wyjaśnił, że skierowane przez niego do Prezydenta Miasta O. pismo z dnia 26.06.1999 r. było wnioskiem o wydanie decyzji ustalającej dopuszczalne poziomy dźwięku przenikającego do środowiska. Podkreślił też, że był powiadomiony o wydanym przez Prezydenta Miasta O. a także Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozstrzygnięciach.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Istota niniejszej sprawy sprowadza się do ustalenia czy W.-M. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w O. posiadał legitymację do wniesienia skargi.
W związku z powyższym przypomnieć należy, że stosownie do brzmienia art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ sąd administracyjny wszczyna postępowanie na podstawie skargi wniesionej przez uprawniony podmiot. Uprawnionym do wniesienia skargi jest natomiast każdy kto ma w tym interes prawny, prokurator. Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób.
Interesem prawnym w rozumieniu art. 33 ust. 2 cyt. ustawy jest także interes prawny oparty na przepisie prawa formalnego przyznającego legitymację procesową określonym podmiotom w wymienionych w tym przepisie sprawach.
(...) Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska działa na zasadach określonych w ustawie z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska /Dz.U. 2002 nr 112 poz. 982 ze zm./. Przepisy tej ustawy przewidują udział inspektora w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym i postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w jednej tylko sytuacji: w razie stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie ochrony środowiska w działalności organu administracji państwowej i rządowej oraz organu samorządu terytorialnego i skierowania przez organy Inspekcji Ochrony Środowiska wystąpienia zawierającego w szczególności wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego lub dopuszczenie do udziału w toczącym się postępowaniu /art. 16 cyt. ustawy/.
W sprawie niniejszej Inspektor Ochrony Środowiska przekazał jedynie Prezydentowi Miasta O. informację o wyniku przeprowadzonej w "Ch.-O." Sp. z o.o. - kontroli, co stanowiło jedną z form współdziałania tego organu z organami samorządu terytorialnego - przewidzianą w art. 17 ust. 2 pkt 2 tej ustawy. Ostatnio cytowany przepis nie przewiduje udziału Inspektora Ochrony Środowiska w postępowaniu administracyjnym wszczętym z urzędu, na skutek przekazanej informacji.
Wyżej powiedziane prowadzi do wniosku, że organowi Inspekcji Ochrony Środowiska tylko wówczas służy przymiot strony w postępowaniu administracyjnym i sądowym, gdy przepis szczególny przewiduje dla tych organów tego rodzaju uprawnienia.
Z ww. przyczyn skarga wniesiona przez nieuprawniony podmiot podlegała oddaleniu /art. 27 ust. 1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym/.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło