OPK 3/99

Naczelny Sąd Administracyjny przy udziale Włodzimierza Skoniecznego prokuratora Prokuratury Krajowej w sprawie po wszczęciu z urzędu w trybie wznowienia postępowania w przedmiocie udzielenia Adamowi S. zezwolenia na zarobkowy przewóz osób taksówką po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 1999 r. na posiedzeniu jawnym, pytania prawnego pełnego składu Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Cz. zgłoszonego na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych /Dz.U. nr 122 poz. 593 ze zm./, o następującym brzmieniu: Czy osoba pozostająca w innym stosunku pracy w pełnym wymiarze czasu pracy może uzyskać zezwolenie na zarobkowy przewóz osób taksówką w sytuacji, kiedy takie zatrudnienie jak i prowadzenie zarejestrowanej działalności gospodarczej polegającej na zarobkowym przewozie osób taksówką rozpoczęło się przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób /Dz.U. nr 141 poz. 942 ze zm./, tj. dniem 1 kwietnia 1998 r.? podjął następującą uchwałę: Pełny skład Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Cz., uchwałą Nr 4/99 z dnia 26 marca 1999 r. - podjętą na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych /Dz.U. nr 122 poz. 593 ze zm./ - wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego z pytaniem prawnym: "czy osoba pozostająca w innym stosunku pracy w pełnym wymiarze czasu pracy może uzyskać zezwolenie na zarobkowy przewóz osób taksówką w sytuacji, kiedy takie zatrudnienie jak i prowadzenie zarejestrowanej działalności gospodarczej polegającej na zarobkowym przewozie osób taksówką rozpoczęło się przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób /Dz.U. nr 141 poz. 942 ze zm./, tj. dniem 1 kwietnia 1998 r.?" Stan faktyczny i prawny sprawy, w ramach której przedstawiono powyższe pytanie prawne, jest następujący: Adam S. od dnia 14 września 1996 r. wykonywał działalność gospodarczą polegającą na zarobkowym przewozie osób taksówką osobową. Okoliczność ta wynika z treści zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej z dnia 10 września 1996 r. - nr ewid. 48439. W czerwcu 1998 r. /w związku z wejściem w życie powoływanej ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób - Dz.U. nr 141 poz. 942 ze zm., która uzależniła m. in. możliwość wykonywania zawodu taksówkarza od niewykonywania w pełnym wymiarze czasu pracy innego zajęcia zawodowego/ zainteresowany, powołując się na publikacje prasowe dotyczące skutków zmiany stanu prawnego w dziedzinie transportu drogowego, wystąpił do Urzędu Miasta Cz. z wnioskiem o udzielenie mu stosownych wyjaśnień w tym zakresie i o określenie jego sytuacji prawnej. Istota wystąpienia Adama S. sprowadzała się do zagadnienia - czy wobec zmiany uregulowań prawnych musi on uzyskać dodatkowe pozwolenie na kontynuowanie działalności prowadzonej na dotychczasowych zasadach. W odpowiedzi na wspomniane wystąpienie Pełnomocnik Zarządu Miasta do Spraw Komunikacji Miejskiej i Drogownictwa, w piśmie z dnia 30 kwietnia 1998 r. /KMD 0118/11/98/, poinformował Adama S., że ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób wprowadziła istotne zmiany dla osób prowadzących - jak zainteresowany - działalność gospodarczą polegającą na zarobkowym przewozie osób taksówką. Dotychczas bowiem, działalność taka prowadzona była jedynie na podstawie zgłoszenia i rejestracji tej działalności, obecnie zaś wymagane jest w tym względzie stosowne zezwolenie. Pełnomocnik Zarządu Miasta do Spraw Komunikacji Miejskiej i Drogownictwa poinformował Adama S. także o tym, iż obecnie obowiązuje ustawowy wymóg, by osoba świadcząca omawiane usługi transportowe nie była zatrudniona w pełnym wymiarze w ramach innego stosunku pracy oraz, że ustawa pozwala ponadto Radzie Miasta na ustalenie limitu taksówek osobowych na danym terenie. W powoływanym piśmie nie podzielono zarzutów zainteresowanego, że obecne uregulowania prawne naruszają postanowienia Konstytucji, pozbawiając go praw słusznie nabytych. W dniu 22 czerwca 1998 r. Adam S. sporządził wniosek, adresowany do Biura Pełnomocnika Zarządu Miasta do Spraw Komunikacji Miejskiej i Drogownictwa Urzędu Miasta Cz., o udzielenie zezwolenia na wykonywanie krajowego zarobkowego przewozu osób taksówką osobową. W ramach postępowania administracyjnego, wszczętego na skutek powyższego wniosku, organ rozpatrujący sprawę ustalił, że wnioskodawca jest zatrudniony w MZK jako kierowca w pełnym wymiarze czasu pracy. Przyjęto także, iż zainteresowany pracuje w MZK w systemie dwuetapowym tj. w godzinach od 4.00 do 9.00 i od 13.00 do 17.00 i chcąc podnieść swoje dochody na utrzymanie rodziny, podjął dodatkową działalność w zakresie przewozu osób taksówką. Decyzją z dnia 3 grudnia 1998 r. (...) Pełnomocnik Zarządu Miasta do Spraw Komunikacji Miejskiej i Drogownictwa, działając z upoważnienia Prezydenta Miasta Cz., odmówił Adamowi S. udzielenia zezwolenia na wykonywanie krajowego zarobkowego przewozu osób taksówką osobową z tego właśnie powodu, że wnioskodawca pozostaje w innym stosunku pracy w pełnym wymiarze czasu pracy. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia powołano przepisy art. 8 ust. 1 i art. 15 pkt 2 lit. "b" ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Cz. - rozpoznając odwołanie Adama S. od tej decyzji - ustaliło, że do dnia 15 stycznia 1999 r. /tj. do dnia rozpatrzenia sprawy/ Rada Miasta Cz. nie podjęła uchwały wprowadzającej wymóg uzyskania zezwolenia na zarobkowy przewóz osób taksówką. A wymaga podkreślenia w związku z tym, że od dnia 1 stycznia 1999 r. /na skutek zmiany art. 13 ust. 1 przytoczonej ustawy o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób/ obowiązek uzyskiwania zezwoleń na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób taksówką uzależniony był od pozytywnej w tym zakresie uchwały rady gminy. W tej sytuacji, skoro w dniu orzekania nie istniała - zdaniem Kolegium - uchwała Rady Miasta Cz. o obowiązku posiadania zezwolenia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Cz. decyzją z dnia 15 stycznia 1999 r. (...) uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i umorzyło postępowanie pierwszoinstancyjne. W tym zakresie powołano się na art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa. W dniu 27 stycznia 1999 r. do Kolegium wpłynęło pismo Pełnomocnika Zarządu Miasta ds. Komunikacji Miejskiej i Drogownictwa /KMD 5528/I/35/98/99/ informujące, że Rada Miasta Cz., uchwałą z dnia 28 grudnia 1998 r., wprowadziła z dniem 1 stycznia 1999 r. obowiązek posiadania zezwolenia na wykonywanie zarobkowego przewozu osób taksówką. Tekst wspomnianej uchwały stanowił załącznik do tego pisma. W tym stanie rzeczy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Cz. uznało, że w sprawie wyszły na jaw nowe okoliczności, które nie były znane organowi orzekającemu w chwili podejmowania decyzji z dnia 15 stycznia 1999 r. - co stanowiło w ocenie tego organu przesłankę z art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa. Z tego więc powodu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 1 marca 1999 r. (...) wznowiło z urzędu postępowanie w tej sprawie i ustaliło, że ponowne rozpatrzenie sprawy w całości nastąpi w Kolegium. W toku postępowania administracyjnego, prowadzonego - jak wskazano - w trybie przepisów o wznowieniu, skład orzekający Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Cz. powziął wątpliwość wyrażoną w przedstawionym na wstępie pytaniu prawnym. W uzasadnieniu pytania podkreślono, iż przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób /art. 15 pkt 2 lit. "a"/ stanowią, że zezwolenia udziela się, jeżeli przedsiębiorca osobiście wykonujący przewozy oraz zatrudnieni kierowcy nie pozostają w innym stosunku pracy w pełnym wymiarze czasu pracy. Literalna wykładnia tego przepisu, w ocenie Kolegium, zakazuje wydania zezwolenia na zarobkowy przewóz osób taksówką osobie, która w chwili rozpatrywania sprawy pozostaje w innym stosunku pracy w pełnym wymiarze czasu pracy. Taka wykładnia, zdaniem Kolegium, znajduje uzasadnienie w podstawowej zasadzie działania organów administracji publicznej, wyrażającej się w tezie, że dozwolone jest tylko to co prawo wyraźnie przewiduje, a nie co nie jest zakazane jest dozwolone. Jeżeli jednak się zważy, że mogą zaistnieć i takie sytuacje /jak niniejsza/, kiedy osoba występująca o wydanie takiego zezwolenia, prowadziła już przed dniem 1 kwietnia 1998 r.- tj. dniem wejścia w życie omawianej ustawy - taką działalność gospodarcza, zarejestrowaną w ewidencji działalności gospodarczej i równocześnie pozostawała i pozostaje obecnie w innym stosunku pracy w pełnym wymiarze czasu pracy, to powstaje uzasadniona wątpliwość, czy wymieniony zakaz wydania zezwolenia takiej osoby dotyczy. Kolegium zgadza się z poglądem, że: "Nie jest dopuszczalna taka interpretacja jakiegokolwiek przepisu prawa, która by naruszała konstytucyjnie zagwarantowane prawa obywatelskie lub była sprzeczna z ratyfikowanymi przez Polskę aktami międzynarodowymi, a także pozostawała w sprzeczności z innymi przepisami obowiązujących ustaw". W tym zakresie Kolegium powołało wyrok NSA z dnia 26 listopada 1991 r. - II SA 937/91 /ONSA 1993 Nr 1 poz. 10/. Powołano się także na zasadę państwa prawnego, nawiązując do art. 2 Konstytucji, według którego Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. W ocenie Kolegium opisana zmiana stanu prawnego oznacza naruszenie zasady nieretroakcji przepisów prawa. W tym zakresie Kolegium powołało orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego /K 7/90 - OTK 1990 str. 51, K 13/91 i K 15/91 - OTK 1992 cz. I str. 30 i 58/. Organ administracji publicznej, stosując normę prawną nie może więc - zdaniem Kolegium - oceniać na podstawie późniejszej normy faktów, które zaszły przed jej wejściem w życie i wiązać z nimi skutków prawnych z owej normy wynikających. Organ stosujący normę prawną powinien na jej podstawie oceniać jedynie te wydarzenia, które zachodzą w okresie od wejścia w życie normy do jej wygaśnięcia. Zasada nieretroakcji chroni bowiem interesy adresatów norm prawnych w ten sposób, że "nie zezwala na stosowanie niekorzystnych postanowień nowego prawa do faktów prawnych zaistniałych bądź to pod rządem prawa dotychczas obowiązującego, bądź też leżących dotychczas poza tzw. sferą unormowania prawnego, jeżeli w tym ostatnim przypadku objęcie unormowaniem pogorszyłoby ich sytuację prawną. Powołując się także na art. 8 Konstytucji, nawiązujący do najwyższej rangi tego aktu oraz do możliwości bezpośredniego jej stosowania, Kolegium stwierdziło, że podstawą odmowy wydania zezwolenia w rozpoznawanej sprawie mogą być zdarzenia określone w art. 15 pkt 2 lit. "a" ustawy o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób, zaistniałe po dniu 1 kwietnia 1998 r., a więc pod dniu wejścia w życie tej ustawy. Ponadto odmowa wydania zezwolenia - w ocenie organu orzekającego - pozbawiłaby wnioskodawcę de facto prawa wykonywania zawodu taksówkarza, który /jak wynika z wniosku zainteresowanego/ zawód ten wykonywał przez wiele lat, jeszcze przed wejściem w życie omawianej ustawy. Wprowadzenie tak daleko idącego ograniczenia wolności wykonywania zawodu kierowcy taksówki, narusza - zdaniem Kolegium - zakres dopuszczalnego ograniczenia wolności wykonywania zawodu ustanowiony przez art. 65 ust. 1 Konstytucji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych /Dz.U. nr 122 poz. 593 ze zm./ kolegium w pełnym składzie może wystąpić do Naczelnego Sądu Administracyjnego z pytaniem prawnym, od odpowiedzi na które zależy rozstrzygnięcie rozpoznawanej sprawy. Z unormowania tego wynika zatem, iż warunkiem wystąpienia z pytaniem prawnym i udzielenia na nie odpowiedzi jest jego bezpośredni związek ze sprawą, w której zostało postawione. Odpowiedź udzielona na pytanie przez Naczelny Sąd Administracyjny musi determinować przyszłe rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej przez samorządowe kolegium odwoławcze. Zgodnie bowiem z art. 49 ust. 5 w związku z art. 50 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, uchwała Sądu wyjaśniająca wątpliwość prawną wiąże w danej sprawie. W świetle powyższego nasuwa się wniosek, że aby wskazane warunki zostały zachowane, postępowanie administracyjne, w sprawie, w której przedstawiono pytanie prawne, powinno być prowadzone na podstawie właściwych przepisów zarówno prawa materialnego jak i prawa formalnego. W przeciwnym bowiem razie, ów związek odpowiedzi na pytanie ze sprawą byłby iluzoryczny, a sama instytucja pytań prawnych, określona w powoływanym art. 22 ust. 1 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych byłaby po prostu nieracjonalna. Oceniając zatem sprawę w kontekście powołanych przesłanek trzeba przede wszystkim przypomnieć, że postępowanie administracyjne o wydanie Adamowi S. zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej polegającej na przewozie osób taksówką, zostało wszczęte w dniu 30 czerwca 1998 r. - tj. w dniu doręczenia organowi administracji publicznej wniosku zainteresowanego w tej sprawie z dnia 22 czerwca 1998 r. Postępowanie to, jak wskazano, zostało zakończone przed organem pierwszej instancji decyzją administracyjną z dnia 3 grudnia 1998 r. /KMD 55281 II 35/ 98/ wydaną przez Pełnomocnika Zarządu Miasta do spraw Komunikacji Miejskiej i Drogownictwa, działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta Cz., o odmowie udzielenia Adamowi S. zezwolenia na wykonywanie krajowego zarobkowego przewozu osób taksówką osobową. Oceniając powyższą decyzję w postępowaniu odwoławczym, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Cz. wydało decyzję z dnia 15 stycznia 1999 r. o uchyleniu decyzji pierwszoinstancyjnej i o umorzeniu postępowania w pierwszej instancji. W czasie orzekania w sprawie przez Kolegium, obowiązywał stan prawny według ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób /Dz.U. nr 141 poz. 942 zm./, zwanej dalej ustawą, znowelizowanej ustawą z dnia 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej - w związku z reformą ustrojową państwa /Dz.U. nr 106 poz. 668/, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 1999 r. Przepis art. 13 ust. 1 ustawy stanowi, że prowadzenie działalności gospodarczej polegającej na wykonywaniu usług w zakresie transportu drogowego taksówką osobową, będzie wymagało zezwolenia jedynie wówczas, gdy tak postanowi rada właściwej gminy w stosownej uchwale. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, a w szczególności z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego, organ ten błędnie przyjął, że "(...) od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia rozpatrywania (...) sprawy Rada Miasta Cz. nie wprowadziła wymogu uzyskania zezwolenia na zarobkowy przewóz osób taksówką". Konsekwencją tego stwierdzenia był wniosek organu odwoławczego, że skoro w okresie między wydaniem decyzji przez organ pierwszej instancji a rozpoznaniem odwołania zmienił się stan prawny w ten sposób, że nie istnieje już obowiązek uzyskiwania zezwoleń na prowadzenie omawianej działalności, to postępowanie w takiej sprawie powinno być umorzone jako bezprzedmiotowe. Sprawa Adama S. została zatem załatwiona ostatecznie w postępowaniu administracyjnym z wykorzystaniem zasady dwuinstancyjności tego postępowania. Wznowienie postępowania, w toku którego przedstawiono pytanie prawne, nastąpiło - jak wskazano - z urzędu na skutek pisma Pełnomocnika Zarządu Miasta do Spraw Komunikacji Miejskiej i Drogownictwa z dnia 27 stycznia 1999 r., w którym podniesiono, że "(...) Rada Miasta Cz. na posiedzeniu w dniu 28 grudnia 1998 r. wprowadziła z dniem 1 stycznia 1999 r. obowiązek posiadania zezwolenia na wykonywanie krajowego zarobkowego przewozu osób taksówką osobową na terenie Miasta Cz. uchwałą nr 24/IV/98 (...)". Powstaje w związku z tym kwestia, czy podniesiona okoliczność /informacja o podjętej uchwale/ może stanowić przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego, na podstawie powołanego przez Kolegium art. 145 par. 1 pkt 5 kodeksu postępowania administracyjnego. Nie powinno budzić wątpliwości, że w sprawie wznowiono postępowanie z naruszeniem art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa Trzeba bowiem podkreślić, że stosownie do art. 87 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, akty prawa miejscowego /jakim jest niewątpliwie uchwała Nr 24/IV/98 Rady Miasta Cz./ stanowią źródło prawa powszechnie obowiązującego na danym terenie. Tak więc powołana uchwała jest częścią systemu prawnego i stanowiła /od dnia 1 stycznia 1999 r./ podstawę materialnoprawną do wydania decyzji w sprawie. Uchwała ta, będąc - jak wspomniano - aktem prawotwórczym istniejącym w obrocie prawnym, nie może być kwalifikowana jako "okoliczność faktyczna" lub "nowy dowód" w rozstrzyganej sprawie, o których istnieniu organ ten mógł nie wiedzieć. Brak wiedzy co do istnienia uchwały Nr 24/IV/98 Rady Miasta Cz. jest więc brakiem wiedzy co do treści prawa, a nie przesłanką z art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa. Przepis ten, dla dopuszczalności wznowienia postępowania administracyjnego wymaga bowiem, by w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wystąpiły "(...) nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję". Przedstawiony wniosek o braku podstaw do wznowienia postępowania w niniejszej sprawie, potwierdza zarówno orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak i doktryna. I tak, na przykład w wyroku NSA z dnia 13 lipca 1994 r. - III SA 1800/93 /ONSA 1995 Nr 3 poz. 114/ wskazano wprost, że "okoliczności faktyczne, to okoliczności dotyczące stanu faktycznego sprawy, a zatem zdarzenie niezależne od treści przepisów prawa, a tym bardziej od wykładni prawa" /zob. także w: "Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego" - Wydawnictwo Prawnicze Sp. z o.o. - Warszawa 1998, str. 359/. Na wyraźną granicę pomiędzy przesłankami z art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa a normami prawnymi wskazano również w "Kodeksie postępowania administracyjnego z komentarzem" /B. Adamiak i J. Borkowski, C.H. Beck, Warszawa 1996, str. 638/, stwierdzając m. in. że nawet "odmienna wykładnia przepisu prawa materialnego, stanowiącego podstawę prawną decyzji, nie jest ani nową okolicznością faktyczną, ani nowym dowodem uzasadniającym wznowienie postępowania administracyjnego". W tej sytuacji uznać należy, iż przedstawione na wstępie pytanie zostało przedstawione w postępowaniu wszczętym i prowadzonym niezgodnie z wymogami procedury administracyjnej, które z podanych przyczyn w ogóle nie może się toczyć. Pominięcie przy wydawaniu decyzji uchwały Nr 24/IV/98 Rady Miasta Cz., stanowiącej przepisy prawa miejscowego, choćby z powodu niewiedzy co do istnienia takiego aktu, może oznaczać wydanie decyzji z rażącym naruszeniem przepisu prawa materialnego, nie zaś przesłankę do wznowienia postępowania. Już z tych tylko względów rozstrzygnięcie rozpoznawanej przez Kolegium sprawy nie zależy od odpowiedzi na przedstawione pytanie prawne. Niezależnie od tego trzeba wskazać, że problem prawny wynikający z pytania prawnego jest już bezprzedmiotowy. Problem ten sprowadzał się bowiem do tego, czy przepis nowej ustawy może być stosowany do stosunków prawnych ukształtowanych przed jej wejściem w życie. W przedmiotowej sprawie chodziło o przepis art. 15 pkt 2 lit. "a" ustawy, w brzmieniu nadanym temu przepisowi przez art. 143 pkt 8 ustawy z dnia 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej - w związku z reformą ustrojową państwa. Przepis ten stanowi, iż zezwolenia udziela się, jeżeli przedsiębiorca osobiście wykonujący przewozy oraz zatrudnieni kierowcy nie pozostają w innym stosunku pracy w pełnym wymiarze czasu pracy. W sprawie z wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich, wyrokiem z dnia 26 kwietnia 1999 r., K 33/98 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 11 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 oraz art. 15 pkt 1 i pkt 2 lit. "a" ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o warunkach wykonywania krajowego drogowego przewozu osób są niezgodne z art. 22 i art. 65 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, przez to, że wprowadzają nadmierne ograniczenia w zakresie korzystania z działalności gospodarczej oraz wolności wyboru i kontynuowania zawodu /OTK 1999 nr 4 poz. 71/. Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne /art. 190 ust. 1 Konstytucji RP/. Przepis uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją traci moc z chwilą ogłoszenia wyroku Trybunału w Dzienniku Ustaw. Wprawdzie w myśl art. 239 ust. 1 Konstytucji, w okresie dwóch lat od dnia jej wejścia w życie, orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją ustaw uchwalonych przed dniem jej wejścia w życie /oprócz orzeczeń wydanych w następstwie pytań prawnych/ nie były ostateczne i podlegały rozpatrzeniu przez Sejm, to jednak wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 26 kwietnia 1999 r. nie został odrzucony przez Sejm, co oznacza, że wyrok ten podlega ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw RP i wywołuje skutek, o którym mowa w art. 190 ust. 3 Konstytucji RP. Prowadzi to do wniosku, że skoro przepis art. 15 pkt 2 lit. "a" ustawy traci moc, to bezprzedmiotowe staje się zagadnienie, czy przepis ten może być stosowany do osób, które rozpoczęły działalność gospodarczą polegającą na zarobkowym przewozie osób taksówką przed dniem wejścia w życie ustawy. Mając powyższe względy na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny odmówił udzielenia odpowiedzi na przedstawione pytanie prawne.