OSK 1202/04
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2005-04-28
Skład orzekający: Sędzia NSA Barbara Gorczycka-Muszyńska, Sędzia NSA Andrzej Gliniecki, Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 133 § 1 PPSA poprzez nieuwzględnienie protokołu oględzin z akt sprawy, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, stanowi podstawę do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarzut naruszenia art. 133 § 1 PPSA przez Wojewódzki Sąd Administracyjny jest uzasadniony. Sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił okoliczności wynikającej z protokołu oględzin z dnia 7 grudnia 1999 r., zgodnie z którym skarżący złożył podanie o zgodę na wymianę ogrodzenia i odbyły się oględziny. Niewzięcie tej okoliczności pod uwagę mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki ogrodzenia wykonanego przez T. M. bez wymaganego zgłoszenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę T. M. na decyzję Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymującą w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę. T. M. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie prawa materialnego i proceduralnego, w tym nieuwzględnienie przez WSA protokołu oględzin z dnia 7 grudnia 1999 r., z którego wynikało, że skarżący dokonał zgłoszenia zamiaru wymiany ogrodzenia.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie. Zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. K. S. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Gorczycka-Muszyńska, Sędziowie NSA Andrzej Gliniecki /spr./, Andrzej Jurkiewicz, Protokolant Urszula Radziuk, po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 maja 2004 r. sygn. akt II SA/Kr 609/00 w sprawie ze skargi T. M. na decyzję Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach z dnia 10 lutego 2000 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego 1. uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie, 2. zasądza od Skarbu Państwa – kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adw. K. S. kwotę 200 zł ( słownie: dwieście złotych ) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
OSK 1202/04
U Z A S A D N I E N I E
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 25 maja 2004 r. sygn. akt II S.A./Kr 609/00 oddalił skargę T. M. na decyzję Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach z dnia 10 lutego 2000 r. ([...]), utrzymującą w mocy decyzję z dnia 23 grudnia 1999 r. ([...]), którą Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Jędrzejowie, na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, nakazał T. M. dokonanie rozbiórki samowolnie wykonanego ogrodzenia z elementów prefabrykowanych działki we wsi [...] gm. Jędrzejów od strony drogi.
Jak wynika z uzasadnienia powyższej decyzji pierwszej instancji, T. M. w październiku 1999 r. wykonał, bez wymaganego zgłoszenia, ogrodzenie od strony drogi, o długości 60 mb, usytuowane w odległości 1,0 -1,10 od krawędzi jezdni. Ogrodzenie wykonano z elementów prefabrykowanych. Wysokość ogrodzenia od 1,10 do 1,5 m. Budowa ogrodzenia od strony drogi zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego wymaga zgłoszenia.
W odwołaniu od powyższej decyzji T.M. wyjaśnił, iż nowe ogrodzenie wybudował w miejscu poprzedniego płotu drewnianego, który był już zniszczony gdyż stał od lat sześćdziesiątych. Nie wiedział, że na budowę ogrodzenia potrzebne jest "zezwolenie".
Świętokrzyski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 10 lutego 2000 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, wskazując w uzasadnieniu decyzji, iż w przypadku wybudowania ogrodzenia bez dokonania zgłoszenia, organ jest zobligowany do wydania nakazu rozbiórki. Nie ma przy tym znaczenia to, że wcześniej w tym miejscu stał płot drewniany, który uległ zniszczeniu.
W skardze do sądu administracyjnego na powyższą decyzję, T. M. powtarza te same argumenty co wcześniej w odwołaniu. Ogrodzenie nikomu nie przeszkadza i nie naraził Państwo na straty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalając wyrokiem z dnia 25 maja 2004 r. skargę, w uzasadnieniu wyroku dokonał analizy obowiązujących przepisów dochodząc do wniosku, że budowa ogrodzenia od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych oraz o wysokości powyżej 2.20 m, wymaga zgłoszenia. Bezspornym jest, że w tym przypadku, skarżący nie dokonał zgłoszenia. Jedynym skutkiem w takiej sytuacji, przewidzianym przez ustawodawcę, jest nakazanie rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Organ nie ma tu żadnych możliwości uznaniowych. Argumenty podnoszone przez skarżącego nie mogły wywrzeć zamierzonego przez skarżącego skutku.
T. M., zastąpiony przez adwokat K. S., od powyższego wyroku wniósł skargę kasacyjną, zarzucając wyrokowi:
- naruszenie prawa materialnego art. 3 pkt 1 i pkt 9 Prawa budowlanego oraz art. 48 Prawa budowlanego,
- naruszenie art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), powołanej dalej jako ppsa.
Wskazując na powyższe naruszenia, pełnomocnik skarżącego wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącego wywodzi, że zgodnie z art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego, ogrodzenie budynku mieszkalnego, jest urządzeniem budowlanym, związanym z obiektem budowlanym, w konsekwencji czego, zarzuca niewłaściwe zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego do ogrodzenia, które nie jest obiektem budowlanym, lecz urządzeniem budowlanym nie podlegającym rygorom tego przepisu.
Zarzut naruszenia art. 133 § 1 ppsa został sformułowany w związku z art. 29 ust.1 pkt 7 Prawa budowlanego i polega na tym, że zaskarżony wyrok został wydany z pominięciem znajdującego się w aktach sprawy protokołu oględzin z dnia 7 grudnia 1999 r., z którego wynika, że skarżący dokonał zgłoszenia zamiaru wymiany ogrodzenia starego przegniłego na nowe. Uwzględnienie przez Sąd tego dowodu winno skutkować uchyleniem zaskarżonego orzeczenia i przekazaniem organowi sprawy celem wyjaśnienia tej okoliczności, co ma kluczowe znaczenie w tej sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zarzut naruszenia art. 133 § 1 ppsa ma usprawiedliwione podstawy. Zgodnie z powyższym przepisem sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy, co należy rozumieć, że rozstrzygnięcie sądu jest oparte na własnych ustaleniach sądu dokonanych w oparciu o analizę przekazanych mu akt, a nie w oparciu o ustalenia organu, który wydał zaskarżoną decyzję. Jest to istotne zważywszy, że sąd kontroluje działalność organów administracji publicznej, przejawiającą się między innymi w wydawaniu aktów administracyjnych (decyzji, postanowień). Faktycznie w aktach administracyjnych Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Jędrzejewie przekazanych w sprawie, znajduje się protokół oględzin z dnia 7.12.1999 r. (K I-4) na stronie drugiej którego T. M. oświadcza, że "w wydziale drogowym złożył podanie o wyrażenie zgody na wymianę starego ogrodzenia drewnianego na prefabrykowane i przedstawiciele wydziału drogowego byli na oględzinach w m-cu październiku". Okoliczności tej nie wyjaśniły organy nadzoru budowlanego prowadzące postępowanie, ani też sąd pierwszej instancji przed wydaniem zaskarżonego orzeczenia. Tymczasem jest to okoliczność, której wzięcie pod uwagę, może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Pozostałe zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, w ocenie Sądu, nie zasługują na uwzględnienie, gdyż nie mają usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 29 ust.1 pkt 7 w związku z art. 30 ust.1 pkt 2 Prawa budowlanego, budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych oraz o wysokości powyżej 2,20 m, wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Brak takiego zgłoszenia rodził konsekwencje określone w art. 48 Prawa budowlanego (w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organy nadzoru budowlanego).
Z akt sprawy nie wynika, aby skarżący kwestionował usytuowanie przedmiotowego ogrodzenia od strony drogi, zaliczanej do dróg publicznych, zgodnie z ustawą z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. 2000 r. Nr 71, poz. 838).
Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 ppsa orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło