SA/Bk 1507/98
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny1999-11-04
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności następuje nieodpłatnie, gdy prawo użytkowania wieczystego zostało nabyte w drodze umowy sprzedaży?Ratio decidendi
Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności następuje nieodpłatnie tylko w przypadku, gdy nieruchomość została oddana w użytkowanie wieczyste nieodpłatnie. Jeśli prawo użytkowania wieczystego zostało nabyte w drodze umowy sprzedaży (odpłatnie), przekształcenie w prawo własności nie jest nieodpłatne i należy uiścić należne opłaty.Stan faktyczny
Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa zaskarżyła decyzje Wojewody Ł., które przekształcały prawo użytkowania wieczystego w prawo własności na rzecz dwóch par. Decyzje te opierały się na wcześniejszych decyzjach Kierownika Urzędu Rejonowego w G. Skarżąca agencja podniosła zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, wskazując, że prawo użytkowania wieczystego zostało nabyte w drodze sprzedaży, a nie nieodpłatnie.Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone decyzje Wojewody Ł. oraz poprzedzające je decyzje Kierownika Urzędu Rejonowego w G.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa - Oddział Terenowy w S. na decyzje Wojewody Ł. z dnia 7 sierpnia 1998 r. (...) w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności na rzecz:
1/ Wiesława i Krystyny C., 2/ Jana i Marii A.
uchyla zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzje Kierownika Urzędu Rejonowego w G. z dnia 15 stycznia 1998 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargi są zasadne, gdyż zaskarżone decyzje zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego.
Zgodnie z przepisem art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności /t.j. Dz.U. 1999 nr 65 poz. 746/ przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności następuje nieodpłatnie na rzecz użytkowników wieczystych /oraz ich następców prawnych/, którym oddano nieruchomość w użytkowanie wieczyste nieodpłatnie. W niniejszych sprawach przesłanka nieodpłatnego oddania nie ma zastosowania, albowiem co wynika wyraźnie obu aktów notarialnych, będących podstawą nabycia prawa użytkowania wieczystego, prawo to zostało sprzedane. Wiesław i Krystyna C. nabyli prawo użytkowania wieczystego działek gruntu o pow. 4,05 ha za 27.148.000 zł /przed denominacją, zaś Jan i Maria A. nabyli prawo użytkowania działek o pow. 6,09 ha za 25 mln zł /przed denominacją/. Umowy sprzedaży użytkowania wieczystego oznaczają, że nieruchomości oddano w użytkowanie odpłatnie.
Organ wadliwie zinterpretował przesłankę zwolnienia z opłat określoną w ww. przepisie. Nie chodzi tu o "nabycie nieodpłatnego prawa użytkowania wieczystego" /sformułowanie z odpowiedzi na skargę/, lecz o nieodpłatne nabycie tego prawa.
Fakt, iż poprzednik prawny nie ponosił opłat z tytułu użytkowania wieczystego z mocy przepisu szczególnego, nie zwalnia nabywcy tego prawa z ponoszenia takich opłat, szczególnie nie zwalnia z opłaty z tytułu przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności, jeżeli nabycie użytkowania wieczystego miało charakter odpłatny. Właściwe organy winny więc obliczyć i wymierzyć należne opłaty z tytułu przekształcenia prawa w obu rozpatrywanych sprawach.
Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd stwierdził, że zaskarżone decyzje zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego /art. 4 oraz art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy/, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy i orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło