SA/Gd 603/91

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny1991-08-14

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rada gminy jest uprawniona do podejmowania uchwał dotyczących sprzedaży rzeczy ruchomych, które nie przekraczają zakresu zwykłego zarządu, a tym samym czy sprzedaż samochodu przez gminę wymaga uchwały rady?
Ratio decidendi
Rada gminy nie jest uprawniona do podejmowania uchwał dotyczących sprzedaży rzeczy ruchomych, które nie przekraczają zakresu zwykłego zarządu. Sprzedaż samochodu przez gminę, jako czynność cywilnoprawna, nie wymaga uchwały rady gminy, a przepisy prawa materialnego nie uzależniają skutku cywilnoprawnego od wcześniejszego wydania aktu administracyjnego. Uchwała rady gminy w tej materii, zawierająca wszystkie elementy umowy kupna-sprzedaży, jest nieważna.
Stan faktyczny
Rada Miasta P. podjęła uchwałę wyrażającą zgodę na sprzedaż samochodu należącego do Urzędu Miasta obywatelowi Z. B. za określoną kwotę, powierzając wykonanie uchwały Zarządowi. Wojewoda G. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, domagając się stwierdzenia nieważności uchwały z powodu braku podstawy prawnej do jej podjęcia, wskazując, że sprzedaż samochodu nie należy do spraw majątkowych przekraczających zakres zwykłego zarządu.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność uchwały Rady Miasta P. z dnia 29 listopada 1990 r.

Pełny tekst orzeczenia

Sprzedaż rzeczy ruchomej, jako nie należąca do spraw majątkowych przekraczających zakres zwykłego zarządu, nie może być zależna od uchwały rady gminy regulującej istotne elementy konkretnej umowy. Rada Miasta P. uchwałą z dnia 29 listopada 1990 r. wyraziła zgodę na sprzedaż samochodu marki "Polonez" stanowiącego własność Urzędu Miasta w P. /rok produkcji 1989/ obywatelowi Z. B. za kwotę 18.620.000 zł. Wykonanie uchwały powierzyła Zarządowi. Wojewoda G. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego domagając się stwierdzenia nieważności powyższej uchwały. W uzasadnieniu skargi podniósł, że zaskarżona uchwała została podjęta bez podstawy prawnej do podejmowania uchwał. Powołane w uchwale przepisy art. 19 ust. 1 ustawy o samorządzie terytorialnym mają charakter kompetencyjny i tym samym nie mogą stanowić podstawy prawnej do podejmowania uchwał. Także inne przepisy tej ustawy, w szczególności art. 18 ust. 2 pkt 9 i 15, nie mogą stanowić tej podstawy gdy sprzedaż samochodu nie jest wymieniona w katalogu spraw majątkowych gminy, przekraczających zakres zwykłego zarządu, dla których skuteczności wymagana jest uchwała rady gminy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 2 ustawy o samorządzie terytorialnym gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność, ma zagwarantowaną samodzielność, która podlega ochronie sądowej. Oznacza to, że gmina jest samodzielnym podmiotem, samodzielnie decyduje o swoich sprawach, a jedynym ograniczeniem tej działalności jest obowiązujące prawo. Według art. 6 ust. 1 ustawy do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym nie zastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. Sprawy publiczne, czyli sprawy związane z zaspokojeniem zbiorowych potrzeb lokalnej społeczności mogą pozostawać w zasięgu działania i rozstrzygania gminy, jeżeli łącznie spełniają dwa warunki - mają znaczenie lokalne i nie zostały w drodze ustawy zastrzeżone na rzecz innych podmiotów. Aby zatem określić czy dana sprawa należy do zakresu działania gminy trzeba sięgnąć do przepisów prawa materialnego i stwierdzić, czy konkretny przepis pozostawia daną sprawę do właściwości organu gminy. Takie postępowanie, zastosowane w niniejszej sprawie. prowadzi do wniosku, że sprzedaż samochodu należy do sfery stosunków cywilnoprawnych i że przepisy prawa materialnego nie tylko nie uzależniają powstania skutku cywilnoprawnego od wcześniejszego wydania aktu administracyjnego, ale także nie upoważniają organów do gminy do kreowania takiej umowy poprzez uchwały organów gminy. Także powołany w uchwale Rady Miasta w P. z dnia 29 listopada 1990 r. art. 18 ust. 1 ustawy samorządowej nie może stanowić podstawy prawnej dla takiej uchwały, skoro jest on tylko normą ogólnokompetencyjną. Podkreślić także należy, że żaden przepis, a w szczególności art. 18 ust. 2 pkt 9 tej ustawy, nie zalicza sprzedaży rzeczy ruchomej do katalogu spraw przekraczających zakres zwykłego zarządu, a więc wymagających uchwały rady gminy. W świetle powyższych rozważań należy przyjąć, że rada gminy jest upoważniona do podejmowania w tego rodzaju sprawach uchwał zawierających ogólnie sformułowane wytyczne dla podległych jej organów wykonawczych. Samo wykonanie takich uchwał należy oczywiście do zarządu gminy w myśl art. 30 ustawy samorządowej. Treść zaskarżonej uchwały, zawierająca wszystkie elementy umowy kupna-sprzedaży, nie pozostawia stronom tej umowy żadnej swobody stawiając Zarząd /jako stronę tej umowy/ jedynie w roli technicznego wykonawcy. Wobec tego Sąd stwierdził nieważność tej uchwały.

Powołane przepisy

art. 19 ust. 1 ustawyart. 18 ust. 2 pkt 9art. 2 ustawyart. 6 ust. 1 ustawyart. 18 ust. 1 ustawyart. 30 ustawy

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło