SA/Ka 930/92

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny1992-10-21

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umowa cywilnoprawna przenosząca obowiązek płacenia podatku od nieruchomości z właściciela na dzierżawcę gruntu wywołuje skutki w zakresie obowiązków publicznoprawnych?
Ratio decidendi
Umowa cywilnoprawna przenosząca obowiązek płacenia podatku od nieruchomości nie wywołuje skutków w zakresie obowiązków publicznoprawnych. Obowiązek podatkowy wynika z przepisów prawa, a nie z umów między stronami, dlatego nie może być przeniesiony na inny podmiot w drodze umowy cywilnej. Organy podatkowe są władne ustalić wymiar podatku i wskazać jako stronę zobowiązaną właściciela nieruchomości.
Stan faktyczny
Skarżąca, właścicielka nieruchomości, powołała się na umowę dzierżawy z dnia 3 października 1990 r., na mocy której dzierżawca zobowiązał się do opłacenia "podatku gruntowego" oraz do świadczeń w naturze. Organy podatkowe obu instancji ustaliły jednak wymiar podatku od nieruchomości i wskazały jako stronę zobowiązaną do jego uiszczenia skarżącą jako właścicielkę nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę skarżącej.

Pełny tekst orzeczenia

Umowa cywilnoprawna przenosząca obowiązek płacenia podatku od nieruchomości z właściciela na dzierżawcę gruntu nie wywiera skutków w zakresie obowiązków publicznoprawnych, w szczególności nie powoduje przeniesienia na dzierżawcę wynikającego z ustawy obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Obowiązek podatkowy wynika nie z umownych zobowiązań stron, lecz z aktów prawnych bezwzględnie obowiązujących, określających tak przedmiot, jak i też podmiot obowiązany do płacenia oznaczonego podatku w ramach stosunku publicznoprawnego, jaki łączy ten podmiot z organem państwowym lub samorządowym, który jest uprawniony do pobierania podatku. Z treści umowy dzierżawy zawartej w dniu 3 października 1990 r. na okres 3 lat /z możliwością przedłużenia tego okresu lub jego skrócenia przez roczne wypowiedzenie/ wynika, że dzierżawca Henryk K. zobowiązał się wobec właścicielki nieruchomości do opłacenia "podatku gruntowego" oraz do świadczeń w naturze przez dostarczanie jej w okresie jesiennym określonej ilości zboża i ziemniaków. Tego rodzaju zobowiązania umowne - w części odnoszącej się do obowiązku podatkowego zmieniające zarówno przedmiot opłacania podatku /w miejsce podatku od nieruchomości miałby to być "podatek gruntowy" czyli obecnie rolny/, jak też podmiot /płatnika/ - nie mogły wywoływać skutków prawnych w zakresie publicznoprawnego stosunku zobowiązaniowego jaki łączył z mocy prawa skarżącą, będącą właścicielką przedmiotowej nieruchomości, z gminą miejską uprawnioną do poboru podatku od nieruchomości. Umowa dzierżawy, na którą powołuje się skarżąca, jest wprawdzie formalna, gdyż w zakresie nawiązywania stosunku dzierżawy forma pisemna jest wystarczająca /forma aktu notarialnego nie jest w tym zakresie wymagana/, a także wywołuje określone skutki prawne, jednak dotyczy to głównie skutków w sferze prawa cywilnego /stosunku zobowiązaniowego pomiędzy kontrahentami umowy/, nie zaś w sferze stosunków publicznoprawnych. Organy podatkowe obu instancji, opierając swoje rozstrzygnięcia na przepisach materialnoprawnych wskazanych w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji, były władne ustalić wymiar podatku od nieruchomości i wskazać jako stronę zobowiązaną do jego uiszczenia Genowefę Ł. jako właścicielkę przedmiotowej nieruchomości.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło