SA/Wr 330/93

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny1993-08-24

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opłata manipulacyjna dodatkowa za niedostarczenie towaru do urzędu celnego w terminie powinna być pobierana niezależnie od przyczyn niedostarczenia i od tego, kto faktycznie ponosi odpowiedzialność za opóźnienie?
Ratio decidendi
Opłata manipulacyjna dodatkowa za niedostarczenie towaru do urzędu celnego w terminie jest obligatoryjna i powinna być pobierana przez organy celne niezależnie od przyczyn opóźnienia i od tego, kto faktycznie ponosi odpowiedzialność za niedostarczenie towaru. Przepisy prawa celnego, w szczególności art. 70 ust. 2 pkt 3, nie przewidują badania winy strony w tym zakresie.
Stan faktyczny
Dyrektor Urzędu Celnego wymierzył Spółce z o.o. opłatę manipulacyjną dodatkową za niedostarczenie towaru do urzędu celnego w terminie. Spółka odwołała się, wskazując, że towar został wysłany do Ekspedycji Rejonowej, która miała załatwić formalności, a odbiorca towaru nie dopełnił obowiązku zgłoszenia do odprawy. Prezes Głównego Urzędu Ceł utrzymał decyzję w mocy, uznając odpowiedzialność Spółki jako strony powierzającej sprawę. Spółka zaskarżyła decyzję do NSA, podnosząc zarzut niewezwania do udziału odbiorcy przesyłki.
Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę jako nieuzasadnioną.

Pełny tekst orzeczenia

Opłatę manipulacyjną drogową ustanowioną w art. 70 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /Dz.U. nr 75 poz. 445 ze zm./ ustala się i pobiera niezależnie od przyczyn, które spowodowały zaistnienie warunków do jej ustalenia i pobrania. Dyrektor Urzędu Celnego wymierzył Spółce z o.o. Spedycja opłatę manipulacyjną dodatkową za 258 dni opóźnienia, w kwocie 64.535.000 zł za niedostarczenie w terminie towaru do organu celnego, wskazanego w postanowieniu o przekazaniu sprawy. Jako podstawę prawną powołano art. 104 Kpa, art. 70 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /Dz.U. nr 75 poz. 445 ze zm./ oraz par. 20 pkt 1 rozporządzenia Ministra Współpracy Gospodarczej z Zagranicą z dnia 22 sierpnia 1990 r. w sprawie dozoru i kontroli celnej oraz poboru opłat /Dz.U. nr 61 poz. 357 ze zm./. W uzasadnieniu wskazano, iż z zapisów dokonanych w postanowieniu o przekazaniu sprawy wynika, że Spółka wnioskowała o przekazanie sprawy do Urzędu Celnego w O., zobowiązując się dostarczyć sprowadzony z zagranicy towar do Urzędu Celnego w oznaczonym prawem terminie. Stosownie do art. 42 prawa celnego - wywodzi organ I instancji - osoba przewożąca towar celny przekazany w związku z przekazaniem sprawy, o którym mowa w art. 45 ust. 5 prawa celnego, jest obowiązana dostarczyć go do Urzędu Celnego wskazanego w dokumencie przekazowym. W odwołaniu od tej decyzji Spółka podała, że towar został wysłany do Ekspedycji Rejonowej w O., której powierzono obowiązek załatwienia formalności celnych. Nadto podniosła, że w dniu 17 czerwca 1991 r. odbiorca - Wojewódzkie Przedsiębiorstwo Energetyki, odebrał przesyłkę z Ekspedycji wraz z listą przekazową do Urzędu Celnego w O. Prezes Głównego Urzędu Ceł po rozpatrzeniu odwołania, orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji, stwierdzając zasadność wymierzenia opłaty oraz prawidłowość w jej wyliczeniu. Organ II instancji stwierdził, iż podnoszona przez Spółkę okoliczność, iż za zaistniałą sytuację odpowiedzialna jest Ekspedycja Rejonowa w O., jest bezzasadny. Odpowiedzialność bowiem za wszelkie działania pełnomocnika - wywodzi organ odwoławczy - ponosi strona, która powierzyła załatwienie sprawy. Decyzję tę zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego Spółka wnosząc o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi Spółka podnosi, że Prezes Głównego Urzędu Ceł rozpatrując odwołanie winien był wezwać do udziału w sprawie odbiorcę przesyłki, tj. Wojewódzkie Przedsiębiorstwo Energetyki, które nie dopełniło obowiązku zgłoszenia do odprawy towaru, pomimo iż otrzymało wymagane dokumenty. Niewykonanie tegoż obowiązku przez odbiorcę towaru nie może, zdaniem skarżącej, obciążać Spółki. Prezes Głównego Urzędu Ceł wnosząc o oddalenie skargi podkreślił, iż w razie niedostarczenia przekazywanego towaru do Urzędu Celnego odbiorczego, przewożonego przez pracownika podmiotu gospodarczego, zobowiązanym do uiszczenia opłaty manipulacyjnej dodatkowej jest ten podmiot. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie może być uwzględniona, albowiem Sąd, rozpatrując stan faktyczny i prawny sprawy, nie stwierdził naruszenia prawa. Tylko wówczas decyzja administracyjna podlega uchyleniu, gdy decyzję podjęto z naruszeniem przepisów prawa materialnego i uchybienia te miały wpływ na wynik sprawy bądź gdy decyzję wydano z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, a wady te miały istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy /art. 207 par. 1 i par. 2 Kpa/. Bezsporne jest w sprawie, że skarżąca Spółka dnia 12 czerwca 1991 roku zobowiązała się dostarczyć w terminie 14 dni towar przywieziony z zagranicy do Urzędu Celnego w O., lecz zobowiązania tego nie wykonała. Postanowienie o przekazaniu sprawy zawiera pouczenie, iż niedostarczenie towaru w wyznaczonym terminie spowoduje konieczność uiszczenia kary za zwłokę. Dokument ten opatrzony podpisem i pieczątką skarżącej Spółki dowodzi, iż o skutkach niedostarczenia towaru do odprawy celnej została ona pouczona. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięć stanowi w szczególności przepis art. 42 i art. 70 ust. 2 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne. Artykuł 42 cytowanej ustawy stanowi, iż osoba przewożąca towar celny przekazany w związku z przekazaniem sprawy, o którym mowa w art. 45 ust. 5, jest obowiązana dostarczyć go do urzędu celnego wskazanego w dokumencie przekazowym. Natomiast art. 70 ust. 2 pkt 3 stwierdza, iż za niewykonanie w terminie obowiązków celnych, o których mowa w art. 42, organy celne pobierają opłatę manipulacyjną dodatkową. W świetle powyższych uregulowań zarzut skarżącej, że opłatą manipulacyjną dodatkową winno być obciążone Wojewódzkie Przedsiębiorstwo Energetyki jako faktyczny odbiorca sprowadzonego towaru, nie może być uznany za zasadny. Skarżąca bowiem, jako osoba przewożąca towar celny przekazany do odprawy celnej ostatecznej do Urzędu Celnego w O. /art. 45 ust. 5 prawa celnego/, zobowiązana była stosownie do postanowień art. 42 ustawy dostarczyć go do tegoż Urzędu. Podkreślić nadto należy, że Minister Współpracy Gospodarczej z Zagranicą w wydanym z mocy delegacji zawartej w art. 70 ust. 5 cyt. ustawy - rozporządzeniu z dnia 22 sierpnia 1990 r. w sprawie dozoru i kontroli celnej oraz poboru opłat w par. 20 pkt 1 ustalił stawki opłaty manipulacyjnej dodatkowej za niedostarczenie w terminie towaru do organu celnego wskazanego w postanowieniu o przekazaniu. Użyte zatem przez ustawodawcę w art. 70 ust. 2 pkt 3 ustawy sformułowania: organy celne pobierają opłatę manipulacyjną dodatkową za niewykonanie w terminie obowiązków celnych, o których mowa w art. 42 ustawy, i użyte w par. 20 pkt 1 cytowanego rozporządzenia sformułowanie "ustala się następujące stawki opłaty manipulacyjnej dodatkowej" - oznaczają, że organy celne, stwierdzając niedostarczenie przez stronę w terminie towaru, zobowiązane są do pobrania przedmiotowej opłaty, ustalając jej wysokość stosownie do cyt. par. 20 pkt 1, niezależnie od przyczyn i okoliczności, które spowodowały, że towar nie został dostarczony. Omawiany bowiem przepis art. 70 ust. 2 pkt 3 ustawy, stanowiący o obowiązku pobrania przez organy celne opłaty manipulacyjnej dodatkowej, w ogóle nie zajmuje się zagadnieniem, z czyjej winy towar nie został dostarczony do urzędu celnego, wskazanego w dokumencie przekazowym. Ustosunkowując się do zarzutu skarżącej Spółki, iż organy celne nie wezwały do udziału w sprawie odbiorcy przesyłki, tj. Wojewódzkiego Przedsiębiorstwa Energetyki, wyjaśnić należy, że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, które zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy Prawo celne stosuje się w postępowaniu przed organami celnymi, nie przewidują instytucji przypozwania bądź instytucji interwencji. Wbrew więc zarzutom skargi, brak jest podstaw do stwierdzenia by zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem prawa. Z tych zatem względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 207 par. 5 Kpa skargę oddalił jako nieuzasadnioną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło