V SA 388/97
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny1998-02-18
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uszkodzenie środka przewozowego w wypadku, za które wypłacono odszkodowanie, a pojazd nadal pozostawał w posiadaniu i użytkowaniu importera, może być podstawą do zwolnienia od cła na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 23 Prawa celnego, który stanowi o "zniszczeniu" środka przewozowego?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że przepis art. 14 ust. 1 pkt 23 Prawa celnego, przewidujący zwolnienie od cła dla środków przewozowych uzyskanych tytułem odszkodowania za zniszczony pojazd, nie obejmuje sytuacji jedynie uszkodzenia pojazdu. "Zniszczenie" w rozumieniu tego przepisu oznacza całkowitą utratę środka przewozowego i niemożność jego odtworzenia, a nie jego uszkodzenie, nawet jeśli zostało za nie wypłacone odszkodowanie.Stan faktyczny
Skarżący domagał się zwolnienia od cła samochodu osobowego marki VW Passat, który został uszkodzony w wypadku podczas pobytu w Niemczech. Za uszkodzenie otrzymał odszkodowanie od sprawcy, a uszkodzony pojazd pozostał w jego posiadaniu i użytkowaniu. Następnie skarżący sprzedał samochód po powrocie do kraju. Organ celny odmówił zwolnienia, uznając, że uszkodzenie nie jest równoznaczne ze "zniszczeniem" w rozumieniu przepisów prawa celnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
oddala skargę w przedmiocie wymiaru należności celnych.
Przepis art. 14 ust. 1 pkt 23 Prawa celnego, na podstawie którego skarżący domaga się zwolnienia od cła przedmiotowego samochodu, określa przesłanki, po spełnieniu się których może być zastosowany. Tak więc zwolnieniu od cła podlega środek przewożony pod warunkiem, że został uzyskany przez importera tytułem odszkodowania, w zamian za taki sam dopuszczony do czasowego wywozu i zniszczony w wyniku wypadku.
W przepisie tym - co wymaga podkreślenia - mieszczą się również przypadki, kiedy za wypłacone odszkodowanie zostanie za granicą zakupiony środek przewozowy, bowiem nie zdarza się w praktyce, aby odszkodowanie było wypłacone w naturze.
Przepis ten jest zatem adresowany do sytuacji, gdy za granicą w wypadku zostanie zniszczony środek przewozowy nie zaś uszkodzony. Tylko bowiem wówczas powstaje potrzeba nabycia zupełnie nowego środka przewozowego, nie zaś naprawy uszkodzeń.
Z akt sprawy wynika natomiast, że na skutek kolizji, jaka miała miejsce podczas pobytu skarżącego w Niemczech, samochód osobowy marki VW Passat należący do skarżącego został uszkodzony. W związku z tym skarżący dostał od sprawcy wypadku odszkodowanie, przy czym uszkodzony pojazd nadal pozostawał w posiadaniu i użytkowaniu skarżącego. Ustalono także, że skarżący sprzedał powyższy samochód po powrocie do kraju. Pojazd ten następnie został dopuszczony do ruchu i zarejestrowany na nazwisko Marcina M.
W tym stanie rzeczy podzielić trzeba stanowisko Prezesa Głównego Urzędu Ceł, że określenie "zniszczenia", w rozumieniu art. 14 ust. 1 pkt 23 Prawa celnego oznacza całkowitą utratę środka przewozowego i co z tym wiązać trzeba niemożność jego odtworzenia. Nie są przy tym miarodajne w tym względzie opinie rzeczoznawców, zagranicznych, jak i przepisy międzynarodowe, dotyczące warunków ubezpieczenia pojazdów.
Jeżeli więc do zastosowania przepisu art. 14 ust. 1 pkt 23 wymagany jest przez ustawodawcę zupełnie inny stan faktyczny, to nie można się zgodzić z wywodami skargi, że przepis ten w drodze wykładni rozszerzającej może być również zastosowany do zwolnienia od cła uszkodzonego w wypadku samochodu VW Passat.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło