III ARN 24/85
WyrokSąd administracyjny1985-10-23
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Finansów zmieniająca stawkę podatku obrotowego, która nie została opublikowana w Dzienniku Ustaw lub Monitorze Polskim, ale została doręczona bezpośrednio zainteresowanym podmiotom, jest ważnym źródłem prawa?Ratio decidendi
Decyzja Ministra Finansów z dnia 23 września 1983 r., mimo braku publikacji w Dzienniku Ustaw lub Monitorze Polskim i braku nazwy 'zarządzenie', stanowiła źródło prawa, ponieważ spełniała definicję aktu prawnego wydanego przez organ państwa na podstawie przysługującej mu kompetencji. Brak publikacji nie pozbawiał jej ważności, zwłaszcza gdy została doręczona bezpośrednio zainteresowanym podmiotom.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Izby Skarbowej w przedmiocie ustalenia należności budżetowej z tytułu podatku obrotowego. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) wydał wyrok, który następnie został objęty rewizją nadzwyczajną Ministra Sprawiedliwości. Kluczowym zagadnieniem było ustalenie, czy decyzja Ministra Finansów z dnia 23 września 1983 r., zmieniająca stawkę podatku obrotowego, była ważna mimo braku publikacji w Monitorze Polskim.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok NSA i przekazał sprawę NSA OZ w Poznaniu do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy ze skargi (...) na decyzję Izby Skarbowej (...) w przedmiocie ustalenia należności budżetowej z tytułu podatku obrotowego za I kwartał 1984 r. na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości (...) od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu z dnia 8 stycznia 1985 r. SA/Po 1106/84
uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje skargę NSA OZ w Poznaniu do ponownego rozpoznania.
Kwestię publikowania aktów prawnych władz naczelnych i urzędów centralnych reguluje ustawa z dnia 30 grudnia 1950 r. o wydawaniu Dziennika Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej i Dziennika Urzędowego Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" /Dz.U. nr 58 poz. 524/.
W myśl art. 2 ustawy ogłoszenie w Monitorze Polskim aktów prawnych, wymienionych w tym przepisie, a zatem także zarządzeń państwowych władz naczelnych i urzędów centralnych, wydanych celem wykonania ustaw, następuje wówczas, gdy jest to przewidziane w obowiązującym przepisie lub w ogłaszanym akcie prawnym, albo gdy odpowiednia władza lub urząd uzna ogłoszenie aktu za celowe.
Ustawa budżetowa z dnia 20 grudnia 1982 r. nie zawiera przepisu zobowiązującego Ministra Finansów do opublikowania w akcie promulgacyjnym aktu prawnego, zmieniającego stawkę podatku obrotowego na podstawie art. 25 ustawy, a obowiązek publikowania tabeli stawek podatkowych na dany rok, wynikający z art. 15 ust. 8 ustawy z dnia 26 lutego 1982 r. o opodatkowaniu jednostek gospodarki uspołecznionej /t.j. Dz.U. 1984 nr 16 poz. 75/, nie obejmuje zmiany stawek podatkowych z przyczyn określonych w art. 25 ustawy budżetowej i na podstawie delegacji ustawowej z tego przepisu.
Decyzja Ministra Finansów z dnia 23 września 1983 r. dotyczyła wąskiego grona producentów rozcieńczalnika (...) i Minister Finansów uznał za stosowne zawiadomić ich o zmianie stawek za pośrednictwem zrzeszającego producentów Centralnego Związku Spółdzielni Inwalidów.
Źródłem prawa jest akt wydany przez organ państwa na podstawie przysługującej mu kompetencji, który zawiera w swej treści dyrektywy, mające charakter norm prawnych. Definicji tej odpowiada decyzja Ministra Finansów z dnia 23 września 1983 r. dlatego brak było podstaw do twierdzenia, że akt ten nie wszedł w życie tylko dlatego, że nie została mu nadana nazwa "zarządzenia" i nie został opublikowany we właściwym organie promulgacyjnym.
Wychodząc z błędnego założenia, że każdy akt wykonawczy do swej ważności wymaga odpowiedniej nazwy i ogłoszenia we właściwym organie promulgacyjnym Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpoznał wszystkich zarzutów podniesionych w skardze podatnika.
Powołane przepisy
art. 2 ustawyart. 25 ustawyart. 15 ust. 8 ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło