III ARN 29/91
WyrokSąd administracyjny1991-10-18
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu administracji publicznej wydana po wejściu w życie ustawy o samorządzie terytorialnym, dotycząca zadań własnych gminy, ale wydana przez organ niewłaściwy (niebędący organem gminy lub kolegium odwoławczym), jest nieważna z powodu naruszenia przepisów o właściwości?Ratio decidendi
Decyzja administracyjna wydana po wejściu w życie przepisów o samorządzie terytorialnym, dotycząca zadań własnych gminy, a wydana przez organ niewłaściwy (niebędący organem gminy lub kolegium odwoławczym), jest nieważna z powodu naruszenia przepisów o właściwości. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę na taką decyzję, powinien stwierdzić jej nieważność na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 Kpa, zgodnie z art. 207 § 3 Kpa.Stan faktyczny
Elżbieta M. złożyła wniosek o przydział lokalu mieszkalnego. Organ I instancji odmówił przydziału i nakazał przekwaterowanie do pomieszczenia zastępczego. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że przepisy Prawa lokalowego nie mają zastosowania. Minister Sprawiedliwości wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając rażące naruszenie przepisów o właściwości.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego i stwierdza nieważność decyzji Prezydenta Miasta z dnia 12 lipca 1990 r.Pełny tekst orzeczenia
Sąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy ze skargi (...) na decyzję Prezydenta Miasta (...) w przedmiocie odmowy przydzielenia lokalu mieszkalnego oraz nakazu przekwaterowania do pomieszczenia zastępczego na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości (...) od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu z dnia 8 stycznia 1991 r. SA/Wr 892/90
uchyla zaskarżony wyrok i stwierdza nieważność decyzji Prezydenta Miasta (...).
Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu wyrokiem z 8 stycznia 1991 r. oddalił skargę Elżbiety M. na decyzję Prezydenta Miasta z 12 lipca 1990 r. (...) w przedmiocie odmowy przydziału lokalu mieszkalnego oraz nakazu przekwaterowania do pomieszczenia zastępczego.
Naczelny Sąd Administracyjny ustalił, że Elżbieta M. w lutym 1988 r. złożyła wniosek o przydział lokalu mieszkalnego. Podała ona, że mieszka w tym lokalu od 1974 r. Najemca lokalu /osoba obca dla skarżącej/ otrzymał nakaz eksmisji i opuszczając lokal pozostawił w nim Elżbietę M. z rodziną.
Organ I instancji - /kierownik Wydziału Spraw Lokalowych Urzędu Dzielnicowego/ doszedł do przekonania, że Elżbieta M. nie może korzystać z uprawnień wynikających z art. 47 art. 3 Prawa lokalowego /ustawa z 10 kwietnia 1974 r. - t.j. Dz.U. 1987 nr 30 poz. 165 ze zm./.
W konsekwencji tego stanowiska odmówił przydziału lokalu i nakazał jej /wraz z dwiema córkami/ przekwaterowanie do pomieszczenia zastępczego. Organ II instancji decyzją z 12 lipca 1990 r. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Wydziału Spraw Lokalowych Urzędu Dzielnicowego. Rozpatrując skargę Elżbiety M. Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że do sytuacji skarżącej nie może mieć zastosowania ani art. 47 ust. 3 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /t.j. Dz.U. 1987 nr 30 poz. 165 ze zm./ ani też art. 5 ustawy z dnia 16 lipca 1981 r. o zmianie ustawy - Prawo lokalowe /Dz.U. nr 21 poz. 124/.
W konsekwencji tego poglądu wyrokiem z dnia 8 stycznia 1991 r. Naczelny Sąd Administracyjny skargę oddalił z powołaniem się na art. 207 par. 5 Kpa.
Od wyroku tego rewizję nadzwyczajną wniósł Minister Sprawiedliwości. Zarzucił on temu orzeczeniu rażące naruszenie art. 207 par. 3 i 5 Kpa oraz art. 39 ust. 4 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym /Dz.U. nr 16 poz. 95 ze zm./.
W konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu - Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu do ponownego rozpatrzenia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Rewizja nadzwyczajna jest uzasadniona.
Decyzja organu I instancji w przedmiocie m.in. odmowy przydziału nakazu i przeniesienia do pomieszczenia zastępczego zapadła dnia 15 maja 1990 r. W rozumieniu ustawy z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz zmianie niektórych ustaw /Dz.U. nr 34 poz. 198 ze zm./ tak określony przedmiot decyzji należy do zadań własnych gminy /art. 1 pkt 13/. Decyzja organu II instancji wydana na skutek odwołania Elżbiety M. zapadła dnia 12 lipca 1990 r., a więc już po wejściu w życie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym /Dz.U. nr 16 poz. 95 ze zm./; ustawy z dnia 10 maja 1990 r - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawy o pracownikach samorządowych /Dz.U. nr 32 poz. 191/ oraz ww. ustawy z dnia 17 maja 1990 r. (...).
W myśl przepisów cytowanych ustaw decyzję z dnia 12 lipca 1990 r. wydał organ niewłaściwy.
Odwołania od decyzji administracyjnych wydawanych w sprawach należących do zadań własnych gminy rozpoznane winny być przez Kolegium Odwoławcze przy Sejmiku Samorządowym /art. 39 ust. 4 cyt. ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym. Do czasu powołania Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Samorządowym właściwym do rozpoznania odwołania byłby wojewoda /art. 45 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji.../ Kolegium Odwoławcze przy Sejmiku Samorządowym powołano 11 lipca 1990 r.
Tymczasem odwołanie Elżbiety M. rozpoznał Prezydent Miasta i on wydał dnia 12 lipca 1990 r. decyzję zaskarżoną następnie do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Decyzja ta wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości, a zatem była nieważna /art. 156 par. 1 pkt 1 Kpa/. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu w zaskarżonym wyroku z 8 stycznia 1991 r. rozpoznał sprawę pod kątem podniesionych w skardze zarzutów dotyczących meritum sprawy.
Przestrzeganie przepisów o właściwości nie stało się przedmiotem jego rozważań. Zgodnie z art. 207 par. 3 Kpa sąd administracyjny winien był stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji, skoro zachodziła przyczyna określona w art. 156 par. 1 pkt 1 Kpa.
Słusznie zatem podniesiono w rewizji nadzwyczajnej zarzut rażącego naruszenia prawa.
Wobec uwzględnienia rewizji nadzwyczajnej zaskarżony wyrok należało uchylić i stwierdzić nieważność decyzji Prezydenta Miasta z dnia 12 lipca 1990 r. (...) /art. 422 par. 1 Kpc w związku z art. 211 Kpa/.
Powołane przepisy
art. 47art. 3art. 47 ust. 3 ustawyart. 5 ustawyart. 207art. 39 ust. 4 ustawyart. 1 pkt 13art. 39 ust. 4art. 45 ust. 1 pkt 3art. 156art. 422art. 211 Kp
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło