III ARN 37/96
WyrokSąd administracyjny1996-09-04
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym sentencja jest sprzeczna z uzasadnieniem, może zostać uchylony w trybie rewizji nadzwyczajnej?Ratio decidendi
Wyrok sądu administracyjnego, w którym sentencja jest sprzeczna z uzasadnieniem, jest wadliwy w stopniu rażącym i uniemożliwia jego wykonanie. Taka sprzeczność uniemożliwia realizację celu postępowania sądowoadministracyjnego, jakim jest wyjaśnienie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. W związku z tym, Sąd Najwyższy, uznając zasadność rewizji nadzwyczajnej, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.Stan faktyczny
Mirosław K. złożył wniosek o rejestrację samochodu, który nabył na giełdzie. Organy administracyjne odmówiły rejestracji, uznając dowód rejestracyjny za fałszywy, a umowę nabycia za sporządzoną z osobą fikcyjną. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) oddalił skargę na decyzję odmowną, jednak jego uzasadnienie zawierało sprzeczne stwierdzenia, w tym o nieważności decyzji organu pierwszej instancji z powodu wad formalnych i braku upoważnienia. Prezes NSA wniósł rewizję nadzwyczajną od wyroku NSA, wskazując na rażące naruszenie przepisów i sprzeczność wyroku z prawem.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania NSA OZ w Lublinie.Pełny tekst orzeczenia
Sąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy ze skargi (...) na decyzję Wojewody (...) w przedmiocie odmowy rejestracji pojazdu na skutek rewizji nadzwyczajnej Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego (...) od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z dnia 15 grudnia 1995 r. SA/Lu 652/95
uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje NSA OZ w Lublinie do ponownego rozpoznania.
W postępowaniu wszczętym na wniosek Mirosława K. o zarejestrowanie nabytego przez niego od Henryka G. samochodu osobowego marki "Volkswagen Golf" organy administracyjne pierwszej i drugiej instancji ustaliły, że przedłożone przez wnioskodawcę dokumenty nie mogą stanowić podstawy uwzględnienia wniosku. Dowód rejestracyjny jest bowiem fałszywy, a umowa nabycia samochodu została sporządzona z "osobą fikcyjną", której - pomimo poszukiwań policyjnych - nie udało się zidentyfikować.
Decyzja Wojewody R. z dnia 28 lutego 1995 r. utrzymująca w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Burmistrza Miasta S. o odmowie rejestracji, została zaskarżona przez wnioskodawcę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący uważa, że powinien uzyskać rejestrację samochodu nabytego "w dobrych zamiarach" na giełdzie samochodowej, który nie figuruje w rejestrze pojazdów skradzionych oraz posiada oryginalne numery silnika i karoserii.
Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie wyrokiem z dnia 15 grudnia 1995 r. (...) skargę oddalił. W uzasadnieniu tego wyroku nie została jednakże wskazana jakakolwiek podstawa zawartego w wyroku rozstrzygnięcia o bezzasadności skargi. Przeciwnie bowiem do treści wyroku, w jego uzasadnieniu znajduje się stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji dlatego, że: "podpisał ją Zastępca Burmistrza nie wskazując upoważnienia, co wskazuje, że decyzja nie zawiera elementów wymienionych w art. 107 par. 1 Kpa i że została wydana przez organ niewłaściwy". Ponadto, pomimo braku w wyroku rozstrzygnięcia o kosztach postępowania, w uzasadnieniu tego wyroku wskazano, że "orzeczenie o kosztach oparto o art. 208 Kpa".
Od powyższego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł rewizję nadzwyczajną Prezes tego Sądu zarzucając rażące naruszenie art. 316 Kpc w związku z art. 211 Kpa i art. 68 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ oraz art. 196 par. 1 i art. 208 Kpa w związku z art. 68 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.
Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego wobec oczywistej sprzeczności pomiędzy rozstrzygnięciem zaskarżonego wyroku a jego uzasadnieniem wskazał na poważne konsekwencje tej wadliwości, polegające w istocie rzeczy na niemożności wykonania wyroku. Organ administracji, do którego zostało skierowane orzeczenie nie będzie miał bowiem podstaw prawnych do zastosowania się np. do sentencji orzeczenia i uchylenia się od oceny zawartej w jego uzasadnieniu lub przyjęcia jako rozstrzygnięcia poglądu zawartego w uzasadnieniu, z jednoczesnym niezastosowaniem się do sentencji. Zaskarżone orzeczenie w tej sytuacji w ogóle nie rozstrzyga sprawy w przedmiocie legalności decyzji, bowiem oceny Sądu w tym zakresie wzajemnie się znoszą.
Jeżeli chodzi o zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku ustalenia dotyczące niewłaściwości organu I instancji wobec niewskazania upoważnienia dla zastępcy Burmistrza, to Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego podniósł, że kwestia ta nie była przedmiotem jakichkolwiek wyjaśnień. Tymczasem nasuwające się w tym zakresie wątpliwości należało wyjaśnić, gdyż z decyzji organu pierwszej instancji wynika, iż właściwość Burmistrza Miasta S. ma swe oparcie w odpowiednim porozumieniu zawartym z Kierownikiem Urzędu Rejonowego w S. Z kolei z uzasadnienia decyzji Wojewody R. z dnia 28 lutego 1995 r. wynika, że "decyzja organu I instancji wydana została z upoważnienia Burmistrza Miasta S.".
W konkluzji przedstawionych zarzutów Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdził, że pozostawienie w obrocie prawnym zaskarżonego wyroku jest nie do pogodzenia z wymogami porządku prawnego w demokratycznym państwie prawnym. Wyrok ten stosownie do art. 57 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym powinien być uchylony z przekazaniem sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu-Ośrodkowi Zamiejscowemu w Lublinie do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Uzasadnienie zaskarżonego rewizją nadzwyczajną wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego jest wyraźnie i całkowicie sprzeczne z zawartym w sentencji tego wyroku rozstrzygnięciem. Rozstrzygnięcie o oddaleniu skargi na zaskarżoną decyzję administracyjną powinno wynikać z ustalenia przez Sąd orzekający w sprawie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji /art. 196 par. 1, art. 206 i art. 207 par. 5 Kpa/. Tymczasem z uzasadnienia tego wyroku wynika, iż Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem i to w stopniu kwalifikowanym, gdyż jest nieważna.
W pełni należy zgodzić się z oceną Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego, że naruszenie przepisów o zasadach orzekania Naczelnego Sądu Administracyjnego jest zarówno oczywiste, jak i rażące oraz, że konsekwencje tej wadliwości zaskarżonego wyroku są bardzo poważne. W istocie rzeczy nie został zrealizowany cel postępowania sądowoadministracyjnego dotyczący wyjaśnienia przed niezawisłym sądem, czy zaskarżona decyzja administracyjna jest zgodna z prawem. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku można by wnosić, że rozstrzygnięcie o oddaleniu skargi nie jest odpowiednie do przesłanek orzekania. Jednakże również te przesłanki, chociaż przemawiają przeciwko rozstrzygnięciu, a nie na jego rzecz, także są wadliwe, gdyż - jak to słusznie zarzucono w rewizji nadzwyczajnej - opierają się na przyjęciu bez koniecznych w tym zakresie ustaleń, że decyzja organu I instancji została wydana bez odpowiedniego upoważnienia.
Z powyższych przyczyn, uznając zasadność wniosku rewizji nadzwyczajnej o uchylenie zaskarżonego wyroku ażeby skarga Mirosława K. na decyzję Wojewody R. z dnia 28 lutego 1995 r. mogła być rozpoznana, Sąd Najwyższy orzekł stosownie do art. 422 par. 2 Kpc w związku z art. 11 ust. 5 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej - Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym, Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw /Dz.U. nr 43 poz. 189/.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło