III ARN 39/90

Sąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy ze skargi (...) na decyzję Dyrektora Wydziału Geodezji (...) Urzędu Wojewódzkiego (...) w przedmiocie zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości (...) od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dnia 26 lutego 1987 r. SA/Kr 1143/86 uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę NSA OZ w Krakowie do ponownego rozpoznania. Skoro celem wywłaszczenia wskazanym w decyzji wywłaszczeniowej nie było urządzenie zieleni miejskiej, a sporna część nieruchomości o powierzchni 2645 m kw. nie została użyta na budowę żadnych inwestycji, znajduje się poza granicami tych inwestycji i na realizację żadnej z tych inwestycji nie jest już potrzebna, to według stanu prawnego obowiązującego w dacie wyrokowania w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny /art. 74 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości w brzmieniu wówczas obowiązującym/ działka ta powinna ulec zwrotowi, niezależnie od tego, czy faktycznie zieleń miejska została tam urządzona, czy nie została urządzona. Zaznaczyć przy tym należy, że sporne grunty, których zwrotu domagają się skarżący, nie były zagospodarowane dla potrzeb zieleni ogólnomiejskiej przez okres około 20 lat od ich wywłaszczenia. Dopiero w ostatniej fazie postępowania administracyjnego o ich zwrot - jesienią 1984 r. - przystąpiono do tego typu prac. Minister Sprawiedliwości trafnie zwraca uwagę na okoliczność, iż w uchwale Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 stycznia 1988 r. III AZP 11/87 /OSN 1988 z. 11 poz. 149/, potwierdzone zostało to orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, które przyjmowało, że decyduje cel określony w decyzji o wywłaszczeniu bez względu na to, czy nieruchomość może być wykorzystana również na inny sposób od celów wskazanych w art. 50 ustawy /np. wyrok z dnia 4 września 1986 r. IV SA 364-374/86/. Dokonana z dniem 20 lipca 1988 r. nowelizacja art. 74 ust. 1 przedmiotowej ustawy /Dz.U. nr 24 poz. 170/, polegająca na dodaniu w tym przepisie zdania drugiego w brzmieniu: "Nieruchomość nie podlega zwrotowi, jeżeli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje przeznaczenie tej nieruchomości na cele uspołecznionego budownictwa mieszkaniowego, skoncentrowanego budownictwa jednorodzinnego oraz infrastruktury społecznej i technicznej", nie zmieniła sytuacji występującej w niniejszej sprawie. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego /np. w wyroku IV SA 837/89/ zaznaczyła się bowiem zwężająca wykładnia przepisu art. 74 ust. 1 zdanie drugie przedmiotowej ustawy, sprowadzająca się do tezy, że przez infrastrukturę społeczną i techniczną w ujęciu tego przepisu należy rozumieć tylko te urządzenia z tego zakresu, które są niezbędne dla funkcjonowania obiektów powstałych w wyniku realizacji inwestycji wymienionej w decyzji wywłaszczeniowej. W niniejszej sprawie nie wykazano natomiast, aby istniał taki związek między sporną częścią terenu a budynkami zrealizowanymi na części tego wywłaszczonego terenu.