III RN 70/00
WyrokSąd administracyjny2001-02-22
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie zastępcze pisma procesowego, polegające na pozostawieniu zawiadomienia o przesyłce w skrzynce pocztowej adresata, jest skuteczne, jeśli dokument potwierdzający doręczenie nie zawiera informacji o miejscu złożenia przesyłki, a adresat nie podjął jej w terminie?Ratio decidendi
Doręczenie zastępcze jest skuteczne, jeśli urząd pocztowy potwierdził pozostawienie zawiadomienia w skrzynce pocztowej adresata i fakt niepodjęcia przesyłki w terminie. Brak wskazania konkretnego urzędu pocztowego w dokumencie potwierdzającym doręczenie, skierowanym do sądu, nie podważa skuteczności doręczenia, jeśli urząd pocztowy zaświadczył o prawidłowym zawiadomieniu adresata. Rewizja nadzwyczajna, która nie podważyła podstawy faktycznej i prawnej zaskarżonego postanowienia, podlega oddaleniu.Stan faktyczny
Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł rewizję nadzwyczajną od postanowienia NSA, które odrzuciło skargę Barbary i Marka J. na decyzje Izby Skarbowej w R. w przedmiocie podatku dochodowego. NSA odrzucił skargę z powodu nieuiszczenia opłaty sądowej w wyznaczonym terminie, opierając się na doręczeniu zastępczym z art. 44 Kpa. Zarzutem rewizji było wadliwe uznanie doręczenia za skuteczne, gdyż dokument potwierdzający nie zawierał miejsca odbioru pisma.Rozstrzygnięcie
Oddala rewizję nadzwyczajną.Pełny tekst orzeczenia
Sąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy ze skargi Barbary i Marka J. na dwie decyzje Izby Skarbowej w R., (...) w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 1992-1994 na skutek rewizji nadzwyczajnej Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie (...) od postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 września 1999 r., III SA 417-418/99 - oddala rewizję nadzwyczajną.
Postanowieniem z dnia 17 września 1999 r. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił skargę Barbary i Marka J. Podstawę tego postanowienia stanowi art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, którego zastosowanie wynika z powołanych w uzasadnieniu postanowienia, następujących okoliczności. NSA wezwał skarżących do uiszczenia obowiązującej opłaty sądowej /wpisu/ w terminie siedmiodniowym z rygorem odrzucenia skargi w razie nieuzupełnienia tego braku skargi w wyznaczonym terminie. Wezwanie to zostało skarżącym doręczone /w trybie określonym w art. 44 Kpa/ w dniu 3 czerwca 1999 r. Po stwierdzeniu, że skarżący nie uiścili opłaty w wyznaczonym terminie skarga podlegała odrzuceniu.
Od powyższego postanowienia Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł rewizję nadzwyczajną zarzucając rażące naruszenie: 1/ art. 44 Kpa w związku z art. 59 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym i art. 45 ust. 1 Konstytucji, 2/ art. 27 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.
W uzasadnieniu rewizji nadzwyczajnej podniesiono, że NSA wadliwie ocenił "dowód doręczenia z dnia 27 maja 1999 r.", w którym nie ma wskazania miejsca odbioru pisma. Wobec braku odpowiedniego pouczenia adresata o miejscu złożenia pisma - zdaniem wnoszącego rewizję nadzwyczajną - NSA nie miał podstawy do uznania, że doręczenie zostało dokonane w trybie art. 44 Kpa, a w tej sytuacji odrzucenie skargi zamknęło skarżącym drogę sądową w ich sprawie /art. 45 ust. 1 Konstytucji/.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Ma oczywiście rację Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego, wywodząc w uzasadnieniu rewizji nadzwyczajnej, że skuteczność tak zwanego doręczenia zastępczego zależy od zachowania wszystkich warunków takiego doręczenia, które zostały określone w art. 44 Kpa. W szczególności niezbędne jest ażeby adresat został zawiadomiony, w tym przypadku przez umieszczenie zawiadomienia w skrzynce na korespondencję jego mieszkania, iż pismo składa się na okres siedmiu dni w określonym urzędzie pocztowo-telekomunikacyjnym.
Wbrew natomiast zarzutom rewizji nadzwyczajnej brak jest uzasadnionych podstaw do przyjęcia, że Naczelny Sąd Administracyjny w zaskarżonym postanowieniu nie dostrzegł podniesionych warunków i konsekwencji zastosowania art. 44 Kpa. Jeżeli za rewizją nadzwyczajną przyjmie się, że podstawę ustaleń w przedmiotowej kwestii stanowi znajdujący się w aktach sprawy tak zwany dowód doręczenia, to należy stwierdzić, że w dokumencie tym zostały zaświadczone następujące okoliczności, że doręczyciel nie zastał adresata w domu, że zawiadomienie o umieszczeniu przesyłki w urzędzie pocztowym zostało umieszczone w należącej do adresata skrzynce na korespondencję oraz, że przesyłki tej nie podjęto w terminie. Wszystkie te informacje pochodzą od właściwego urzędu pocztowego i znajdują się na dokumencie skierowanym do NSA jako nadawcy przesyłki. Jest to tak zwane zwrotne potwierdzenie odbioru, w tym wypadku dokument, który został wypełniony wobec niezastania adresata w jego mieszkaniu oraz nieodebrania przesyłki z właściwego urzędu pocztowego i - co szczególnie istotne, dla rozważanej kwestii - chodzi tu o dokument, który nie był skierowany do adresata lecz bezpośrednio do Sądu. W tych okolicznościach nie jest przekonywający zasadniczy argument rewizji nadzwyczajnej jakoby z tego, że w przedmiotowym, a skierowanym do Sądu dokumencie nie zaznaczono miejsca, w którym umieszczono przesyłkę wynika, że o tym miejscu /pocztowym urzędzie odbiorczym/ nie został zawiadomiony adresat. Należy raczej uważać, że informując Sąd o zawiadomieniu adresata o złożeniu pisma w urzędzie pocztowym, urząd pocztowy zaświadczył w ten sposób, że zostało dokonane zawiadomienie zgodnie z wymaganiami, w tym zgodnie z wymienionym w rewizji nadzwyczajnej par. 47 ust. 1 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 15 marca 1996 r. w sprawie warunków korzystania z usług pocztowych o charakterze powszechnym /Dz.U. nr 40 poz. 173 ze zm./. W każdym razie w rewizji nadzwyczajnej nie wskazano, że w świetle zebranego w sprawie materiału istnieją podstawy do zakwestionowania dokumentu stwierdzającego zawiadomienie adresata o tym, że przesyłka została złożona w urzędzie pocztowym.
Skoro rewizja nadzwyczajna nie podważyła podstawy faktycznej, a w konsekwencji także podstawy prawnej zaskarżonego postanowienia - podlegała oddaleniu /art. 393[12] Kpc w związku z art. 10 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowa cywilnego (...) - Dz.U. nr 43 poz. 189/.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło