W 1/92
PostanowienieSąd administracyjny1993-02-17
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracownicy samorządowi, których stosunek pracy ustał w okresie od 27 maja 1990 r. do 31 grudnia 1990 r. z powodu wygaśnięcia lub wcześniejszego rozwiązania, a którzy przeszli na emeryturę lub rentę, zachowali prawo do 50% ulgi w opłatach za przejazdy koleją i autobusami Państwowej Komunikacji Samochodowej, w świetle przepisów ustawy o pracownikach samorządowych i ustawy o pracownikach urzędów państwowych, a następnie ustawy o uprawnieniach do bezpłatnych i ulgowych przejazdów?Ratio decidendi
Trybunał Konstytucyjny odmówił ustalenia powszechnie obowiązującej wykładni przepisów dotyczących ulg w przejazdach dla byłych pracowników samorządowych. Powodem odmowy było uchylenie poprzednich regulacji i wejście w życie nowej ustawy o uprawnieniach do bezpłatnych i ulgowych przejazdów, która zawierała odmienne zasady. W związku z tym wykładnia dotyczyłaby przepisów, które utraciły moc prawną.Stan faktyczny
Rzecznik Praw Obywatelskich wystąpił z wnioskiem o ustalenie powszechnie obowiązującej wykładni przepisów dotyczących prawa do 50% ulgi w opłatach za przejazdy koleją i autobusami dla pracowników samorządowych, których stosunek pracy ustał w okresie od 27 maja 1990 r. do 31 grudnia 1990 r. i przeszli na emeryturę lub rentę. Problem dotyczył pracowników, którzy przed reorganizacją administracji byli zatrudnieni w terenowych organach administracji państwowej stopnia pierwszego.Rozstrzygnięcie
Odmówiono ustalenia powszechnie obowiązującej wykładni w niniejszej sprawie.Pełny tekst orzeczenia
Trybunał Konstytucyjny po rozpoznaniu (...) wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich o ustalenie powszechnie obowiązującej wykładni:
art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych /Dz.U. nr 21 poz. 124 ze zm./ w związku z art. 25 ust. 2 ustawy z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych /Dz.U. nr 31 poz. 214 ze zm./, w szczególności przez wyjaśnienie, czy pracownicy samorządowi, których stosunek pracy ustał w okresie po 27 maja 1990 r. do 31 grudnia 1990 r. z powodu wygaśnięcia tego stosunku bądź wcześniejszego jego rozwiązania i którzy w związku z tym przeszli na emeryturę lub rentę oraz ich współmałżonkowie zachowali prawo do korzystania z 50 procentowej ulgi w opłatach za przejazdy koleją oraz autobusami Państwowej Komunikacji Samochodowej
postanowił:
odmówić wykładni w niniejszej sprawie.
Podniesiony we wniosku przez Rzecznika Praw Obywatelskich problem dotyczy pracowników samorządowych, którzy przed reorganizacją administracji byki pracownikami terenowych organów administracji państwowej stopnia pierwszego i z mocy art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych stali się z dniem wejścia w życie tej ustawy to jest 27 maja 1990 r. pracownikami samorządowymi.
(...) w dniu 20 czerwca 1992 r. została uchwalona ustawa o uprawnieniach do bezpłatnych i ulgowych przejazdów środkami publicznego transportu zbiorowego /Dz.U. nr 54 poz. 254/, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 1993 r. Zgodnie z art. 1 ust. 1 powołanej wyżej ustawy, reguluje ona "(...) uprawnienia do bezpłatnych i ulgowych przejazdów środkami publicznego transportu zbiorowego kolejowego i autobusowego, wykonywanego przez przedsiębiorstwo państwowe "Polskie Koleje Państwowe", przedsiębiorstwa Państwowej Komunikacji Samochodowej oraz przez innych uprawnionych przewoźników, wykonujących zbiorowy przewóz osób powszechnie dostępnymi środkami transportu kolejowego i autobusowego".
Następnie szczegółowo określony jest zakres podmiotowy i przedmiotowy zwolnień i ulg w opłatach za przejazdy środkami publicznego transportu zbiorowego kolejowego /PKP/ i autobusowego /PKS/.
Należy zatem stwierdzić, że ze względu na uchylenie wcześniej obowiązującej regulacji w sprawie uprawnień emerytów i rencistów do ulgowych przejazdów, nowe uregulowanie przedmiotowej problematyki oraz wyraźną utratę mocy prawnej przez mający zasadnicze znaczenie dla wykładni art. 25 ust. 2 ustawy z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych, wykładnia nie dotyczyłaby przepisów obowiązujących ustaw.
Powołane przepisy
art. 33 ust. 2 ustawyart. 25 ust. 2 ustawyart. 33 ust. 1 ustawyart. 1 ust. 1
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło