I SA/Bk 110/13
PostanowienieWSA w Białymstoku2013-05-17
Skład orzekający: Tomasz Oleksicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy małżonkowie A. S. i D. S. wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego, uzasadniając tym samym przyznanie im prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Małżonkowie A. S. i D. S. nie wykazali w sposób przekonujący, że znajdują się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej im poniesienie pełnych kosztów postępowania sądowego. Brak odpowiedzi na wezwanie sądu do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów dotyczących wydatków, dochodów i majątku uniemożliwił pełną ocenę ich sytuacji finansowej, co skutkowało odmową przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Małżonkowie A. S. i D. S. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych. Wnioskodawcy przedstawili swoją sytuację materialną, wskazując na dochody z działalności gospodarczej i zasiłek zdrowotny, a także problemy finansowe związane z kredytem i chorobą. Sąd wezwał ich do uzupełnienia wniosku o dodatkowe informacje i dokumenty dotyczące wydatków, dochodów i majątku. Wnioskodawcy nie ustosunkowali się do wezwania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania A. S. i D. S. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. i D. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. S. i D. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] stycznia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 rok p o s t a n a w i a - odmówić przyznania A. S. i D. S. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Małżonkowie A. S. i D. S. wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając,
iż pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym z synem D. S. ([...] lat) oraz córką S. S. ([...] lat). Źródłem utrzymania rodziny pozostaje działalność gospodarcza prowadzona przez D. S., która obecnie przynosi straty oraz zasiłek zdrowotny w wysokości około 850 zł. Wnioskodawca
z tytułu prowadzenia tej działalności w 2012 r. osiągnął dochód w kwocie
15.794,93 zł, od stycznia br. firma wykazuje stratę. Skarżący jest osobą schorowaną, stan zdrowia uniemożliwia mu właściwe prowadzenie przedsiębiorstwa. Dnia
[...] marca 2012 r. D. S. został skierowany na rehabilitację leczniczą,
od [...] stycznia br. wnioskodawca jest na zwolnieniu lekarskim, co skutkuje spadkiem ilości sprzedawanych samochodów, a w rezultacie pogorszeniem się sytuacji finansowej firmy. Ponadto, z uwagi na spadek dochodów z tytułu prowadzonej działalności, skarżący przestał płacić raty zaciągniętego kredytu, z tej przyczyny [...] [...] S.A. wypowiedział umowę kredytową, wzywając do spłaty całości zadłużenia w kwocie 35.331,76 zł. A. S. nie jest zatrudniona, pomaga córce S. S. w prowadzeniu gospodarstwa rolnego, otrzymując w zamian produkty żywnościowe. Małż. S. nie posiadają majątku, w tym zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych (k. 40 - 44).
Do akt sprawy wnioskodawcy dołączyli: zwolnienia lekarskie (k. 46 – 57); zawiadomienie o skierowaniu na rehabilitację leczniczą (k. 58); informację
o przebytej rehabilitacji leczniczej (k. 59); wypowiedzenie umowy o kredyt z dnia
[...] kwietnia 2013 r. (k. 60); podsumowanie księgowe prowadzonej działalności gospodarczej za 2012 r. i za okres styczeń – luty br. (k. 61 – 63).
Pismem z dnia 19 kwietnia 2013 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wezwał wnioskodawców do złożenia oświadczenia,
w którym należało wskazać: ponoszone miesięczne wydatki związane
z bieżącym utrzymaniem wnioskodawców i osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, z jednoczesnym podaniem ich wysokości; wysokość miesięcznego dochodu uzyskiwanego przez S. S. i D. S., należało określić z jakiego tytułu jest ten dochód; powierzchnię prowadzonego przez S. S. gospodarstwa rolnego; rodzaj prowadzonej przez S. S. działalności rolniczej, przy czym należało również podać stan inwentarza żywego i posiadane maszyny rolnicze; czy na określoną we wniosku nieruchomość rolną S. S. otrzymała w okresie listopad 2012 r. – marzec 2013 r. dopłaty z Unii Europejskiej - należało określić w jakiej wysokości i kiedy; tytuł prawny do zajmowanego przez wnioskodawcę lokalu przy ul. [...] [...] [...] w Ł., przy czym należało również wskazać jego powierzchnię; czy wnioskodawcy i osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym posiadają samochody osobowe, należało wskazać ich markę, model, rok produkcji oraz koszty miesięcznej eksploatacji pojazdów. Dodatkowo skarżący zostali zobowiązani do nadesłania: rachunków i faktur dokumentujących wysokość miesięcznych wydatków; deklaracji na zaliczki miesięczne na podatek dochodowy z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej za marzec 2013 r.; wyciągów z rachunków bankowych za okres trzech ostatnich miesięcy; dokumentów (rachunki lub faktury) poświadczających wysokość miesięcznego dochodu uzyskiwanego przez S. S. z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego za okres styczeń – marzec 2013 r.; decyzji potwierdzających wysokość dopłat z Unii Europejskiej otrzymanych w okresie listopad 2012 r. – marzec 2013 r. (k. 64).
Wezwanie zostało doręczone prawidłowo dnia [...] maja 2013 r. (k. 65), pomimo upływu zakreślonego w nim terminu małż. S. nie ustosunkowali się do jego treści, nie nadesłali wymaganych dokumentów, nie wyjaśnili również przyczyny tego zaniechania.
Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 tekst jednolity) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej
w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądamiadministracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592).
W złożonym oświadczeniu A. i D. S. wykazali, iż źródłem miesięcznego utrzymania czteroosobowej rodziny pozostaje zasiłek zdrowotny
w kwocie 850 zł oraz prowadzona przez D. S. działalność gospodarcza firma "D." handel samochodami używanymi z siedzibą w Ł.
W 2012 r. przychód z tytułu prowadzenia tego przedsiębiorstwa wyniósł
1.083.657,28 zł przy uzyskanym dochodzie 15.794,93 zł (k. 63). W roku bieżącym (rozliczenie za luty) firma "D." wykazała stratę w wysokości 59.574,02 zł, przy przychodzie 187.459,70 zł (k. 62). Dnia [...] kwietnia 2013 r. (data nadania) [...] [...] S.A. wypowiedział skarżącemu umowę o kredyt, wysokość wymagalnego zadłużenia z tego tytułu wynosi 35.331,76 zł, wymagany termin spłaty należności
to [...] maja br. (k. 60). Małż. S. nie posiadają majątku. A. S. nie jest zatrudniona, pomaga córce S. S. w prowadzeniu gospodarstwa rolnego. Wnioskodawca cierpi na r. k. oraz w. d. l. (k. 59), co utrudnia mu prowadzenie działalności gospodarczej.
Przedstawione powyżej dane w zestawieniu z brakiem odpowiedzi skarżącego na cytowane wezwanie z dnia 19 kwietnia 2013 r. w szczególności w zakresie określenia wydatków rodziny, dochodu uzyskiwanego przez córkę S. S. z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego oraz nienadesłaniem wyciągów z kont bankowych i rozliczenia finansowego prowadzonej działalności gospodarczej
za marzec br. w konsekwencji uniemożliwiają pełną ocenę sytuacji majątkowej wnioskodawców, co skutkuje negatywnym rozpatrzeniem złożonego wniosku
o przyznanie prawa pomocy.
Wobec powyższych okoliczności należało stwierdzić, iż małż. A. i D. S. nie wykazali w sposób przekonywujący, iż faktycznie znajdują się
w sytuacji materialnej, która skutkuje, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego.
Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7
i art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło