I SA/Bk 1102/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, Sędziowie sędzia SO del. do WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz (spr.) sędzia WSA Jacek Pruszyński, Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 marca 2017 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o unieważnienie sprzedaży z wolnej ręki oddala skargę Przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] września 2016 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...], dotyczące odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku T. Sp. z o.o. w W. z [...] czerwca 2016 r. o unieważnienie sprzedaży z wolnej ręki. Pełnomocnik Spółki zwrócił się do Dyrektora Izby Celnej o podjęcie z urzędu czynności unieważnienia sprzedaży automatów do gier z wolnej ręki, bowiem dopuszczono do uczestnictwa w tej sprzedaży podmioty, które nie posiadały koncesji na kasyno gry lub zezwolenia na prowadzenie salonu gier na automatach lub gier na automatach o niskich wygranych w punktach gier. Dyrektor Izby Celnej ww. postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wniosku. Podstawę prawną tego postanowienia stanowił art. 61a Kpa w związku z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.). Zdaniem organu odwoławczego rozpatrującego zażalenie Spółki, w niniejszej sprawie wystąpił brak podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania. Przepisy u.p.e.a. nie przewidują wydania rozstrzygnięcia w zakresie unieważnienia sprzedaży z wolnej ręki. Kwestię sprzedaży z wolnej ręki reguluje wyłącznie art. 108 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym zajęte ruchomości, które m.in. nie zostały sprzedane w drugim terminie licytacji publicznej (co miało miejsce w niniejszej sprawie) organ egzekucyjny sprzedaje z wolnej ręki po cenie określonej przez ten organ, jednak nie niższej od 1/3 ich wartości szacunkowej. Zatem ww. artykuł określa jedynie sytuacje, w jakich następuje sprzedaż z wolnej ręki oraz zasadę jaka obowiązuje przy określaniu ceny sprzedaży z wolnej ręki. W u.p.e.a. brak jest przepisów odsyłających ażeby do sprzedaży ruchomości z wolnej ręki odpowiednio stosować artykuły regulujące sprzedaż ruchomości w innym trybie, w tym art. 107 § 3 u.p.e.a. przewidujący unieważnienie licytacji. Co prawda w u.p.e.a., tj. w art. 17 § 1 zd. 1 stwierdza się, że o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia - jednakże ww. artykuł nie może stanowić samoistnej podstawy prawnej do wydania postanowienia w sprawie pisma z [...] czerwca 2016 r. Artykuł ten określa tylko formę rozstrzygnięcia organu egzekucyjnego bądź wierzyciela. Zdaniem organu drugiej instancji, Dyrektor Izby Celnej zobligowany był zatem do wydania postanowienia w trybie art. 61a Kpa, tj. do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie pisma z [...] czerwca 2016 r. zatytułowanego "wniosek o unieważnienie sprzedaży". Końcowo organ odwoławczy zauważył, że kwestia unieważnienia sprzedaży z wolnej ręki była rozpatrzona przez Dyrektora Izby Celnej w ostatecznym postanowieniu z [...] czerwca 2016 r. nr [...] oddalającym skargę na czynność egzekucyjną. W skardze złożonej do tut. Sądu pełnomocnik Spółki wniósł o uchylenie postanowień organów obu instancji. Podniósł zarzuty naruszenia art. 45 § 1 u.p.e.a.: – poprzez utrzymanie w mocy postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania o unieważnienie sprzedaży z wolnej ręki, w sytuacji kiedy zatrzymane w ramach postępowania egzekucyjnego przedmioty nie stanowią własności podmiotu zobowiązanego, a okoliczność ta znana była organowi egzekucyjnemu już na etapie postępowań kontrolnych; – poprzez utrzymanie w mocy postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania o unieważnienie sprzedaży z wolnej ręki z powodu uznania, iż w zaskarżonej czynności nie zaistniała żadna wadliwość, pomimo bezskuteczności tych przepisów ustawy o grach hazardowych, których stwierdzone "naruszenie" stało się przyczyną nałożenia kar pieniężnych z art. 89 u.g.h., a tym samym, że możliwym jest egzekwowanie kary w sytuacji prawnej, gdy egzekucji takiej sprzeciwia się bezwzględna nieskuteczność mającego być wyegzekwowanym obowiązku. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego i poprzedzającego go aktu pod względem zgodności z prawem – prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Przepis art. 145§ 1 pkt 1 p.p.s.a. – ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) stanowi, że uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonego orzeczenia (decyzji lub postanowienia) następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga jest niezasadna. Zaskarżone postanowienie odpowiada przepisom prawa. Nie zaistniała żadna z w/w ustawowych przesłanek uzasadniających jego uchylenie. W niniejszej sprawie sądową kontrolą objęte było postanowienie organu drugiej instancji, utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji o odmowie wszczęcia postępowania o unieważnienie sprzedaży z wolnej ręki. Odnosząc się do pierwszego z zarzutów skargi, a mianowicie naruszenia art. 45§1 u.p.e.a. Sąd stwierdza, iż jest on chybiony. Zgromadzone w aktach postępowania dowody nie potwierdzają, aby organ egzekucyjny dopuścił się sprzedaży przedmiotów stanowiących własność osoby trzeciej, nie dłużnika. Powołany art. 45 u.p.e.a. stanowi, że organ egzekucyjny i egzekutor zobowiązani są odstąpić od czynności egzekucyjnych, jeśli zobowiązany okazał dowody stwierdzające wykonanie, umorzenie, wygaśnięcie lub nieistnienie obowiązku, odroczenie terminu wykonania obowiązku, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnych, albo gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego. Przedłożenie takich dowodów winno skutkować powstrzymaniem się organu od dalszych czynności egzekucyjnych. W aktach postępowania brak jest dowodów tego rodzaju, o których mowa w przywołanym wyżej przepisie, co czyni skargę w tym zakresie bezzasadną. Odnosząc się natomiast do zarzutu sprzedaży ruchomości nie stanowiących własność dłużnika Sąd stwierdza, że jedynym podmiotem, który skorzystał z uprawnień wynikających z art. 38 u.p.e.a. była Spółka A. Wniosek o wyłączenie jednego z automatów do gier został rozpoznany odmownie postanowieniem Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...].10.2015 r. Postanowienie to stało się prawomocne wobec cofnięcia przez Spółkę zażalenia. Przepisy postępowania egzekucyjnego w administracji nie przewidują innego trybu zgłaszania roszczeń osób trzecich odnośnie do zajętego w trakcie egzekucji przedmiotu, aniżeli przewidziany w art. 38 u.p.e.a. Twierdzenia i wywody skarżącej dotyczące "bezskuteczności przepisów ustawy o grach hazardowych i braku notyfikacji przez Komisję Europejską" w kontekście postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wniosku skarżącej o unieważnienie sprzedaży z wolnej ręki także nie zasługują na akceptację Sądu, bowiem pozostają bez związku z istotą niniejszego postępowania. Przedmiotem postępowania jest bowiem ocena poprawności zastosowania art. 61 a kpa, a nie sama zasadność wszczęcia postępowania. Ta druga bowiem podlega weryfikacji w drodze zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej (art.33 u.p.e.a) lub też umorzenia postępowania egzekucyjnego (art.59 u.p.e.a.). Z tych procesowych możliwości skarżąca skorzystała tylko w jednym przypadku, jednakże nieskutecznie, bowiem Dyrektor Izby Celnej w W. zarzut oddalił z uwagi na zgłoszenie go z uchybieniem terminu. Oceniając poprawność zastosowania art. 61 a kpa Sąd podzielił w całości pogląd i argumentację organu, iż przepisy ustawy z dnia 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie przewidują wydania rozstrzygnięcia w zakresie unieważnienia sprzedaży z wolnej ręki. Organ potraktował tą okoliczność jako przyczynę dla której postępowanie nie może być wszczęte i z tego powodu odmówił wszczęcia wydając zaskarżone postanowienie. Postępowanie administracyjne może się bowiem toczyć w sprawie administracyjnej, a więc wówczas, gdy przepisy prawa materialnego będą przewidywały podstawy ku temu, by organ w drodze decyzji skonkretyzował je. Doktryna jednoznacznie wskazuje (Marta Romańska – Komentarz do art. 61 a kodeksu postępowania administracyjnego, System Informacji Prawnej LEX), że " do odmowy wszczęcia postępowania powinno dojść wtedy, gdy organ administracji publicznej nie dopatrzy się w podaniu cech żądania, które powinien rozpoznać i załatwić poprzez wydanie decyzji administracyjnej". Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd uznał, że prawidłowo oceniona została przez organy kwestia żądania wydania rozstrzygnięcia w zakresie unieważnienia sprzedaży z wolnej ręki. Ponieważ do sprzedaży z wolnej ręki, uregulowanej w art. 108 u.p.e.a nie stosuje się przepisu art. 107§ 3 u.p.e.a. o unieważnieniu licytacji, brak jest żądania, które można byłoby rozpoznać i załatwić poprzez wydanie decyzji administracyjnej. Z tych wszystkich względów uznając skargę za bezzasadną orzeczono jak w sentencji- stosownie do treści art. 151 p.p.s.a.