I SA/Bk 1183/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący sędzia SO del. do WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz (spr.), po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 21 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu Spółki Akcyjnej R. Sp. k. w B. od zarządzenia referendarza sądowego WSA w Białymstoku z dnia 20 listopada 2015 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Spółki Akcyjnej R. Sp. k. w B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji organu pierwszej instancji orzekającej o odpowiedzialności strony skarżącej jako płatnika za pobrane a niewpłacone zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych za marzec, kwiecień i maj 2013 r. oraz określającej wysokość należności z tytułu pobranych a niewpłaconych przez spółkę jako płatnika zaliczek na ten podatek p o s t a n a w i a: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. Zarządzeniem z dnia 20 listopada 2015 r. referendarz sądowy WSA w Białymstoku, na podstawie art. 257 w zw. z art. 258 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej powoływań jako p.p.s.a.) pozostawił bez rozpoznania wniosek Spółki Akcyjnej R. Spółki komandytowej w B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu referendarz wskazał, że zgodnie z art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Spółka, mimo prawidłowego wezwania i przesłania właściwego (aktualnego) urzędowego formularza PPPr wniosek o przyznanie prawa pomocy złożyła na nieobowiązującym formularzu. Referendarz sądowy podkreślił, że ustawa nie przewiduje odstępstw od tej zasady, co więcej w myśl art. 257 powołanej ustawy, wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Na powyższe zarządzenie, Spółka złożyła w terminie sprzeciw, w którym wskazała, że złożony przez nią wniosek spełniał wymogi stawiane przez art. 252 p.p.s.a., gdyż znajdowały się w nim wszelkie niezbędne dane o sytuacji majątkowej Spółki. W ocenie skarżącej Spółki, brakiem formalnym wniosku o przyznanie prawa pomocy będzie wniesienie wniosku w formie pisma procesowego nie będącego stosownym formularzem. Takiego braku nie stanowi jednak złożenie wniosku na formularzu w wersji poprzedniej. Spółka podkreśliła, że w złożonym przez nią formularzu, jak i w formularzu w wersji wprowadzonej rozporządzeniem z dnia 19 sierpnia 2015 r. podmiot wnioskujący o przyznanie prawa pomocy wskazuje takie same dane. Spółka podała identyczne dane o sytuacji majątkowej i dochodach, jakie podałaby uzupełniając formularz nowszy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, zważył co następuje. Sprzeciw okazał się niezasadny. W myśl art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się do sądu na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru, stanowiącym – w przypadku osób prawnych – załącznik nr 2 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. z 2015 r., poz. 1257). Niezachowanie tego wymogu stanowi brak formalny wniosku w rozumieniu art. 49 § 1 p.p.s.a. (zob. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08, ONSAiWSA 2008, nr 5, poz. 74). Skoro zaś tak, to na podstawie art. 49 § 1 p.p.s.a. należy wezwać do uzupełnienia tego braku w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W konsekwencji uchybienie temu terminowi musi pociągnąć za sobą realizację wskazanego rygoru, czyli pozostawienie wniosku bez rozpoznania, o czym stanowi art. 257 p.p.s.a. W myśl bowiem tego przepisu wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Z akt sprawy wynika, że skarżąca Spółka, mimo prawidłowego wezwania i przesłania jej właściwego (aktualnego) formularza PPPr wniosek o przyznanie prawa pomocy złożyła na nieaktualnym formularzu. Tym samym, referendarz sądowy słusznie przyjął, że wniosek ten nie został złożony na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Wyjaśnić należy, że z dniem 15 sierpnia 2015 r. utraciło moc rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. nr 227, poz. 2245). W dacie wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie warunki formalne wniosku o przyznanie prawa pomocy określało ww. rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 2015 r. Zdaniem Sądu, nie czyni zadość obowiązkowi złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sposób określony w art. 252 § 2 p.p.s.a., złożenie takiego wniosku na formularzu według nieobowiązującego już wzoru. Oceny takiej nie może zmienić podobieństwo obowiązującego formularza z formularzem już nieaktualnym w zakresie rubryk odnoszących się do sytuacji majątkowej i dochodach podmiotu wnioskującego o przyznanie prawa pomocy. Podkreślić przy tym trzeba, że prawidłowy (aktualny) formularz załączono do wezwania, lecz Spółka z niego nie skorzystała. Skoro obecnie obowiązujący wzór formularza wniosku został doręczony skarżącej Spółce, brak było podstaw do ponowienia tego doręczenia. Reasumując, nie sposób przyjąć, że strona w sytuacji, gdy obowiązuje nowy wzór formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, wciąż może posłużyć się formularzem według nieaktualnego wzoru. Przyjęcie takiego stanowiska pozostawałoby w sprzeczności z prawem i przekreślałoby sens zmiany tego prawa dokonanej rozporządzeniem z dnia 19 sierpnia 2015 r. Powyższe nie pozbawia Spółki prawa do ponowienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, który powinien być złożony na właściwym (aktualnym) formularzu. Wobec powyższego zaskarżone sprzeciwem zarządzenie należało utrzymać w mocy, o czym orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 260 § 1 i 3 p.p.s.a.