I SA/Bk 119/14

WyrokWSA w Białymstoku2014-05-27

Skład orzekający: Urszula Barbara Rymarska, Jacek Pruszyński, Patrycja Joanna Suwaj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rolnikowi przysługuje płatność bezpośrednia do gruntów rolnych, jeśli nie posiadał ich faktycznie w dniu 31 maja roku, w którym złożono wniosek, a były one użytkowane przez inną osobę?
Ratio decidendi
Rolnikowi przysługuje płatność bezpośrednia do gruntów rolnych, jeśli posiadał je w dniu 31 maja roku, w którym złożono wniosek, i faktycznie je użytkował rolniczo przez cały rok kalendarzowy. W przypadku, gdy część gruntów była w posiadaniu i użytkowaniu innej osoby, płatność do tych gruntów nie może zostać przyznana. Przepisy dotyczące płatności nie przewidują wypłaty odsetek z tytułu zwłoki organu.
Stan faktyczny
Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2012. Po zmianach we wniosku i postępowaniu wyjaśniającym, organ I instancji wydał decyzję przyznającą płatności. Organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i orzekł o przyznaniu płatności, ale odmówił przyznania ich do części działek, uznając, że skarżący nie użytkował ich rolniczo w 2012 r., ponieważ były one w posiadaniu i użytkowaniu zięcia strony. Rolnik złożył skargę do WSA, zarzucając błędnie ustaloną powierzchnię i brak naliczenia odsetek.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jacek Pruszyński, sędzia WSA (del.) Patrycja Joanna Suwaj, Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Rusiecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 maja 2014 r. sprawy ze skargi L. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2012 oddala skargę. W dniu [...] kwietnia 2012 r. L. K. (dalej Skarżący) złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w K. wniosek o przyznanie płatności, w którym ubiegał się o przyznanie: jednolitej płatności obszarowej (JPO) do wszystkich deklarowanych działek rolnych o łącznej powierzchni wynoszącej 14,41 ha, uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO) do działek rolnych o powierzchni 4,43 ha, uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (PZ) do powierzchni 9,98 ha. W dniu [...] sierpnia 2012 r. Skarżący złożył wycofanie części wniosku o przyznanie płatności, w której zmienił deklarację żądania płatności na: JPO do działek rolnych o powierzchni 6,86 ha, UPO do działek rolnych o powierzchni 1,63 ha, PZ do działek rolnych o powierzchni 5,23 ha. Następnie w dniu [...] stycznia 2013 r. Skarżący oświadczył, że jego zamiarem nie było w dniu [...] sierpnia 2012 r. wycofanie części wniosku w sprawach OB, ONW i rolnośrodowiskowej, tylko wskazanie i poinformowanie o naruszeniu trwałych użytków zielonych przez ich wyoranie przez I. C. W dniu [...] listopada 2013 r., po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w K. wydał decyzję nr [...] w sprawie przyznania Skarżącemu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2012 r. Rozpatrując odwołanie od tego rozstrzygnięcia, Dyrektor Oddziału ARiMR w Ł. decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję organu I instancji i orzekł o przyznaniu Skarżącemu płatności bezpośredniej do gruntów rolnych na rok 2012 w łącznej wysokości 6796,08 zł, w tym z tytułu: JPO w wysokości 4.897,48 zł, UPO w wysokości 345,23 zł, PZ w wysokości 1.553,37 zł. Jednocześnie organ odwoławczy odmówił przyznania płatności do działek rolnych BB/BB1, CA/CA1 i części działki A. Zdaniem Dyrektora Oddziału ARiMR, w rozpatrywanej sprawie istotnym jest ustalenie, czy Skarżący posiadał na dzień[...] maja 2012 r. grunty rolne zadeklarowane we wniosku oraz czy rzeczywiście rolniczo gospodarował na tych gruntach w roku 2012. Posiadanie występuje przy równoczesnym istnieniu dwóch elementów: elementu fizycznego władania rzeczą oraz elementu psychicznego, rozumianego jako zamiar władania rzeczą dla siebie. Czynnik faktycznego władztwa polega zatem na fizycznym opanowaniu rzeczy. W ocenie organu odwoławczego organ I instancji prawidłowo uznał, że Skarżący nie użytkował, jako posiadacz części gruntów rolnych zadeklarowanych na działkach rolnych położonych na działkach ewidencyjnych nr 1, 2 i 7 obręb B., gmina G., powiat k. Z zeznań A. Ż., L. M., L. B., E. Ś. i Ł. J. wynika, że w 2012 r. część ww. działek ewidencyjnych były w posiadaniu i użytkowaniu I. C. - zięcia strony postępowania. Podobnej treści oświadczenie złożył również sam Skarżący. W dniu [...] stycznia 2013 r. poinformował o wyoraniu przez I. C. części działek zgłoszonych do płatności. Organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. nr 170 poz. 1051 ze zm.) wnioskodawcy należy się płatność, gdy cały rok utrzymywał grunty rolne zgodnie z normami, a więc cały rok grunty te były w jego posiadaniu. Datę 31 maja należy czytać łącznie z wymaganiem utrzymywania gruntów rolnych zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, do czego może zobowiązać się jedynie osoba, która gruntami tymi faktycznie włada. Zdaniem Dyrektora Oddziału ARiMR w sprawie bezsprzecznie stwierdzono, że z racji braku posiadania i użytkowania rolniczo w 2012 r. działek rolnych BB/BB1, CA/CA1 i części A zadeklarowanych na działkach ewidencyjnych nr 3/1, 3/2 i 67 Skarżący nie spełnił warunków do przyznania płatności do gruntów rolnych. Organ ustalił powierzchnię kwalifikującą się do płatności w zakresie: JPO - powierzchnia deklarowana -14,41 ha, powierzchnia stwierdzona - 6,69 ha; UPO - powierzchnia deklarowana - 7.18 ha, powierzchnia stwierdzona - 1.63 ha; PZ - powierzchnia deklarowana - 7,23 ha, powierzchnia stwierdzona - 5.06 ha. Organ odwoławczy uznał jednak, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z dnia 2 grudnia 2009 r., str. 1, ze zm.). Istotne znaczenie ma złożenie w dniu 27 maja 2011 r. zmiany do wniosku, w której Skarżący dostosował wniosek do stanu faktycznego na gruncie rolnym oraz oświadczenia, że I. C. bez wiedzy i zgody Skarżącego wyorał trwały użytek zielony i w dniach od [...] kwietnia 2011 r. do [...] kwietnia 2011 r. obsiał połowę działki nr 2 i nr 7. Pomimo, że dokumenty te dotyczyły postępowania w ramach przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2011 r., to brak ustosunkowania się przez organ I instancji do powyższego pisma i przyznanie decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2011 r. wprowadziło stronę w błąd i zasugerowało jej słuszność i prawidłowość postępowania również w sprawie o przyznanie płatności na rok 2012. Z powyższą decyzją nie zgodził się w części Skarżący i złożył skargę do Sądu. Zarzucił błędnie ustaloną powierzchnię stwierdzoną, brak naliczania odsetek od przyznanych kwot płatności. Podkreślił, że postępowanie w sprawie trwa już blisko 3 lata. Jako bezprawne uznał nadanie na jego gospodarstwo numeru identyfikacyjnego [...] I. C. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu skarżonej decyzji.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga okazała się niezasadna. Na wstępie należy podkreślić, że skarżący decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARMiR w Ł. zaskarżył jedynie w części, w której organ odmówił przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2012 r. do działek rolnych BB/BB1, CA/CA1 i części A zadeklarowanych na działkach ewidencyjnych nr 1, 2 i 7, uznając, że Skarżący nie użytkował ich w 2012 r., jako posiadacz. W myśl postanowień art. 7 ust.1 ustawa o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli: 1) posiada w tym dniu działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009, z tym że w przypadku zagajników o krótkiej rotacji działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha; 2) wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; 2a) przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; 3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Z powyższego wynika, że płatność można przyznać producentowi rolnemu, któremu nadano numer identyfikacyjny do powierzchni gruntów rolnych o powierzchni minimum 0,1 ha, będących w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, jeżeli utrzymywane są w zgodnie z normami przez cały rok. W tym miejscu przypomnieć należy, że zgodnie z utrwaloną linia orzeczniczą warunkiem otrzymania dopłat unijny jest okoliczność ich posiadania i rolniczego użytkowania, a nie tytuł prawny do gruntów (por. wyroki NSA o sygn. II GSK 260/07, II GSK 311/08, dostępne w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych). Dlatego też przy przyznawaniu dopłat ważne jest ustalenie podmiotu, który faktycznie użytkuje działki rolne. Tak tez organy postąpiły w omawianej sprawie prowadząc stosowne postępowanie wyjaśniające. Z materiału zgromadzonego w sprawie w szczególności: treści oświadczeń Skarżącego z [...] listopada 2012 r. (k-52 akt admin.) i 22 stycznia 2013 r. (k-62 akt admin.) oraz oświadczenia I. C. z [...] stycznia 2013 r. (k-71 akt admin.), a także zeznań świadków przesłuchanych w sprawie w dniu [...] marca 2013 r. tj.: A. Ż., L. M., T. B., L. B., E. Ś. i Ł. J. wynika, że w 2012 r. część z ww. działek nie była w posiadaniu i użytkowaniu Skarżącego lecz innego producenta rolnego (I. C.). Powyższa okoliczność z uwagi na treść art. 7 ust.1 ustawy o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego, przesądza o braku możliwości przyznania jednolitej płatności do działek, które nie były w posiadaniu Skarżącego w 2012 r. Organy podjęły niezbędne działania w celu ustalenia stanu faktycznego sprawy. Z akt sprawy wynika, że w celu ustalenia podmiotu, który faktycznie użytkował sporne działki rolne przesłuchano świadków, którzy potwierdzili fakt posiadania i użytkowania w 2012 r. części ze spornych działek rolnych przez I. C. Za niezasadny należy uznać także zarzut braku naliczenia odsetek od przyznanej płatności z tytułu pozostawania przez organ w zwłoce. Po pierwsze dlatego, że przepisy regulujące przyznanie wspomnianych płatności nie przewidują możliwości wypłaty odsetek. Po drugie nie można uznać, że organ pozostawał w zwłoce, bowiem w myśl postanowień art.19 ust.15 ustawy podstawą przekazania na rachunek bankowy strony płatność jest uzyskanie pozytywnej decyzji administracyjnej. Z akt sprawy wynika, że płatność przyznano Skarżącemu dopiero decyzją Dyrektora. Oddziału Regionalnego ARMiR w Ł. Za niepozostający w związku z przedmiotem sprawy, a tym samym za niezasadny uznano także zarzut nadania numeru identyfikacyjnego I. C. w trybie przepisów ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U z 2004 r., Nr 10, poz.76). Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło