I SA/Bk 1209/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Tomasz Oleksicki po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych lub częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w osobie J. P. w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] października 2016 r. Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego jako byłego członka zarządu "S. Przedsiębiorstwa D." Spółki z o.o. w likwidacji w S. za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku od towarów i usług za maj, czerwiec i sierpień 2011 r., odsetki za zwłokę za ten okres oraz koszty postępowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a - przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, - odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. M. S. lub Zamajtys . Nr DOM-I.5410.23gostoku ka patentowegoMarian Szymanowski wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych lub częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w osobie J. P. (k. 33) podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz ze współmałżonką E. S. Wysokość miesięcznego dochodu rodziny to łączna kwota 4.310,74 zł netto, w tym: emerytura E. S. w wysokości 1.966,37 zł netto oraz emerytura skarżącego w kwocie 2.344,37 zł netto. Wyszczególnione wydatki stałe stanowią: czynsz za mieszkanie – 625 zł; energia elektryczna – 150 zł; telefon – 100 zł; raty pożyczki – 340 zł; gaz – 50 zł; [...] [...] – 300 zł; lekarstwa – 300 zł; terapia – 300 zł; wizyty lekarskie – 200 zł; środki czystości – 100 zł; odzież – 100 zł; spłata kart – 150 zł; żywność – 1.800 zł. Zadłużenie z tytułu posiadania kart kredytowych to 2.897 zł. W skład majątku rodziny wchodzi: mieszkanie o powierzchni [...] m2 (należące do E. S.) oraz działka rolna o powierzchni [...] ha. Wnioskodawca nie ma zgromadzonych oszczędności (k. 9 – 10; k. 33 – 34). Do akt sprawy M. S. dołączył: umowy kredytowe i harmonogramy spłat rat zaciągniętych pożyczek (k. 11 – 14); wyciąg z rachunku karty kredytowej poświadczający stan zadłużenia na dzień [...] października 2016 r. (k. 15 i k. 20); rachunki i faktury poświadczające wysokość ponoszonych wydatków (k. 16 i k. 19); potwierdzenia wypłaty emerytur (k. 17 – 18); umowę pożyczki z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych (k. 21); zaświadczenie lekarskie (k. 22). Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego) lub częściowym (zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego). Stosownie do regulacji art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo to może być przyznane w zakresie częściowym - gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ( art. 246 § 1 pkt 2 w/w ustawy). Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. (vide: J. Tarno, Prawo o adnzch niepostępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądamiadministracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). W złożonym oświadczeniu M. S. wykazał, iż wysokość miesięcznego dochodu dwuosobowej rodziny to łączna kwota 4.310,74 zł netto (emerytury małż. S.). Wykazane wydatki stałe wynoszą 4.515 zł (czynsz za mieszkanie, energia elektryczna, telefon, raty pożyczki, gaz, składka [...] [...], lekarstwa, terapia, wizyty lekarskie, środki czystości, odzież, spłaty kart, żywność), nieznacznie przekraczają uzyskiwany dochód. Zadłużenie z tytułu posiadania kart kredytowych to 2.897 zł. Majątek rodziny skarżącego stanowią: mieszkanie o powierzchni [...] m2 (należące do E. S.) oraz działka rolna o powierzchni [...] ha. Mając na uwadze powyższe okoliczności należało stwierdzić, iż posiadanie przez małż. E. i M. S. stałych źródeł dochodu (emerytury) w połączeniu z wykazanym majątkiem, pozwalają na uznanie, iż skarżący jest w stanie pokryć koszty sądowe w sprawie niniejszej, przy jednoczesnym przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Negatywną przesłankę do przyznania prawa pomocy stanowi przede wszystkim fakt posiadania przez małż. S. stałych źródeł dochodu w postaci emerytur w łącznej kwocie 4.310,74 zł netto, kwota ta jest wystarczająca do wygospodarowania środków niezbędnych do pokrycia wpisu od skargi tj. 500 zł (k. 1), a także innych kosztów które mogą pojawić się na dalszym etapie postepowania. M. S. udowodnił natomiast zaistnienie przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z urzędu – radcy prawnego. Odnośnie wniosku M. S. w zakresie ustanowienia radcy prawnego w osobie J. P. to informacyjnie jedynie należy wskazać, że stosownie do treści art. 244 § 3 cytowanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uprawnienie do wyznaczenia wskazanego imiennie przez wnioskodawcę pełnomocnika do reprezentowania go w sprawie niniejszej w ramach przyznanego prawa pomocy przysługuje w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym radcą prawnym właściwej miejscowo okręgowej izbie radców prawnych. Tut. Sąd poinformuje wzmiankowany ostatnio organ samorządu zawodowego o pełnym zakresie wniosku skarżącego. Koszty sądowe należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie rodziny, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami (postanowienie NSA z dnia 24 listopada 2011 r., sygn. akt II OZ 1125/11, publ. https://cbois.nsa.gov.pl/). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zatem prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł dochodów i bez majątku. Nie można, stosując prawo pomocy, chronić czy też wzbogacać majątku osób prywatnych, gdyż celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie dostępu do sądu osobom, którym brak środków finansowych ten dostęp uniemożliwia. Dodatkowo koszty sądowe nie mogą być stawiane na ostatnim miejscu pod względem kolejności ich zaspokajania, dlatego też część uzyskiwanych środków powinna być przeznaczona na ich poniesienie. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 1 - 4 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.-