I SA/Bk 132/11

WyrokWSA w Białymstoku2011-11-09

Skład orzekający: Mieczysław Markowski, Jacek Pruszyński, Urszula Barbara Rymarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie procedur związanych z oceną oddziaływania na środowisko przy ubieganiu się o dofinansowanie projektu może stanowić podstawę do rozwiązania umowy o dofinansowanie i żądania zwrotu środków?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że naruszenie procedur związanych z oceną oddziaływania na środowisko, w tym złożenie niezgodnego z prawdą oświadczenia o braku konieczności przeprowadzenia takiej oceny, stanowi podstawę do rozwiązania umowy o dofinansowanie. Niewłaściwe postępowanie w zakresie oceny oddziaływania na środowisko jest traktowane jako naruszenie procedur, o których mowa w przepisach o finansach publicznych, co uzasadnia żądanie zwrotu dotacji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Zarządu Województwa o zwrocie dotacji przyznanej W. K. na wdrożenie innowacyjnych technologii nakładania powłok dekoracyjno-ochronnych. Organ uznał, że skarżący złożył nieprawdziwe oświadczenie dotyczące braku konieczności oceny oddziaływania projektu na środowisko, co stanowiło podstawę do rozwiązania umowy o dofinansowanie i żądania zwrotu środków. Skarżący kwestionował skuteczność wypowiedzenia umowy oraz prawidłowość zastosowania przepisów prawa.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mieczysław Markowski, Sędziowie sędzia WSA Jacek Pruszyński, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), Protokolant Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 26 października 2011 r. sprawy ze skargi W. K. - Zakład Produkcyjno-Usługowo-Handlowy "K" z/s w B. na decyzję Zarządu Województwa [...] w B. z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu należności kwoty wypłaconej w związku z realizacja projektu oddala skargę Przedmiotem skargi jest decyzja Zarządu Województwa [...] – Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...] (IZ RPOW[...]) na lata 2007-2013 z [...] lutego 2011 r. Nr [...], którą utrzymano w mocy decyzę tego organu z [...] grudnia 2010 r. Nr [...], określającą Panu W. K. prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwa Zakład Produkcyjno Usługowo Handlowy "K" (dalej jako: "skarżący"), kwotę dotacji do zwrotu wraz z odsetkami, uzyskaną na podstawie umowy z [...] maja 2009 r. o dofinansowanie projektu polegającego na wdrożeniu w Z.P.U.H. K. innowacyjnych technologii nakładania powłok dekoracyjno-ochronnych nr [...]. Z uwagi na to, że skarżący w wyznaczonym terminie dobrowolnie nie dokonał zwrotu należności głównej wraz odsetkami, postanowieniem z [...] lipca 2010 r. organ uruchomił z urzędu postępowanie administracyjne uznając, że doręczone skarżącemu oświadczenie z [...] czerwca 2010 r., skutecznie doprowadziło do rozwiązania umowy z [...] maja 2009 r. o dofinansowanie projektu nr [...] wraz z upływem okresu wypowiedzenia. Podstawa rozstrzygnięć były ustalenia dokonane podczas kontroli doraźnej na miejscu realizacji projektu, która odbyła się w dniach od [...] do [...] maja 2010 r., dotyczące nieprawidłowość w zakresie dokumentacji związanej z oddziaływaniem przedsięwzięcia realizowanego w ramach projektu na środowisko. Zakres kontroli obejmował sprawdzenie oceny oddziaływania na środowisko przy realizacji projektu dofinansowanego ze środków publicznych w ramach umowy nr [...], zawartej w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013. W trakcie kontroli stwierdzono zakup i zainstalowanie, w ramach projektu [...], linii galwanicznej do chromowania technicznego, linii do nakładania powłok na podłożu aluminium, kolumn wentylacyjnych oraz obecność oznakowań wskazujących na niebezpieczne substancje wykorzystywane w procesie technologicznym. Uzasadniając rozstrzygnięcie Zarząd Województwa [...] – IZ RPOW[...] podniósł, że skarżący składając wniosek o dofinansowanie w formularzu dotyczącym oceny oddziaływania na środowisko (OOŚ) wraz z załącznikiem nr 6a z [...] sierpnia 2008 r., który stanowi także załącznik do umowy nr [...], oświadczył, że ww. projekt nie jest objęty żadnym z Aneksów Dyrektywy Rady 85/337/EWG w sprawie oceny wpływu wywieranego przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko, czyli nie wymagał sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Ponadto do wniosku skarżący przedłożył zaświadczenie Wojewody [...] z [...] sierpnia 2008 roku (załącznik 6b do wniosku o dofinansowanie), w którym organ odpowiedzialny za monitorowanie obszarów Natura 2000 oświadczył, że projekt nie wywrze istotnego oddziaływania na obszar NATURA 2000, ponieważ planowane przedsięwzięcie będzie realizowane z poszanowaniem zasady ochrony środowiska naturalnego. Zarząd Województwa - IZ RPOW[...] wskazał, że załączniki 6a i 6b są dokumentami informującymi o statusie przedsięwzięcia, w którym wnioskodawca sam ocenia czy przedsięwzięcie podlega ocenie oddziaływania na środowisko oraz przedstawia na, jakim etapie znajduje się postępowanie OOŚ. Dodatkowo organ wskazał, że w trakcie oceny formalnej wniosku, w dniu [...] listopada 2008 r. zostało skierowane do skarżącego pismo [...], w którym organ poinformował o zmianie "Wytycznych w zakresie postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięć współfinansowanych z krajowych lub regionalnych programów operacyjnych". Instytucja Zarządzająca RPOW[...] we wspomnianym piśmie zwróciła się również z prośbą o odpowiedź zwrotną, w której skarżący powinien zapewnić o przeprowadzeniu postępowania OOŚ uwzględniając zasadę pierwszeństwa prawa wspólnotowego oraz obowiązek prowspólnotowej wykładni przepisów prawa krajowego. W piśmie poproszono również skarżącego o zapewnienie, iż zostały uwzględnione wszystkie elementy OOŚ wymagane przez Dyrektywę Rady 85/337/EWG z 27 czerwca 1985 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne, Dyrektywę Rady nr 92/43/EWG z 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory i Dyrektywę Rady nr 79/409/EWG z 2 kwietnia 1979 r. w sprawie ochrony dzikiego ptactwa. Organ podkreślił, że skarżący nie odniósł się do powyższego pisma, w związku z tym Instytucja Zarządzająca RPOW[...] przyjęła załączniki 6a i 6b jako obowiązujące. Między innymi na ich podstawie w dniu [...] maja 2009 r. została podpisana umowa nr [...] o dofinansowanie projektu "Wdrożenie w Z.P.U.H. K. innowacyjnych technologii nakładania powłok dekoracyjno-ochronnych" nr [...] pomiędzy: Województwem [...], w imieniu którego działał Zarząd Województwa [...], jako Instytucja Zarządzająca RPOW[...] na lata 2007-2013 a skarżącym. W dalszej części uzasadnienia wskazano, iż zgodnie z art. 46 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm.), obowiązującym skarżącego w momencie złożenia wniosku aplikacyjnego, realizacja przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko jest dopuszczalna wyłącznie po uzyskaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Natomiast zgodnie z art. 59 ust.1 pkt 2 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.), dalej w skrócie jako "ustawa OOŚ", realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony przez właściwy organ w trybie art. 63 ust. 1. Ponadto zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy OOŚ, ilekroć w ustawie jest mowa o oddziaływaniu na środowisko rozumie się przez to również oddziaływanie na zdrowie ludzi. Ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przeprowadza właściwy organ na wniosek inwestora. Powyższe zdaniem organu wskazuje, że skarżący miał obowiązek wystąpić o wydanie postanowienia na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy OOŚ, stwierdzającego obowiązek/brak obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, a następnie przedstawić Instytucji Zarządzającej rozstrzygnięcie w tym przedmiocie. Skarżący nie dopełnił tych czynności, pomimo sugerowania wcześniejszego przez IZ RPOW[...], iż w projekcie może wystąpić konieczność uzyskania i przedłożenia dokumentów dotyczących oceny przedsięwzięcia oddziaływania na środowisko. Powyższe zdaniem organu wskazuje, że skarżący składając wniosek oświadczył nieprawdę, co wiąże się z zastosowaniem §19 ust.2 pkt 5 umowy z 14 maja 2009 r., upoważniającym Instytucję Zarządzającą RPOW[...] do jej rozwiązania. Jednocześnie wskazano, że naruszono w sprawie także postanowienia § 8 pkt 8 umowy o dofinansowanie, zobowiązujące skarżącego do przestrzegania Wytycznych: Instytucji Zarządzającej RPOW[...] i Ministerstwa Rozwoju Regionalnego, obowiązujących w chwili podpisania umowy, co wiąże się z zastosowaniem §19 ust.2 pkt 3 umowy o dofinansowanie. Mając na uwadze ustalony stan faktyczny, organ orzekający wskazał, że skarżący realizował projekt z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa krajowego i wspólnotowego, co odpowiada dyspozycji art. 211 ust. 1 ust.1 pkt 2 ustawy z 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 249. poz. 2104 ze zm.), dalej w skrócie jako: "u.f.p." (tj.: realizował go w sposób niezgodny z przepisami prawa krajowego, wspólnotowego i umową oraz nie usunął stwierdzonych nieprawidłowości w terminie określonym przez IZ RPOWP). W skardze na powyższą decyzję skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku rozstrzygnięciu Zarządu Województwa [...] - Instytucji Zarządzającej RPOW[...], zarzucono błędne ustalenia faktyczne poprzez nieuprawnione przyjęcie, że wykazane zostały przesłanki do wypowiedzenia przez Instytucję Zarządzającą umowy o dofinansowanie. Autor skargi wskazał, że całokształt okoliczności prowadzi do wniosku, że wypowiedzenie umowy dokonane oświadczeniem z [...] czerwca 2010 r. należy uznać za bezskuteczne. Ponadto decyzji zarzucono naruszenie: 1) art.211 ust.1 pkt 2 w zw. z art.208 ustawy z 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie; 2) art.145 ust.2-3 u.f.p. 3) art.211 ust.4 u.f.p w związku z art.26 ust.1 pkt 15 ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (t.j. Dz. U. z 2009 r., Nr 84, poz.712 ze zm.), poprzez niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy nie zaktualizował się obowiązek zwrotu przez skarżącego środków uzyskanych w ramach realizacji projektu objętego umową; 4) art.6, art.8 oraz art.11 Kpa, poprzez ich niezastosowanie, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy; 5) art.7, art.75 §1, art.77 §1, art.78 §1 oraz art.80 Kpa poprzez ich niezastosowanie, które to uchybienie miało, istotny wpływ na wynik sprawy; 6) art.105 §1 Kpa poprzez jego niezastosowanie, które to uchybienie miało, istotny wpływ na wynik sprawy. Z ostrożności procesowej na wypadek nieuwzględnienia ww. zarzutów, pełnomocnik skarżącego wskazał na naruszenie: art.145 ust.4 w związku z art.211 ust.1 u.f.p. poprzez jego niezastosowanie i określenie kwoty środków należnych do zwrotu w oderwaniu od wartości wydatków kwalifikowanych, których dotyczą nieprawidłowości zarzucane skarżącemu. W związku z powyższym pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie decyzji wydanych w obu instancjach oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Odpowiadając na skargę Zarząd Województwa [...] wniósł o jej oddalenie podnosząc, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa zarówno przepisów objętych zarzutami skargi, jak i innych przepisów prawa mających zastosowanie w przedmiotowej sprawie. W ustosunkowaniu do zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych pełnomocnik organu podniósł, że wypowiedzenie złożone pismem z dnia [...] czerwca 2010 r. skutecznie doprowadziło do rozwiązania umowy o dofinansowanie projektu nr [...] z [...] maja 2009 r. wraz z upływem okresu wypowiedzenia. Do przyjęcia takiego stwierdzenia, zdaniem pełnomocnika organu, upoważnia zestawienie ustalonego w toku postępowania stanu faktycznego z podstawami wypowiedzenia umowy przewidzianymi w § 19 ust. 2 umowy. Pełnomocnika organu podkreślił, że wbrew temu, co wskazuje skarżący, podstawą ustalenia skuteczności wypowiedzenia umowy o dofinansowanie jest nie to, co wskazano w treści uzasadnienia takiego oświadczenia, lecz fakty istniejące w dniu złożenia takiego oświadczenia. Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia art. 211 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 208 u.f.p., organ wskazał, że wykładnia tego przepisu, która ograniczałaby pojęcie procedur jedynie do reguł wydatkowania przez beneficjenta środków pochodzących z dofinansowania w taki sposób, by zapewnić ich wykorzystanie na z góry określony cel nie znajduje uzasadnienia. Organ opierając się na stanowisku doktryny, podniósł, że procedury, o których mowa we wspomnianym przepisie wynikają m. in. z zawartych umów międzynarodowych i innych aktów, w tym rozporządzeń Ministra Rozwoju Regionalnego, wydawanych na podstawie delegacji zawartej w art. 208 ust. 2 i 3 u.f.p. Wskazano, że w § 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z 7 września 2007 r. w sprawie wydatków związanych z realizacją programów operacyjnych (Dz. U. 2007 Nr 175 poz. 1232), określono szczegółowy sposób dokonywania wydatków związanych z realizacją programów operacyjnych. Powyższe zdaniem pełnomocnika organu wskazuje, że procedury, o których mowa w art. 208 u.f.p., dotyczą prawidłowego wykorzystania środków znajdujących się w budżecie europejskim i obejmują regulacje tworzące system pozyskiwania i wykorzystywania bezzwrotnych środków zagranicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca jej wydanie decyzja z [...] grudnia 2010 r. zostały wydane bez naruszenia przepisów prawa, które mogłyby stać się podstawą ich uchylenia. Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 113 ust. 1 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1241 ze zm.), dotacje udzielone przed dniem wejścia w życie ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240), tak jak w omawianej sprawie (dotacja przyznana została skarżącemu w 2009 r.), podlegają zwrotowi na podstawie przepisów ustawy o finansach publicznych obowiązującej do końca 2009 r. Wśród nich kluczowe znaczenie ma treść art. 211 ust. 1, który stanowi, że w przypadku, gdy środki pochodzące funduszy strukturalnych, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Rybołówstwa oraz niepodlegające zwrotowi środki z pomocy udzielonej przez państwa członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA), o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 2, 3a i 4, a także środki przeznaczone na finansowanie programów i projektów realizowanych z tych środków lub dotacji pochodzące z budżetu Unii Europejskiej, o których mowa w art. 202, są: 1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, 2) wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 208 u.f.p., 3) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków na rachunek wskazany przez organ lub jednostkę przekazujące te środki, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji określającej kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki. W tym wypadku przepisy art. 145 ust. 2-5 u.f.p., określające tryb procedowania, stosuje się odpowiednio. Kwestią sporną w sprawie oprócz prawidłowości ustalonego przez organ stanu faktycznego sprawy, z uwagi na podważanie przez skarżącego skuteczności złożonego, w imieniu Zarządu Województwa, oświadczenia o wypowiedzeniu umowy o dofinansowanie, jest także pojęcie procedur, których naruszenie uprawnia do wydania decyzji określającej kwotę zwrotu dotacji i termin, od którego nalicza się odsetki. Istotne będzie, więc rozważenie czy pod pojęciem procedur rozumieć należy wyłącznie zasady wydatkowania środków pochodzących z dofinansowania z wyłączeniem procedur związanych z realizacją programów finansowanych z rzeczonych środków (w szczególności procedur dotyczących opinii beneficjenta w zakresie oceny oddziaływania zamierzonego przedsięwzięcia na środowisko)? Pierwsza ze spornych kwestii dotyczy skutecznego wypowiedzenia umowy o dofinansowanie tj. okoliczności istotnej z punktu widzenia możliwości uruchomienia i zastosowania w sprawie procedury administracyjnej. Podkreślić, w tym miejscu należy, że w postępowaniu w przedmiocie zwrotu dotacji przyznanej w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dochodzi do styku przepisów prawa cywilnego i administracyjnego. Z jednej strony, bowiem to w umowie cywilnoprawnej o dofinansowanie projektu (wybranego w konkursie w oparciu o kryteria, o których mowa w art. 26 ust.1 pkt 3 u.z.p.r.), określane są warunki zasady dofinansowania projektu, a także prawa i obowiązki beneficjenta z tym związane (art. 30 ust. 1 i 2 u.z.p.r.), w tym zasady zwrotu otrzymanych środków w przypadku nieprawidłowości przy ich pobraniu tj. pobranych nienależnie lub w nadmiernej wysokości lub ich nieprawidłowego wykorzystania (niezgodnie z przeznaczeniem). Umowa ta jest elementem projektu, tj. przedsięwzięcia realizowanego w ramach programu operacyjnego. Z drugiej strony w przypadku zaistnienia przesłanek skutkujących wypowiedzeniem umowy o zwrocie środków, instytucja zarządzająca orzeka w formie decyzji (art.211 ust.4 u.f.p.), tj. w trybie administracyjnym. W myśl art. 57 ust. 1 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz.1590 ze zm.) oświadczenie woli w imieniu województwa składa marszałek województwa wraz z członkiem zarządu, chyba, że statut województwa stanowi inaczej. Również w § 18 statutu Województwa [...] stanowiącego załącznik do Uchwały Sejmiku Województwa [...] z [...] stycznia 2004 r., nr [...] wskazano, że oświadczenie woli w sprawach majątkowych województwa składa dwóch członków Zarządu. Zatem należało uznać, że złożone w dniu [...] czerwca 2010 r., przez Marszałka i Wicemarszałka Województwa [...] (przy piśmie datowanym na [...] czerwca 2010 r.), oświadczenie o rozwiązaniu umowy z [...] maja 2009 r. o dofinansowanie projektu "Wdrożenie w Z.P.U.H. K. innowacyjnych technologii nakładania powłok dekoracyjno ochronnych", zostało złożone zgodnie prawem, a podjęta przez Zarząd Województwa [...] w dniu [...] listopada 2010 r. uchwała Nr [...], nie była elementem niezbędnym do skutecznego złożenia oświadczenia o wypowiedzeniu umowy o dofinansowanie. Z tego powodu należało przyjąć, że oświadczenie o wypowiedzeniu umowy zostało skutecznie złożone przez osoby uprawnione do tego. Należy zgodzić się z pełnomocnikiem organu, że podstawą ustalenia skuteczności wypowiedzenia umowy o dofinansowanie winno być, nie to, co wskazano w treści uzasadnienia takiego oświadczenia o wypowiedzeniu umowy, lecz fakty istniejące w dniu złożenia takiego oświadczenia. W omawianej sprawie taką okolicznością wystarczająca do rozwiązania umowy, było złożenie niezgodnego z prawdą oświadczenia, że projekt "Wdrożenie w Z.P.U.H. K. innowacyjnych technologii nakładania powłok dekoracyjno ochronnych" nie jest objęty żadnym z Aneksów Dyrektywy Rady 85/337/EWG w sprawie oceny wpływu wywieranego przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko. W tym miejscu przypomnieć należy, że wspomniane oświadczenie stanowiło załącznik zarówno do projektu jak i umowy o dofinansowanie. W celu wyjaśnienia drugiej ze spornych kwestii, należy odpowiedzieć na pytanie: Czy pod pojęciem procedur rozumieć należy wyłącznie zasady wydatkowania środków pochodzących z dofinansowania z wyłączeniem procedur związanych z realizacją programów finansowanych z rzeczonych środków? Odpowiadając na tak postawione pytanie, zdaniem Sądu, nie ma przeszkód, by przyjąć, tak jak uczyniła to Instytucja Zarządzająca RPOW[...], że pojęcie "procedur", których naruszenie uprawnia do wydania decyzji określającej kwotę zwrotu dotacji oznacza również naruszenie procedur związanych z przyznaniem dofinansowania, w szczególności procedur dotyczących oceny oddziaływania zamierzonego przedsięwzięcia na środowisko zwłaszcza, że jak już wskazano wyżej oświadczenie to złożone [...] sierpnia 2008 r. na formularzu w zakresie OOŚ, stanowiło także załącznik do zawartej umowy o dofinansowanie. Przede wszystkim zauważenia wymaga, że procedury określone w art. 208 u.f.p., do których naruszenia odwołuje się ustawodawca w art.211 ust.1 pkt 2 u.f.p., to procedury określone w umowie międzynarodowej lub inne procedury obowiązujące przy wykorzystaniu środków unijnych, w tym także określone w aktach podustawowych wydanych na podstawie delegacji zawartych w art. 208 ust. 2-3. Z powyższego wynika, że ustawodawca nie przewidział zamkniętego katalogu procedur na podstawie, których wydatkowane są środki unijne związane z realizacją konkretnych programów operacyjnych. Wśród nich wymienione zostały procedury określone w umowie międzynarodowej, przepisy aktów podustawowych, mogących stosownie do delegacji ustawowej zawartej w art. 208 ust. 2-3 określać szczegółowy sposób dokonywania wydatków związanych z realizacją programów operacyjnych, ale również "inne procedury obowiązujące przy wykorzystaniu środków unijnych". Nie bez znaczenia jest również specyfika dofinansowania określonych projektów ze środków pochodzących z Unii Europejskiej, wynikająca z przepisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, z których wynika, że do dofinansowania kwalifikowane są te projekty, które pozytywnie przeszły wszystkie etapy jego oceny, przeprowadzanej w ramach konkursu, a dofinansowanie jest możliwe w ramach dostępnej alokacji na realizację poszczególnych działań i priorytetów w ramach programu operacyjnego (zob. art. 28 ust. 1 pkt 3, art. 30a ust. 1 tej ustawy). Podstawę dofinansowania projektu stanowi m.in. umowa o dofinansowanie zawarta z beneficjentem przez instytucję zarządzającą albo działającą w jej imieniu instytucję pośredniczącą lub instytucję wdrażającą. Jak już wskazano wyżej, umowa jest elementem projektu, dlatego też trudno jest przyjąć, że niewypełnienie jej postanowień nie może mieć wpływu na realizację przez instytucję zarządzającą kompetencji do odzyskiwania kwot podlegających zwrotowi, w tym wydawania decyzji o zwrocie środków przekazanych na realizację programów, projektów lub zadań, o której mowa w przepisach o finansach publicznych. W § 19 umowy z [...] maja 2009 r. o dofinansowanie, określono podstawy jej rozwiązania. I tak w § 19 ust. 2 pkt 3 wskazano, że taką przesłanką jest nie wypełnianie przez beneficjenta obowiązków, o których mowa w § 8 umowy tj. w zakresie nieprzestrzegania Wytycznych Instytucji Zarządzającej RPOW[...] oraz Wytycznych Ministra Rozwoju Regionalnego, a w § 19 ust. 2 pkt 5 wskazano, że podstawą rozwiązania umowy bez wypowiedzenia może być także złożenie przez beneficjenta dokumentu stwierdzającego nieprawdę w celu uzyskania dofinansowania w ramach niniejszej umowy. Właśnie złożenie niezgodnego z prawdą oświadczenia (stanowiące załącznik do umowy), z którego treści wynikało, że projekt "Wdrożenie w Z.P.U.H. K. innowacyjnych technologii nakładania powłok dekoracyjno ochronnych" nie jest objęty żadnym z Aneksów Dyrektywy Rady 85/337/EWG w sprawie oceny wpływu wywieranego przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko spowodowało, że Zarząd Województwa, jako Instytucja Zarządzająca RPOW[...] na lata 2007-2013 podpisała ze skarżącym umowę o dofinansowanie. Dodatkowo z uzasadnienia decyzji wynika, że podstawą rozwiązania umowy ze skarżącym było także nieprzestrzeganie Wytycznych Instytucji Zarządzającej RPOW[...] oraz Wytycznych Ministra Rozwoju Regionalnego obowiązujących w chwili podpisania umowy oraz ich aktualizacji. Po upływie okresu wypowiedzenia i stwierdzeniu, że kwota wypłaconej dotacji nie została zwrócona, instytucja zarządzająca prawidłowo zawiadomiła o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu dotacji. Postępowanie to przeprowadzone zaś zostało zgodnie z przepisami prawa. Sąd nie dostrzegł zarzucanego przez stronę naruszenia przepisów prawa proceduralnego tj. art. 6, art. 8, art. 11 oraz art. 7, art. 75 § 1, art. 77 §1, art. 78 §1 oraz art. 80 Kpa. Organ zebrał i w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały materiał dowodowy, tym samym stan faktyczny został ustalony w sposób prawidłowy. Fakt, że ocena organu nie pokrywa się z oceną strony skarżącej, nie może świadczyć o naruszeniu zasady swobodnej oceny dowodów. Mając w dyspozycji obszerną dokumentację, Zarząd Województwa – Instytucja Zarządzająca RPOW[...] na lata 2007-2013 stwierdził, że składając oświadczenie stanowiące załącznik nr 6a zarówno do projektu jak i umowy o dofinansowanie, skarżący wprowadził ją w błąd. Tym samym przyznano dotację, która z uwagi na brak dokonania przez skarżącego oceny wpływu wywierania przedsięwzięcia na środowisko wykorzystywana była z naruszeniem procedur. Natomiast wynikająca z art.8 kpa zasada zaufania obywateli do organów państwa zobowiązuje organ do prowadzenia postępowania zgodnie z przepisami prawa procesowego oraz wymaga prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego. Z zasady tej nie wynika natomiast, by organ dokonując wyboru następstw prawnych ustalonego stanu faktycznego mógł odstąpić od zastosowania przepisów prawa materialnego. Mając na uwadze powyższe rozważania należy dojść do wniosku, że w sprawie tej istniała podstawa do wydania decyzji określającej kwotę zwrotu dotacji i termin, od którego nalicza się odsetki. Bezspornie, bowiem skarżący realizował projekt z naruszeniem obowiązujących procedur w szczególności, jak podkreślił organ nie wystąpił, pomimo takiego obowiązku, o wydanie postanowienia stwierdzającego obowiązek lub brak obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, w konsekwencji nie przedstawił Instytucji Zarządzającej rozstrzygnięcia w tym przedmiocie. Beneficjent nie dopełnił tych czynności, pomimo wskazania na etapie oceny wniosku w piśmie skierowanym przez Instytucję Zarządzającą do skarżącego, iż w projekcie może wystąpić konieczność uzyskania i przedłożenia dokumentów dotyczących oceny przedsięwzięcia oddziaływania na środowisko. Tym samym również zarzut naruszenia art.105 Kpa przewidującego wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w przypadku jego bezprzedmiotowości uznano za niezasadny. Złożone, na etapie postępowania sądowego, kopie decyzji: Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z [...] lipca 2011 r. NR [...] oraz Prezydenta Miasta B. z [...] czerwca 2011 r. znak: [...] o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia (z których Sąd dopuścił dowód), potwierdzają dokonane w trakcie kontroli doraźnej na miejscu, ustalenia organu, że przedsięwzięcie realizowane w ramach projektu zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, a w konsekwencji, że istniała konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Powyższe dokumenty potwierdzają także, że skarżący w dacie ubiegania się o dofinansowanie oraz w dacie podpisania umowy o dofinansowanie, nie posiadał stosownych decyzji, ani też nie uruchomił postępowania w zakresie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (postępowanie to uruchomił wniosek skarżącego z [...] listopada 2011r., uzupełniony pismem z [...] grudnia 2010 r.). Za niezasadny uznano także zarzut naruszenia art. 211 ust. 4 u.f.p. oraz art. 26 ust. 1 pkt 15 "u.z.p.r., bowiem oświadczenie Zarządu Województwa z [...] czerwca 2010 r. spowodowało rozwiązanie całej umowy. Tym samym organ nie mógł zażądać zwrotu dotacji tylko w części. Ponieważ nie stwierdzono naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, które mogłoby stać się podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji, skargę jako bezzasadna oddalono na mocy art.151 u.p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło