I SA/Bk 14/15

PostanowienieWSA w Białymstoku2015-03-24

Skład orzekający: Andrzej Melezini

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, prowadzący działalność gospodarczą i osiągający znaczące przychody oraz dochody, wykazał, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania sądowego, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Pomimo posiadania na utrzymaniu rodziny, osiągane przez niego przychody i dochody z działalności gospodarczej, a także środki zgromadzone na koncie bankowym, pozwalają na pokrycie kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi. W związku z tym wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony.
Stan faktyczny
Skarżący, M. J. G. prowadzący działalność gospodarczą, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał, że utrzymuje żonę i trójkę dzieci, a jego dochód miesięczny brutto z działalności wynosił ponad 13 tys. zł. Po wezwaniach do uzupełnienia wniosku, skarżący przedstawił część dokumentów, jednak referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy. Po wniesieniu sprzeciwu, sprawa trafiła do sądu, który analizował dochody i wydatki skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 24 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. J. G. H. w Z. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki V. p o s t a n a w i a: oddalić wniosek. M. J. G. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą H. w Z. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. We wniosku podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z niepracującą żoną i trójką dzieci. Otrzymuje zasiłek rodzinny z miasta. W rubryce "dochody" skarżący wskazał dochód miesięczny brutto z prowadzonej działalności gospodarczej "- 13.325,37 zł". Na jego majątek składa się dom o powierzchni 200 m2 oraz działka o powierzchni 16 arów, na której posadowiony jest dom. Według oświadczenia, skarżący nie ma żadnych oszczędności czy też innych przedmiotów wartościowych. Pismami z dnia 22 stycznia 2015 r. oraz 6 lutego 2015 r. referendarz sądowy wezwał skarżącego do złożenia w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania oświadczenia, w którym należało m.in. wskazać: z jakich środków pokrywane jest bieżące utrzymanie rodziny, ponoszone miesięczne wydatki związane z bieżącym utrzymaniem rodziny wnioskodawcy oraz wysokość przychodów i dochodów osiągniętych z prowadzonej działalności gospodarczej. Dodatkowo wezwano skarżącego do nadesłania dokumentów poświadczających wysokość uzyskiwanych dochodów, a także rachunków i faktur dokumentujących wysokość miesięcznych wydatków ponoszonych przez jego rodzinę W odpowiedzi na te pisma wnioskodawca nadesłał jedynie kserokopię rachunków za wodę, telefon i energię elektryczną. Postanowieniem z dnia 5 marca 2015 r. referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy we wnioskowanym przez skarżącego zakresie uznając, że dane przedstawione przez niego uniemożliwiają pełną ocenę sytuacji majątkowej. W złożonym w terminie sprzeciwie skarżący wniósł o ponowne rozpatrzenie wniosku. Wskazał, że z powodu wyjazdu osoby prowadzącej księgowość nie było możliwości dostarczenia brakujących dokumentów. Przedstawił rozliczenie działalności, rachunek zysków i strat za okres od 1 stycznia 2014 r. do 31 grudnia 2014 r., decyzję o przyznaniu zasiłku rodzinnego, wyciąg z rachunku bankowego firmy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wobec wniesienia sprzeciwu od ww. postanowienia referendarza sądowego, złożony przez skarżącego wniosek o przyznanie prawa pomocy podlegał rozpatrzeniu przez sąd stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Zgodnie z art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ww. ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy jest wprawdzie jednym z elementów umożliwiającym realizację konstytucyjnego prawa do sądu, nie oznacza to jednak, że powinno być stosowane w każdym przypadku, gdy wnosi o to strona postępowania. Prawo pomocy zastrzeżone zostało dla przypadków uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Jako forma dofinansowania z budżetu państwa, powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Pamiętać przy tym trzeba, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Analiza okoliczności przedstawionych we wniosku oraz w sprzeciwie nie daje w ocenie Sądu podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z przedłożonych dokumentów dotyczących prowadzonej działalności wynika, że w 2014 r. skarżący osiągnął dochód w kwocie 24.377,59 zł, przy uzyskanym przychodzie netto ze sprzedaży na poziomie 8.856.286,75 zł. Analiza wyciągu z rachunku bankowego firmy skarżącego wskazuje z kolei, że w 2014 r. wpłaty na konto ogółem wynosiły 375.668,07 zł, a wypłaty 345.106,16 zł. Skarżący ma na utrzymaniu żonę i trójkę dzieci. W 2014 r. uzyskał z MOPS w Z. zasiłki rodzinne na dzieci wraz z dodatkami. W świetle dokumentów znajdujących się w aktach nie oznacza to jednak, że wykazane wydatki związane z utrzymaniem rodziny pozbawiają skarżącego możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Przychody uzyskiwane przez skarżącego oraz znajdujące się w jego dyspozycji fundusze zgromadzone na koncie bankowym, pozwalają poczynić oszczędności z przeznaczeniem na pokrycie wynagrodzenia ustanowionego we własnym zakresie pełnomocnika oraz na pokrycie kosztów sądowych, które na tym etapie postępowania sprowadzają się do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł. Jako, że skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, Sąd nie znalazł usprawiedliwionych podstaw do uwzględnienia przedmiotowego wniosku. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ww. ustawy procesowej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło