I SA/Bk 147/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Justyna Siemieniako (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 16 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia 24 stycznia 2024 r. Nr 2001-IEW.4123.11.2023 w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej T. K. jako członka zarządu za zaległości E. sp. z o.o. w S. z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od października 2018 r. do stycznia 2019 r. wraz z odsetkami za zwłokę p o s t a n a w i a umorzyć postępowanie sądowe. , Pismem z 9 kwietnia 2024 r. T. K. (dalej: "Skarżący") wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z 24 stycznia 2024 r., nr 2001-IEW.4123.11.2023, utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z 22 września 2023 r., nr 2012-SEW.4123.6.2023.5, orzekającą o solidarnej odpowiedzialności podatkowej Skarżącego jako członka zarządu E. sp. z o.o. w S. za zaległości spółki w podatku od towarów i usług za październik, listopad, grudzień 2018 r. oraz styczeń 2019 r. w łącznej wysokości 19.779 zł z odsetkami za zwłokę w łącznej kwocie 8.727, wraz z drugim członkiem zarządu W. K. W odpowiedzi na skargę organ poinformował Sąd, że Skarżący zmarł [...] marca 2024 r., co wynika z danych z centralnej ewidencji bazy PESEL. Z uwagi na powyższe organ wniósł o umorzenie postępowania sądowego. W odpowiedzi na wezwanie Sądu z 11 kwietnia 2024 r. Urząd Stanu Cywilnego w S. przesłał odpis aktu zgonu Skarżącego (k. 20 akt sądowych), który potwierdza, że T. K. zmarł 18 marca 2024 r. w S. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. Przedmiotem niniejszego postępowania jest orzeczenie o solidarnej odpowiedzialności Skarżącego jako członka zarządu E. sp. z o.o. wraz z drugim członkiem zarządu za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku od towarów i usług. Wskazać należy, że stosownie do treści art. 107 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. 2023 poz. 2383 ze zm., dalej: "o.p."), za zaległości podatkowe odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem osoby trzecie, ale wyłącznie w przypadkach i zakresie przewidzianym w ww. ustawie. Istotne pozostaje także to, że Ordynacja podatkowa zawiera wyczerpujący katalog przypadków, w których odpowiedzialnością za należności podmiotu pierwotnie zobowiązanego mogą być obciążone osoby trzecie. Będą to zatem jedynie podmioty wprost wskazane w ustawie. Krąg osób będących potencjalnymi osobami trzecimi zakreślony jest więc wyczerpująco w przepisach art. 110-117 o.p. i nie ma możliwości jego poszerzania. Żaden z tych przepisów nie przewiduje zaś, aby następcy prawni osoby pełniącej funkcję członka zarządu osoby prawnej mogli być obciążeni jego odpowiedzialnością za zobowiązania podatkowe tej osoby prawnej. Są to zatem zobowiązania ściśle związane z osobą zmarłego i jako niewchodzące do spadku, o czym przesądza art. 922 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. 2023 poz. 1610 ze zm.), wygasają wraz ze śmiercią zobowiązanego (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 sierpnia 2019 r., sygn. akt I GZ 227/19). Zasady sukcesji zobowiązań podatkowych określa przepis art. 97 o.p. jednak, co należy podkreślić, jedynie w odniesieniu do podatników i płatników. Ordynacja podatkowa nie przewiduje zaś następstwa prawnego w wypadku śmierci osoby fizycznej będącej inkasentem lub osobą trzecią. Spadkobiercy tych podmiotów nie wstępują zatem z mocy art. 97 o.p. w prawa i obowiązki zmarłego. Powyższe stanowisko zostało podzielone w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 kwietnia 2006 r., sygn. akt SK 46/05 oraz postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 sierpnia 2012 r., sygn. akt II FSK 859/12; z dnia 21 grudnia 2011 r., sygn. akt II FSK 1791/11, II FSK 2149/11, II FSK 2150/11, II FSK 2151/11 oraz z dnia 14 grudnia 2011 r., sygn. akt I FSK 1304/11. W tym stanie rzeczy uznać należy, że przedmiot postępowania odnosił się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego T. K., co uzasadnia umorzenie postępowania sądowego. Wobec powyższego Sąd, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.