I SA/Bk 151/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Sędziowie asesor WSA Jacek Pruszyński, sędzia WSA Wojciech Stachurski (spr.), Protokolant Katarzyna Luto, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 04 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi R. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za 2007 r. oddala skargę. Decyzją z [...] listopada 2007 r., nr [...], podpisaną przez zastępcę Burmistrza S., wymierzone zostało Panu R. O. łączne zobowiązanie pieniężne w podatku rolnym i podatku od nieruchomości na rok 2007 w kwocie [...] zł. Z uzasadnienia decyzji wynika, że podatnik jest użytkownikiem wieczystym działek o numerach geodezyjnych nr [...] i [...] o łącznej powierzchni [...] ha, które zostały przeklasyfikowane z gruntów rolnych na tereny przemysłowe (symbol "Ba"), a także właścicielem położonego na tych gruntach budynku (hali) o powierzchni zabudowy [...] m2. W ocenie wydającego decyzję, przeklasyfikowanie tych gruntów uzasadniało opodatkowanie ich wraz z budynkiem podatkiem od nieruchomości. Jedynie od gruntów należącego do podatnika gospodarstwa rolnego należało wyliczyć podatek rolny. W odwołaniu od tej decyzji R. O. podniósł, że zmiany w ewidencji gruntów naniesiono w kwietniu 2007 r. (jak wynika z uzasadnienia decyzji), a wymiar podatku dotyczy całego 2007 r. W sprawie doszło też do naruszenia przepisu art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) – w dalszej części uzasadnienia powoływanej w skrócie o.p. Podatnik podniósł, że organem podatkowym jest Burmistrz a nie jego Zastępca, chociażby regulamin organizacyjny Urzędu Gminy przewidywał taką możliwość. Decyzją z [...] lutego 2008 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Organ odwoławczy stwierdził, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na ustalenie wysokości podatku od nieruchomości. Z zawiadomienia Starostwa Powiatowego w K. wynika, że z dniem [...] stycznia 2006 r. wprowadzono zmiany w ewidencji gruntów dotyczące działek nr [...] i [...]. Podatnik nie złożył korekty informacji na podatek od nieruchomości a Burmistrz S. nie podjął stosownych działań celem jej wyegzekwowania. Brak tej informacji uniemożliwia organowi odwoławczemu ustalenie wysokości należnego od niego podatku od nieruchomości. Wprawdzie Burmistrz S. dokonał oględzin tej nieruchomości, to jednak dokonano tego bez udziału strony. Brak udziału strony w oględzinach sprawił, że nie ustalono w sposób nie budzący wątpliwości, czy w budynku znajdującym się na nieruchomości prowadzona jest działalność gospodarcza. Organ drugiej instancji nie zgodził się natomiast z zarzutami podniesionymi w odwołaniu. Wskazał, że o przekwalifikowaniu gruntów, których dotyczy przedmiotowa decyzja, organ podatkowy pierwszej instancji powziął wiadomość [...] czerwca 2006 r., otrzymując zawiadomienie od Starostwa Powiatowego w K. nr [...] z [...] lutego 2006 r. Decyzja Starosty K. z [...] kwietnia 2007 r., na którą powołuje się podatnik, dotyczy postępowania prowadzonego na wniosek podatnika zmierzającego do zmiany klasyfikacji przedmiotowych działek na poprzednią. Odnosząc się do zarzutu wydania decyzji przez niewłaściwy organ, Kolegium stwierdziło, że niewątpliwie organem podatkowym jest Burmistrz S. Może on jednak upoważnić innych pracowników urzędu, w tym Zastępcę do wydawania decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach (także w sprawach podatkowych). W skardze złożonej do tut. Sądu R. O. wniósł o uchylenie powyższej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. w części dotyczącej uzasadnienia przyczyn uchylenia w całości decyzji organu pierwszej instancji. W ocenie skarżącego Kolegium w uzasadnieniu swojej decyzji rozmija się ze stanem faktycznym sprawy. To nie Burmistrz Miasta S. wydał decyzję z [...] listopada 2007 r., lecz Zastępca Burmistrza. Pod decyzją podpis złożyła bowiem A. R. - Zastępca Burmistrza i nie złożyła tego podpisu z upoważnienia Burmistrza S. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. winno w swoim działaniu przestrzegać zasad postępowania administracyjnego, w tym pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. Tymczasem organ, który winien stać na straży praworządności i dbać o przestrzeganie prawa przez organy samorządowe nagina stan faktyczny i czyni to po to, aby nie wykazać naruszenia prawa, nie licząc się ze słusznym interesem obywatela. Skarżący zarzucił organowi drugiej instancji, że był głuchy na jego argumenty, iż nie jest to sprawa tylko pieczątki pod decyzją, lecz kompetencji zastępcy Burmistrza. Mógł on wydać decyzję w imieniu Burmistrza a nie własnym. Organem decyzyjnym w aspekcie prawa ustrojowego, materialnego oraz procesowego jest Burmistrz, który niejako realizuje swe kompetencje przy mocy innej osoby, która nie staje się organem. Tym samym podpisując przedmiotową decyzję podatkową Zastępca Burmistrza naruszyła art. 13 o.p. i przekroczyła zakres upoważnienia Burmistrza S. danego jej [...] lipca 2007 r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, zważył, co następuje. Skargę należało oddalić. W pierwszym rzędzie należy wskazać, że przepisy ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – w dalszej części powoływanej w skrócie p.p.s.a., nie stanowią wprost o możliwości zaskarżenia decyzji jedynie w części jej uzasadnienia prawnego lub faktycznego. Niemniej jednak za dopuszczalnością takiego zakresu zaskarżania opowiedziano się w doktrynie i judykaturze, i to zarówno na tle stanu prawnego sprzed jaki i po reformie sądownictwa administracyjnego (zob. A. Kabat Komentarz do art. 3 p.p.s.a., [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II.). Pogląd ten podziela również Sąd orzekający w niniejszej sprawie. Uzasadnienie faktyczne i prawne jest jednym z wymaganych przez prawo elementów decyzji podatkowej, a w wyliczeniu zawartym w art. 210 § 1 pkt 6 o.p. jest ono traktowane tak samo jak rozstrzygnięcie decyzji, czy też podpis pod decyzją. Uzasadnienie decyzji odgrywa doniosłą rolę nie tylko w aspekcie procesowego obowiązku wyjaśniania stronom przesłanek, którymi kierują się organy przy załatwianiu sprawy (art. 124 o.p.), ale służy także prawidłowemu odczytaniu wydanego rozstrzygnięcia. Uzasadnienie decyzji, jako jej integralna część, wskazuje bowiem na ocenę prawną całej sprawy i przez to może wywoływać określone skutki w sferze praw i obowiązków strony postępowania. Należy jednak podkreślić, że Sąd mógłby uchylić zaskarżoną decyzję w części dotyczącej jej uzasadnienia - o co wnosił skarżący - tylko wówczas, gdyby stwierdził naruszenie prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, lub naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak też dające podstawę do wznowienia postępowania – art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – w dalszej części powoływanej w skrócie p.p.s.a. Zdaniem Sądu, w tej sprawie żadna z wymienionych przesłanek nie została spełniona. Należy zgodzić się ze skarżącym, czego nie kwestionuje również Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., że w myśl art. 13 § 1 pkt 1 o.p. status organu podatkowego przysługuje burmistrzowi, a nie jego zastępcy. Tak więc to burmistrz jest właściwy do prowadzenia postępowań i wydawania decyzji podatkowych. Oczywiście nie musi tego dokonywać osobiście, bowiem ustawodawca umożliwił organowi wypełnianie jego funkcji także za pośrednictwem upoważnionych do tego osób. W myśl przywołanego przez organ drugiej instancji przepisu art. 39 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.), wójt może upoważnić swoich zastępców lub innych pracowników urzędu gminy do wydawania decyzji w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej. Podobną regulację znajdujemy w przepisach podatkowego prawa procesowego. Zgodnie z art. 143 § 1 o.p. organ podatkowy może upoważnić pracownika kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu i w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji, postanowień i zaświadczeń. W tej sprawie nie ma wątpliwości, że Pani A. R. - Zastępca Burmistrza S., posiadała upoważnienie do wydawania w imieniu Burmistrza decyzji, między innymi w zakresie podatku od nieruchomości i podatku rolnym (stosowne upoważnienie znajduje się w aktach sprawy akt organu drugiej instancji – karta bez numeracji). Nie kwestionuje tego również sam skarżący. Podnosi jednak, że z wydanej wobec niego decyzji nie wynika, aby Zastępca działała z upoważnienia Burmistrza. Istotnie, w nagłówku spornej decyzji, jak też przy podpisie widnieje, jako odcisk pieczęci, napis: "Zastępca Burmistrza". Brakuje natomiast jakiejkolwiek wzmianki, że w tym przypadku Zastępca Burmistrza działała w jego imieniu. Jest to niewątpliwy mankament tej decyzji, jednak sam w sobie nie mógłby on stanowić podstawy do jej uchylenia, jeżeli w toku postępowania odwoławczego organ drugiej instancji w sposób niezbity ustalił, że Zastępca Burmistrza posiadała ważne upoważnienie do wydawania w jego imieniu tego typu decyzji. Należy również podkreślić, że przedmiotowa decyzja organu pierwszej instancji została ostatecznie uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł.. Co prawda bezpośrednim powodem tego uchylenia były stwierdzone braki w ustaleniach stanu faktycznego, to jednak organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji zwrócił również organowi pierwszej instancji uwagę, że Pani A. R. (...) "winna użyć pieczęci z upoważnienia burmistrza" (s. 6 uzasadnienia decyzji Kolegium). Stanowi to wyraźne zalecenie dla organu, który będzie ponownie rozpatrywać sprawę. Z tych powodów Sąd uznał zarzuty skargi za niezasadne. Sąd nie dopatrzył się również innego naruszenia prawa, które uzasadniałoby uchylenie zaskarżonej decyzji. Dostrzeżone przez organ drugiej instancji braki postępowania dowodowego są na tyle istotne, że zasadnym było uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpozna. W tych okolicznościach faktycznych i prawnych skargę należało oddalić, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a.