I SA/Bk 166/09
PostanowienieWSA w Białymstoku2009-06-15
Skład orzekający: Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, biorąc pod uwagę jego sytuację materialną i rodzinną?Ratio decidendi
Wnioskodawca spełnił przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, ponieważ wykazał, że jego miesięczny dochód z gospodarstwa rolnego w wysokości 1.480 zł dla dziewięcioosobowej rodziny jest niewystarczający do pokrycia kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Brak oszczędności oraz wysokie wydatki bieżące potwierdzają jego trudną sytuację materialną.Stan faktyczny
Wnioskodawca W. J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazał, że utrzymuje dziewięcioosobową rodzinę z dochodu gospodarstwa rolnego w wysokości ok. 1.480 zł miesięcznie. Posiada dom i nieruchomość rolną, ale jego majątek nie generuje wystarczających środków na pokrycie kosztów postępowania. Podkreślił, że miesięczne wydatki rodziny znacznie przekraczają dochody.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lutego 2009 r. Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie odmowy umorzenia zaległości z tytułu III i IV raty łącznego zobowiązania pieniężnego p o s t a n a w i a przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
W. J. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (k.16) podając we wniosku, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną K. J. oraz siedmiorgiem dzieci. Wnioskodawca wskazał ponadto, iż jedynym źródłem utrzymania rodziny jest dochód z gospodarstwa rolnego w wysokości około 1.480 zł. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi dom o powierzchni [...] m² (powierzchnia użytkowa [...] m²) oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha. Wnioskodawca podkreślił, iż w chwili obecnej nie posiada ciągnika, gdyż uległ wypadkowi, w związku z czym ponosi ogromne straty w prowadzeniu gospodarstwa rolnego Skarżący ponadto podniósł, iż poza tym nie posiada żadnych zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych (k. 16-17).
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego tut. Sądu z dnia 27 maja 2009 roku W. J. oświadczył, że obecnie posiada takie maszyny rolnicze jak pług, kultywator, kosiarkę rotacyjną, kultywator, przewracarkę do siana i rozrzutnik do obornika. Niemniej jednak, iż użytkowanie uniemożliwia zepsuty ciągnik rolniczy i brak środków finansowych na jego naprawę. Ponadto skarżący wskazał, iż posiada inwentarz żywy tj. 2 krowy mleczne, 2 cielaki oraz 4 sztuki trzody chlewnej. Wnioskodawca podkreślił także, iż miesięczne wydatki związane z bieżącym utrzymaniem dziewięcioosobowej rodziny znacznie przekraczają jego miesięczny dochód (k. 21).
W konkluzji skarżący wywiódł, iż nie jest w stanie pokryć kosztów prowadzonego postępowania oraz ustanowienia adwokata bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Do wniosku W. J. dołączył zaświadczenie z Urzędu Gminy B. o uzyskanym przez niego dochodzie z gospodarstwa rolnego w 2007 roku, który wyniósł 17.763,33 zł (k. 22).
Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania.
Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi bowiem w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie
i rodziny.
W rozpatrywanej sprawie skarżący W. J. spełnił ustawowe przesłanki do udzielenia mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, a mianowicie w odniesieniu do zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
W złożonym oświadczeniu wnioskodawca wykazał bowiem, iż jedynym źródłem utrzymania jego dziewięcioosobowej rodziny pozostaje dochód
z gospodarstwa rolnego w wysokości 1.480 zł (k. 17, 22). Majątek skarżącego stanowi dom o powierzchni [...] m² (powierzchnia użytkowa [...] m²) oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha. Podkreślić przy tym należy, iż miesięczne wydatki W. J. związane z bieżącym utrzymaniem siebie oraz osób pozostających we wspólnym gospodarstwie znacznie przekraczają jego miesięczny dochód i nie wystarczają na zaspokojenie wszystkich niezbędnych potrzeb bytowych jego rodziny.
Powyższe okoliczności, a w szczególności niski dochód dziewięcioosobowej rodziny wnioskodawcy, w połączeniu z brakiem zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż W. J. nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny.
Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło