I SA/Bk 174/11

PostanowienieWSA w Białymstoku2011-05-12

Skład orzekający: Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może otrzymać prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata ze względu na trudną sytuację materialną uniemożliwiającą poniesienie kosztów postępowania?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w pełnym zakresie, tj. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, ponieważ wnioskodawca wykazał, że jego sytuacja materialna, w tym niski dochód i wysokie koszty leczenia, uniemożliwiają poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
M. D. wraz z żoną, oboje starsi i schorowani, złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w przedmiocie podatku od towarów i usług. Dochód rodziny wynosi około 2.725,96 zł miesięcznie, a wydatki na leki, żywność i opłaty stałe pochłaniają niemal cały dochód. Nie posiadają oszczędności ani wartościowego majątku poza niewielkim mieszkaniem.
Rozstrzygnięcie
Przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. D. na decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...] sierpnia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług p o s t a n a w i a przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. M. D. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną (k. 7). Dochodem rodziny jest emerytura uzyskiwana przez M. D. wraz z dodatkami w wysokości 1.896,88 zł oraz emerytura G. D. w wysokości 1.188,67 zł. Wnioskodawcy poza mieszkaniem o powierzchni [...] m 2 nie posiadają żadnego majątku, zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych (k.7-9). W uzasadnieniu swego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata M. J. w sprawie niniejszej skarżący podniósł, iż wraz z żoną są osobami starszymi i schorowanymi z licznymi schorzeniami, przez co na leki w skali miesiąca wydają około 700-900 zł. Ponadto skarżący wydaje około 1.000 – 1.200 zł na zakup żywności. Do tego dochodzą jeszcze inne opłaty, w tym czynsz, telefon (30 zł), energia elektryczna (40 zł). Końcowo skarżący zaakcentował, iż czynsz, opłaty eksploatacyjnego i koszty zakupu leków pochłaniają całe dochody jego rodziny. Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi bowiem w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Należy bowiem stwierdzić, iż ze złożonego oświadczenia wynika, że sytuacja materialna M. D. uzasadnia udzielenie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, a mianowicie w odniesieniu do zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Wnioskodawca i jego żona są osobami starszymi i schorowanymi, z licznymi schorzeniami wymagającymi sukcesywnego leczenia. Dochód netto rodziny skarżących zamyka się kwotą 2.725,96 zł (k. 5-6). Wnioskodawcy poza niewielkim mieszkaniem nie posiadają żadnego majątku, zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Nieznaczny comiesięczny dochód wystarcza im jedynie na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych oraz wysokie koszty leczenia, które miesięcznie wynoszą około 900 zł. Przedstawione okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu skarżącego, a także zestawienie jego stałych wydatków oraz brak zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło