I SA/Bk 179/18
PostanowienieWSA w Białymstoku2018-05-15
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Tomasz Oleksicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże, że jej miesięczne dochody i wydatki są zbliżone, a ponadto posiada zaciągnięte zobowiązania finansowe, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi, jeśli kwota wpisu nie przekracza znacząco różnicy między dochodami a wydatkami?Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi, ponieważ wnioskodawca wykazał stałe źródła dochodu pozwalające na zaspokojenie potrzeb życiowych oraz spłatę zobowiązań finansowych. Wysokość miesięcznych dochodów rodziny (1.207 euro) w zestawieniu z kwotą wpisu od skargi (500 zł) pozwala na uznanie, że wnioskodawca jest w stanie wygospodarować środki na uiszczenie tej opłaty.Stan faktyczny
Skarżący G S złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi w sprawie dotyczącej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej jako byłego członka zarządu za zaległość podatkową z tytułu podatku VAT. Skarżący przedstawił swoje miesięczne dochody i wydatki, wskazując na zaciągnięte zobowiązania finansowe. Wnioskodawca dołączył dokumenty potwierdzające jego sytuację materialną.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi w sprawie ze skargi G S na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B z dnia [...] stycznia 2018 r. Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej jako byłego członka zarządu za zaległość podatkową "F." Sp. z o.o. z tytułu podatku VAT za październik 2013 r. oraz za odsetki za zwłokę od tej zaległości p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi.
G S wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi (k. 58, k. 60) podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz ze współmałżonką L S. Źródłem miesięcznego utrzymania rodziny jest: emerytura w wysokości 197 euro
i wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę (przedstawiciel [...]) w kwocie 550 euro otrzymywane przez skarżącego oraz wynagrodzenie z tytułu umowy
o pracę (k.) w wysokości 460 euro uzyskiwane przez L S. Wykazane stałe wydatki miesięczne to: żywność – 400 euro; energia elektryczna
– 12 euro; inne opłaty użytkowe (kanalizacja) – 26 euro; ogrzewanie, ciepła woda, drewno opałowe – 31 euro; zarządzane domem, prace w gospodarstwie – 8 euro; media – 54 euro; utrzymanie samochodu – 111 euro oraz raty spłaty kredytu
i pożyczki w łącznej kwocie 550 euro. Małż. S. mają zaciągnięty kredyt na 9.443,78 euro oraz pożyczkę w wysokości 5.000 euro, nie są w stanie spłacać tych zobowiązań. Całość dochodu rodziny przeznaczona jest na zaspokojenie bieżących kosztów utrzymania. L S jest właścicielką samochodu osobowego [...] [...], rok prod. 2001 (wartość 1.600 euro). Skarżący nie posiada zgromadzonych oszczędności (k. 59 - 62).
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 13 kwietnia br.
(k. 65), wnioskodawca oświadczył, iż koszty ustanowionego pełnomocnika z wyboru będą poniesione po zakończeniu postępowania sądowoadministracyjnego,
w zależności od jego wyniku. Skarżący nie dysponuje dodatkowymi źródłami finansowania wydatków, wydatki nie przekraczają uzyskiwanego dochodu (k. 67
– 68). G S dołączył do akt sprawy: dokumenty poświadczające wysokość zaciągniętych zobowiązań finansowych i ich miesięcznych rat spłaty (k. 69 – 73); zestawienie ponoszonych wydatków miesięcznych oraz kopie rachunków
(k. 74 - 76); dokumenty poświadczające wysokość uzyskiwanych dochodów (k. 77
– 78); wyciągi z rachunków bankowych (k. 80 – 95).
Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej
w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (w tym wnioskowane zwolnienie od wpisu od skargi) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592).
Skarżący wykazał, iż wysokość miesięcznego dochodu dwuosobowej
to łączna kwota 1.207 euro (emerytura oraz wynagrodzenia z tytułu zatrudnienia). Wykazane wydatki miesięczne to 1.192 euro (żywność, energia elektryczna, inne opłaty użytkowe, ogrzewanie, ciepła woda, drewno opałowe, zarządzane domem, prace w gospodarstwie, media, utrzymanie samochodu, raty spłaty kredytu
i pożyczki) k. 62 i k. 74. Małż. S mają zaciągnięty kredyt i pożyczkę bankową na sumę 14.443 euro (k. 69 – 73). L S jest właścicielką samochodu osobowego [..] [...], rok prod. 2001. Skarżący nie posiada zgromadzonych oszczędności.
Na obecnym etapie postępowania koszty sądowe ograniczają się do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł (k. 49).
U podstaw przedmiotowego rozstrzygnięcia legła przede wszystkim okoliczność, iż małż. S dysponują stałymi źródłami dochodu (wynagrodzenia z tytułu zatrudnienia oraz emerytura) w wysokości pozwalającej na zaspokojenie potrzeb życiowych oraz spłatę zaciągniętych zobowiązań finansowych. Miesięczna wysokość dochodów dwuosobowej rodziny to 1.207 euro tj. 5.141,82 zł (kurs euro wg. tabeli NBP z dnia 14 maja 2018 r., nr 092/A/NBP/2018). Fakt ten, w zestawieniu z wysokością wymaganego wpisu od skargi tj. 500 zł pozwala na uznanie,
iż wnioskodawca jest w stanie wygospodarować środki na uiszczenie tej opłaty sądowej na obecnym etapie postępowania.
Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy, co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną, do których zalicza się bezrobotnych lub osoby pozbawione środków do życia bądź, gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko potrzeby egzystencjalnie niezbędne (vide: postanowienie NSA z 19 października 2005 r. sygn. akt I GZ 107/05, www.cbois.nsa.gov.pl). Ponadto, jak wskazał NSA w postanowieniu z 10 maja 2005 r. sygn. akt II OZ 318/05, www.cbois.nsa.gov.pl "prawo pomocy przyznawane jest osobom, które pomimo starań i przy największym możliwym wysiłku nie mogą ponieść kosztów postępowania, ponieważ ich dochód jest wybitnie niski lub też nie osiągają żadnego dochodu".
Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło