I SA/Bk 1798/17
PostanowienieWSA w Białymstoku2018-01-30
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Tomasz Oleksicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochód jest niski, a majątek obciążony, może uzyskać zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może uzyskać zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W analizowanej sprawie, mimo zarejestrowanej działalności gospodarczej i udziału w grupie przestępczej, niski dochód rodziny, brak majątku oraz wysokie wydatki stałe uzasadniały przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżąca M P - S wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca pozostaje na utrzymaniu męża, który uzyskuje dochód z umowy zlecenia i renty socjalnej. Rodzina ponosi stałe wydatki na media, żywność, środki czystości i lekarstwa. Skarżąca posiada zarejestrowaną działalność gospodarczą, z której nie osiąga dochodu, a jej małżonek jest zadłużony. Prokuratura zabezpieczyła znaczne środki tytułem zabezpieczenia kar.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M P - S na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B z dnia [...] października 2017 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za październik, listopad i grudzień 2014 roku p o s t a n a w i a - przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
MP – S wniosła o przyznanie prawa pomocy
w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca pozostaje
we wspólnym gospodarstwie domowym wraz ze współmałżonkiem R S. Źródłem miesięcznego utrzymania rodziny jest: wynagrodzenie z tytułu pracy
na umowę zlecenie w charakterze [...] w wysokości około 500 zł (13 zł za godzinę) oraz renta socjalna w kwocie 700 zł otrzymywane przez RS. Skarżąca jest osobą bezrobotną, pozostaje na wyłącznym utrzymaniu męża. Wykazane wydatki stałe to: media i energia elektryczna – 200 zł; żywność – 700 zł; środki czystości, odzież, lekarstwa – 200 zł. Wnioskodawczyni nie ma majątku, w tym zgromadzonych oszczędności. R S posiada udział spadkowy w postaci prawa własności do lokalu w S, prawo to zostało obciążone hipoteką
w celu zabezpieczenia zobowiązań zaciągniętych przez jego rodziców. Współmałżonek skarżącej z uwagi na ciężką postać [...] otrzymuje rentę socjalną w kwocie 700 zł miesięcznie, pracuje również (stawka godzinowej
- 13 zł) jako [...], z tego tytułu uzyskuje około 700 zł miesięcznie. M P – S i jej małżonek nie posiadają ruchomości i nieruchomości, które miałyby jakąkolwiek wartość. R S od wieku dziecięcego cierpi na ciężką postać [...], co związane jest z potrzebą stałego przyjmowania lekarstw i stosowania restrykcyjnej diety. Rodzice skarżącej udzielają jej pomocy rzeczowej - żywność oraz finansowej - drobne kwoty pieniężne. Wnioskodawczyni ma zarejestrowaną działalność gospodarczą, jednak nie osiąga z jej tytułu żadnego dochodu, działalność ta została zarejestrowana wyłącznie na potrzeby przestępczego procederu i faktycznie nie była prowadzona. W związku z nieuregulowaniem zobowiązań ZUS skarżąca zalega z płatnością składek z tytułu ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych (k. 31 – 36).
W odpowiedzi na wezwanie referendarza z dnia 20 grudnia 2017 r. (k. 39), M P – S oświadczyła, że nie przysługuje jej prawa do świadczeń dla osoby bezrobotnej, gdyż posiada zarejestrowaną działalność gospodarczą. Rodzice wnioskodawczyni użyczyli jej samochód osobowy marki F F rok prod. [...]. M P i R S uczestniczyli
w grupie przestępczej, która trudniła się wyłudzaniem VAT. Małż. S byli ostatnim ogniwem wystawiania fikcyjnych faktur, co skutkowało tym, że to u nich został zadeklarowany cały obrót będący elementem przestępstwa (k. 41 – 45).
Do akt sprawy skarżąca dołączyła: pismo ZUS z dnia [...] stycznia br. (k. 46); zaświadczenia o wysokości wynagrodzenia R S (k. 47 i k. 89); wypis
z CEIDG (k. 48); wyciągi z rachunków bankowych małż. S (k. 49 – 72); PIT 36 za 2017 i 2018 r. (k. 74 - 88); PIT 28 za okres 2014 – 2016 (k. 93 – 108).
Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W tym miejscu należy wskazać, że na obecnym etapie postępowania koszty sądowe stanowi wpis od skargi w kwocie 2.000 zł (k. 21).
W złożonym oświadczeniu M P – S wykazała,
że wysokość miesięcznego dochodu dwuosobowej rodziny to około 1.400 zł. W skład tej kwoty wchodzą otrzymywane przez R S: wynagrodzenie z tytułu zatrudnienia na umowę zlecenie na stanowisku [...] w wysokości
716,40 zł (za listopad 2017 r. k. 60) oraz świadczenie socjalne w wysokości 724,40 zł (k. 59 – 61). Powyższe, ustalono w rezultacie analizy wpływów na konta bankowe małż. S za okres październik – grudzień 2017 r. (k. 59 – 64). Wnioskodawczyni nie osiąga dochodu, pozostaje na wyłącznym utrzymaniu małżonka. Wykazane wydatki stałe wynoszą łącznie około 1.100 zł (media i energia elektryczna, żywność, środki czystości, odzież, lekarstwa). Małż. S nie posiadają majątku, za wyjątkiem udziału spadkowego R S w postaci prawa własności do lokalu w S, prawo to jest obciążone hipoteką w celu zabezpieczenia zobowiązań zaciągniętych przez jego rodziców. R S od wieku dziecięcego cierpi na ciężką postać [...], co związane jest z potrzebą stałego przyjmowania lekarstw i stosowania restrykcyjnej diety żywieniowej. Skarżącej uzyskuje pomoc od rodziców w postaci żywności oraz drobnych kwot pieniężnych. Wnioskodawczyni ma zarejestrowaną działalność gospodarczą, jednak nie osiąga z jej tytułu żadnego dochodu, działalność ta została zarejestrowana wyłącznie na potrzeby przestępczego procederu i faktycznie nie była prowadzona. W związku z nieuregulowaniem zobowiązań ZUS skarżąca zalega z płatnością składek z tytułu ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych na kwotę 4.092,57 zł (k. 46); R S jest zadłużony z tego tytułu na kwotę 120.000 zł (k. 32). Prowadząca postępowanie prokuratura zabezpieczyła pieniądze i biżuterię o wartości 280.000 zł tytułem zabezpieczenia kar grożących małż. S (k. 32).
W tej sytuacji biorąc pod uwagę przede wszystkim niską wysokość miesięcznego dochodu dwuosobowej rodziny (tj. około 1.400 zł), w zestawieniu
z brakiem majątku i wykazanymi wydatkami, to należy zatem stwierdzić, iż MP – S nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego.
Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 3 w zw.
z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.-
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło