I SA/Bk 235/14
WyrokWSA w Białymstoku2014-10-08
Skład orzekający: Wojciech Stachurski, Paweł Janusz Lewkowicz, Andrzej Melezini
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zwolnienie z podatku od nieruchomości dla zabytków wpisanych do rejestru, zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, może być ograniczone do części roku podatkowego, jeśli warunek utrzymania i konserwacji zabytku nie był spełniony przez cały rok?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zwolnienie z podatku od nieruchomości dla zabytków wpisanych do rejestru, zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, ma charakter obligatoryjny i nie może być dzielone na części roku. Ograniczenie zwolnienia do jednego półrocza, gdy warunek utrzymania i konserwacji nie był spełniony przez cały rok, jest niezgodne z treścią przepisu. Organy administracji były związane oceną prawną wyrażoną w poprzednim orzeczeniu sądu administracyjnego w tej samej sprawie, a jej niezastosowanie stanowi naruszenie art. 153 PPSA.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła podatku od nieruchomości za 2011 r. dla budynków i gruntów wpisanych do rejestru zabytków. Organy podatkowe odmówiły przyznania zwolnienia za drugie półrocze 2011 r., uznając, że skarżący nie utrzymywali i nie konserwowali zabytków zgodnie z przepisami. Skarżący zarzucili naruszenie art. 153 PPSA, wskazując, że poprzednie orzeczenie sądu administracyjnego przyznało im zwolnienie za cały rok. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Prezydenta Miasta S. z [...].12.2013 r. nr [...], 2. stwierdza, że decyzje wymienione w pkt 1 nie mogą być wykonane w całości, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. solidarnie na rzecz skarżących G. i T. B. kwotę 753 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Stachurski, Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), sędzia WSA Andrzej Melezini, Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 października 2014 r. sprawy ze skargi G. i T. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2011 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Prezydenta Miasta S. z [...].12.2013 r. nr [...], 2. stwierdza, że decyzje wymienione w pkt 1 nie mogą być wykonane w całości, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. solidarnie na rzecz skarżących G. i T. B. kwotę 753 zł (słownie: siedemset pięćdziesiąt trzy złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Białymstoku z dnia 18 marca 2013 r., I SA/Bk 36/13, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. znak [...] stwierdził nieważność ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] lutego 2011 r. znak [...] w przedmiocie ustalenia G. i T. B. (dalej powoływani także jako Skarżący) zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2011 r.
Po ponownym wszczęciu postępowania podatkowego w sprawie ustalenia Skarżącym zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2011 r., Prezydent Miasta S. decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] ustalił to zobowiązanie w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że część nieruchomości stanowiących własność Skarżących – budynek elektrowni i stacji pomp wraz z gruntami pod tymi budynkami, mimo wpisania do rejestru zabytków, w drugiej połowie 2011 r., tj. od lipca do grudnia 2011 r. nie korzystał ze zwolnienia z opodatkowania, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2010 r., Nr 95, poz. 613 ze zm., dalej powoływana jako u.p.o.l.) z uwagi, że nie były utrzymywane i konserwowane zgodnie z przepisami o ochronie zabytków.
W odwołaniu od powyższej decyzji, pełnomocnik Skarżących zarzucił naruszenie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu
przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej powoływana jako p.p.s.a.), art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. oraz art. 120, art. 180, art. 187 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej powoływana jako o.p.).
Decyzją z dnia [...] marca 2014 r., Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium podkreśliło, że z akt sprawy bezspornie wynika, że Skarżący są właścicielami gruntów i budynków znajdujących się w S. przy ul. S., które są wpisane indywidualnie do rejestru zabytków oraz są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, którą prowadzi pan T. B.. Sporne natomiast było opodatkowanie budynków i gruntów, które Skarżący wskazali w informacji jako zwolnione z opodatkowania przez cały 2001 r. na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., natomiast organ podatkowy I instancji uznał, że zwolnienie przysługuje jedynie w I półroczu 2011 r.
Kolegium zaznaczyło, że z akt sprawy wynika, iż pan T. B. otrzymał pozwolenie nr [...] z dnia [...] października 2009 r. Prezydenta Miasta S. z upoważnienia którego działał Miejski Konserwator Zabytków na wykonanie prac remontowo-porządkowych na terenie zespołu elektrowni miejskiej przy ul. S. w S. z terminem ich wykonania do 31 grudnia 2009 r. Termin ten na wniosek Skarżącego był trzykrotnie zmieniany - ostatnio do [...] czerwca 2011 r. decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. W dniu [...] grudnia 2010 r. Miejski Konserwator Zabytków działający z upoważnienia Prezydenta Miasta S. wydał zaświadczenie znak [...] w którym potwierdził, iż nieruchomość oznaczona nr [...] przy ul. S. w S. wraz z zabytkowymi obiektami wpisanymi do rejestru zabytków pod numerem [...] jest utrzymywana i konserwowana zgodnie z przepisami o ochronie zabytków na okres 6 miesięcy.
Wobec wniosku Skarżącego z dnia [...].06.2011 r. o przedłużenie terminu realizacji zaleceń pokontrolnych (pismo [...]) i przedłużenie zaświadczenia o konserwacji i utrzymywaniu zabytku zgodnie z przepisami o ochronie zabytków do końca 2011 r., Miejski Konserwator Zabytków działając z upoważnienia Prezydenta Miasta S. zawiadomił o wszczęciu postępowania administracyjnego w tej sprawie i przeprowadził oględziny w dniu [...] lipca 2011 r. W trakcie przeprowadzonych oględzin stwierdzono: brak orynnowania obróbek blacharskich, brak przeszkleń świetlików dachowych, brak szczelności dachu (ubytki w pokryciu). Prace, które zostały wcześniej wykonane, polegające na uszczelnieniu okien, nie przynoszą zamierzonego efektu, ponieważ nastąpiły uszkodzenia tych uszczelnień. Stan budynku nie upoważnia do stwierdzenia, że jest właściwie utrzymywany i konserwowany. Podstawą do stwierdzenia właściwego zabezpieczenia będzie naprawa dachu i przeszklenie świetlików oraz wykonanie obróbek blacharskich i orynnowania. W świetle powyższych faktów Miejski Konserwator Zabytków poinformował, iż odmówi wydania zaświadczenia o konserwowaniu i utrzymywaniu obiektu zgodnie z przepisami o ochronie zabytków. Stwierdził, iż zaświadczenie o właściwym zabezpieczeniu zabytków w zespole elektrowni przy ul. S. może być wydane po zakończeniu prac wskazanych w pozwoleniu nr [...], na które inwestor powinien uzyskać aktualne pozwolenie. Skarżący taki wniosek złożył w dniu 15.07.2011 r. i otrzymał stosowne pozwolenie nr [...] z dnia [...].07.2011 r. na wykonanie w budynku elektrowni i pompowni prac remontowo-porządkowych w terminie do 31.12.2011 r. Podjęcie działań wymienionych w tym pozwoleniu jest niezbędne w celu zabezpieczenia budynku przed postępującym pogorszeniem stanu technicznego.
Pismem z dnia [...].01.2012 r. Miejski Konserwator Zabytków zaświadczył,
że objęte pozwoleniem prace porządkowe i zabezpieczające wykonano częściowo,
a teren nieruchomości odgruzowano i uporządkowano. Jednakże w treści zaświadczenia nie pojawiło się sformułowanie "o utrzymywaniu i konserwowaniu nieruchomości przy ul. S. w S., zgodnie z przepisami o ochronie zabytków". W odpowiedzi na pismo Prezydenta znak: [...] z dnia [...] lutego 2012 r., pismami z dnia [...].03.2011 r. i [...].03.2012 r. Miejski Konserwator Zabytków poinformował, że nie ma zastrzeżeń co do sposobu utrzymania niezabudowanych części działek geodezyjnych, w tym kanału wodnego. Odnośnie budynku elektrowni wraz z wyposażeniem i budynku stacji pomp nie potwierdził utrzymywania i konserwowania tych budynków zgodnie z przepisami o ochronie zabytków. W piśmie z dnia [...].04.2012 r. Miejski Konserwator Zabytków stwierdził, iż budynki posadowione na nieruchomości przy ul. S. w S. nie są utrzymywane i konserwowane zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, zaś grunty tam położone są utrzymywane zgodnie z tymi przepisami. Pismem z dnia [...] kwietnia 2012 r. Miejski Konserwator Zabytków poinformował, że po przeprowadzeniu oględzin zgłoszonego przez Skarżącego wykonania prac porządkowo-remontowo-zabezpieczających, zgodnie z pozwoleniem MKZ nr [...] z dnia [...].07.2011 r. i sporządzeniu notatki z przeprowadzonych oględzin na terenie Zespołu Elektrowni Miejskiej w dniu [...].04.2012 r. budynki i grunty są utrzymywane zgodnie z przepisami o ochronie zabytków.
Organ podatkowy pismem z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] zwrócił się do Miejskiego Konserwatora Zabytków o uzupełnienie wyjaśnień udzielonych pismem [...] z dnia [...] lipca 2013 r. i sprecyzowanie stwierdzenia "nie utrzymywał i nie konserwował części posiadanych budynków zgodnie z ustawą o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami". W odpowiedzi pismem z dnia [...] sierpnia 2013 r. znak [...] Miejski Konserwator Zabytków poinformował, iż w okresie od 30 czerwca 2011 r. do 12 kwietnia 2012 r. - budynek elektrowni i stacja pomp, a tym samym i grunty pod tymi budynkami, nie były utrzymywane i konserwowane zgodnie z przepisami ochrony zabytków. Stan utrzymania niezabudowanych gruntów nieruchomości przy ul. S. w S. oraz gruntów pod budynkami współczesnymi kanałem wodnym
i tzw. wieżą ciśnień były utrzymywane i konserwowane zgodnie z przepisami ochrony zabytków.
Powyższe dowody, w ocenie Kolegium świadczą, że Skarżący nie utrzymywał i nie konserwował budynków i gruntów pod nimi wpisanych do rejestru zabytków
pod nr [...] zgodnie z przepisami o ochronie zabytków w II półroczu 2011 r.,
a zatem i niemożność wydania zaświadczenia potwierdzającego utrzymywanie
i konserwowanie budynków i gruntów zgodnie z przepisami o ochronie zabytków.
Z powyższych względów nie można mówić o zarzucanym przez pełnomocnika podatników naruszeniu art. 153 p.p.s.a stanowiącym o związaniu oceną prawną
i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażoną w orzeczeniu sądu i organu, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Kolegium, WSA w Białymstoku posiadał tylko zaświadczenie wydane [...] grudnia 2010 r., natomiast nie posiadał wiedzy i dowodów, które organ podatkowy zebrał w postępowaniu podatkowym zakończonym zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r., a dotyczących drugiego półrocza
2011 r. Tym samym, nie można mówić o zarzucanym naruszeniu art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., bowiem podatnicy nie mogli uzyskać zwolnienia od podatku
od nieruchomości na jego podstawie. Zatem budynki elektrowni i pompowni
o pow. 943,30 m2 musiały podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości
za miesiące od lipca do grudnia 2011 r. ze stawką 6,88 zł za 1 m2, a także grunty
pod nimi również za ten okres, przyjęte wg danych wskazanych przez podatników
w piśmie z dnia 11.09.2013 r. o pow. 1065,44 m2 (992 m2 + 73,44 m2) ze stawką
0,27 zł za 1 m2.
Na powyższą decyzję pełnomocnik Skarżących wywiódł skargę
do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wnosząc o jej uchylenie
i orzeczenie o kosztach postępowania sądowego według norm prawem przepisanych. Skarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
- art.153 p.p.s.a.;
- art. 233 § 1 pkt 1 o.p. w zw. z art 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l.;
- art. 120, art. 180, art. 187 o.p.;
- art. 229 w zw. z art. 123 o.p.;
- art. 210 § 4 o.p.
W uzasadnieniu skargi jej autor wskazał, że Kolegium podobnie jak organ
I instancji wbrew ocenie prawnej wyrażonej przez WSA w Białymstoku w wyroku
I SA/Bk 36/13 nie uwzględnił zwolnienia przysługującego podatnikom za cały 2011 r. przyjmując jedynie zwolnienie za I połowę tegoż roku. Powyższe stanowiło naruszenie art. 153 p.p.s.a.
W ocenie Skarżących brak jest dowodów, z których by wynikało,
że nie spełniają warunków dla przyznania zwolnienia z art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l.
za cały 2011 r. W ich ocenie, nie naruszyli art. 5 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r.
o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, a zatem spełnili przesłanki
do przyznania analizowanego zwolnienia z podatku od nieruchomości. Z treści decyzji nie wynika na czym miało polegać naruszenie obowiązków wynikających
z tejże ustawy przez Skarżących. Zaznaczyli, że wykonali wszystkie zalecenie określone w decyzji Miejskiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] lipca 2011 r.
nr [...] (prace remontowo-porządkowe w budynku elektrowni i pompowni),
w terminie przedłużonym przez Prezydenta Miasta (decyzja z [...] grudnia 2011 r.). Potwierdza powyższe zaświadczenie Miejskiego Konserwatora Zabytków
z [...] kwietnia 2012 r.
W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., podtrzymując stanowisko w sprawie, wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja narusza obowiązujące normy prawne.
Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, Sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo
o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. oraz art. 3
i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Podstawowym celem
i efektem kontroli sądowej jest więc eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego
z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści. Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd rozpoznając sprawę bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień,
to czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie zaskarżonej decyzji następuje bowiem – m.in. wówczas, gdy sąd stwierdzi,
że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź gdy dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W sprawie będącej przedmiotem niniejszego postępowania sytuacja taka niewątpliwie zachodzi.
Zgodnie z brzmieniem art. 7 ust. 1 pkt 6) u.o.p.l. zwalnia się z podatku
od nieruchomości grunty i budynki wpisane indywidualnie do rejestru zabytków,
pod warunkiem ich utrzymania i konserwacji, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Jak słusznie wskazał Skarżący powołując się na wcześniejsze orzeczenia tutejszego Sądu w tej sprawie, zwolnienie to nie może być dzielone na części i nie może przykładowo dotyczyć tylko jednego półrocza, lub innej części roku. Zwolnienie to ma bowiem charakter obligatoryjny i może dotyczyć całego okresu należnego podatku czyli okresu jednego roku. Słusznie wskazał tutejszy Sąd w wyroku z dnia 18 marca 2013 r., sygn. akt I SA/Bk 36/13 (dostępne w CBOSA, www.orzeczenia.nsa.gov.pl), że zastosowanie zwolnienia jedynie za 6 miesięcy roku podatkowego jest niezgodne z treścią obligatoryjnego zwolnienia wynikającego z art. 7 ust. 1 pkt 6) u.o.p.l.
W uzasadnieniu powoływanego orzeczenia Sąd stwierdził, że naruszenie to ma charakter oczywisty przejawiający się w tym, że treść decyzji pozostaje
w sprzeczności z treścią powoływanego przepisu. Sąd w składzie orzekającym
w całości przychyla się do powoływanego uzasadnienia orzeczenia, a co za tym idzie poglądy w nim wyrażone uznaje za własne. Jednocześnie, z całą stanowczością należy wskazać, że organy wydając ponownie decyzję w przedmiotowym zakresie związane były interpretacją wyrażoną w rzeczonym orzeczeniu. Niezastosowanie
jej jest, zdaniem Sądu, naruszeniem art. 153 p.p.s.a., co słusznie podnieśli Skarżący. Z tych względów zasadny jest zarzut naruszenia art. 120 o.p. Nieuzasadnione
są natomiast zarzuty naruszenia art. 180 i art. 187 o.p. Organ podatkowy zebrał
w sprawie materiał dowodowy wystarczający do prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego w sprawie. Problem polega na tym, że organ wydając decyzję prawidłowo, zdaniem Sądu, ocenił ten materiał, lecz błędnie zinterpretował treść art. 7 ust. 1 pkt 6) u.o.p.l. Nieuzasadniony jest także zarzut naruszenia art. 229 o.p. Zgodnie bowiem z jego brzmieniem organ może, lecz nie musi przeprowadzić,
na rządanie strony, dodatkowe postępowanie celem uzupełnienia zebranego materiału dowodowego. W przedmiotowej sprawie, zdaniem Sądu orzekającego, przeprowadzanie dodatkowego postępowania nie było konieczne, gdyż zebrany materiał dowodowy przy prawidłowym zastosowaniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wystarczał do wydania prawidłowej decyzji w zakresie podatku
od nieruchomości.
Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji. O kosztach Sąd postanowił na mocy art. 205 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło