I SA/Bk 235/16

PostanowienieWSA w Białymstoku2016-10-27

Skład orzekający: Paweł Janusz Lewkowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka wykazała w sposób wystarczający swoją trudną sytuację finansową, uzasadniającą przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, pomimo nieprzedstawienia pełnej dokumentacji finansowej za wymagany okres?
Ratio decidendi
Spółka nie wykazała w sposób wystarczający swojej sytuacji finansowej, ponieważ pomimo wezwania nie przedstawiła pełnej dokumentacji finansowej za wymagany okres, w tym wyciągów z rachunków bankowych i dokumentów określających wynik finansowy za okres maj-lipiec 2016 r. Brak ten uniemożliwia prawidłową ocenę jej sytuacji finansowej, co skutkuje utrzymaniem w mocy postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Spółka M. Sp. z o.o. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację finansową wynikającą ze straty z działalności gospodarczej, zajęcia komorniczego i konieczności bieżącej wypłaty wynagrodzeń. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy z powodu niewystarczającego przedstawienia sytuacji finansowej. Spółka wniosła sprzeciw, ponownie wskazując na trudną sytuację finansową. Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza, uznając, że spółka nie wykazała wystarczająco swojej sytuacji finansowej, nie przedkładając wymaganych dokumentów.
Rozstrzygnięcie
Utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 października 2016 r. sprzeciwu M.Spółki z o.o. w K. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 19 września 2016 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M.Spółki z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] stycznia 2011 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od gier za okres od stycznia do lipca 2010 r. p o s t a n a w i a - utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. W dniu 22 sierpnia 2016 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął, złożony na urzędowym formularzu, wniosek M. Sp. z o.o. w K. (dalej: "Spółka") o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z treści wniosku wynika, że Spółka prowadzi działalność gospodarczą związaną z: grami na automatach i grami na automatach o niskich wygranych, a także produkcją gier i zabawek oraz działalnością hotelarską i restauracyjną. Spółka wskazała, że ponosi stratę z prowadzonej działalności gospodarczej, co skutkuje brakiem środków na bieżące regulowanie zobowiązań, ponadto nie posiada środków na koncie bankowym. Dodatkowo konto Spółki zostało zajęte przez komornika. Spółka wyjaśniła, że w celu zapewnienia ciągłości prowadzenia działalności gospodarczej koncentruje się na zapłacie zobowiązań, w szczególności na bieżącej wypłacie wynagrodzeń pracowników. Zdaniem Spółki, nie jest możliwe przyjęcie, że ma ona obowiązek przeznaczania w pierwszej kolejności środków na uiszczenie kosztów sądowych i narażenie się tym samym na niewywiązanie się z obowiązku regulowania innych zobowiązań. Wnioskodawca nie może być stawiany przed wyborem, czy posiadane środki przeznaczać na spłatę zobowiązań, czy też na regulowanie kosztów sądowych, stanowi to bowiem ograniczenie konstytucyjnego prawa do sądu. Wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych spółki wynosi 1.928.000,00 zł, natomiast wartość środków trwałych wnioskodawcy wynosi 271.674,08 zł. Według bilansu za ostatni rok obrotowy przedsiębiorstwo poniosło stratę w wysokości 13.109.967,14 zł. Do akt sprawy Spółka dołączyła: wyciąg z rachunku bankowego z dnia 7 maja 2015 r. (k. 259) i z dnia 13 czerwca 2016 r. (k. 260) oraz bilans i rachunek zysków i strat za 2015 r. (k. 261 – 262), pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego K. z dnia [...] lutego 2016 r. dot. zajęć zabezpieczających (k. 275); zarządzenie zabezpieczenia z dnia [...] grudnia 2015 r. (k. 276); zawiadomienia o zajęciu zabezpieczającym wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z dnia [...] stycznia br. (k. 277 – 285); bilans za 2015 r. (k. 286); zeznanie podatkowe CIT 8 za 2015 r. (k. 287 – 288 i k. 289v – 291). Pomimo wezwania referendarza Spółka "M.. w K. nie nadesłała: wyciągów z rachunków bankowych za okres maj – lipiec 2016 r. ograniczając się jedynie do dołączenia do akt sprawy wyciągu z rachunku bankowego z dnia 7 maja 2015 r. (k. 259) i z dnia 13 czerwca 2016 r. (k. 260) oraz dokumentów określających wynik finansowy uzyskany z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej (np. deklaracje dla podatku od gier) za okres maj – lipiec 2016 r. Postanowieniem z dnia 19 września 2016 r. referendarz sądowy odmówił Spółce przyznania pomocy we wnioskowanym zakresie. Referendarz stwierdził, że brak jest możliwości określenia sytuacji finansowej Spółki, z uwagi na niewystarczające przedstawienie wysokości posiadanych środków finansowych. W złożonym sprzeciwie Spółka ponownie wskazała na swoją trudną sytuację finansową. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 259 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a."), od postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy strona albo adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia. Rozpatrując sprzeciw od takiego postanowienia sąd – zgodnie z treścią art. 260 § 1 p.p.s.a. - wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje - gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Zatem na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa. Podmiot ten winien udokumentować oświadczenia zawarte we wniosku. Przechodząc do oceny sytuacji zaistniałej w sprawie Sąd podziela stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu, że Spółka nie wykazała w sposób wystarczający swojej sytuacji finansowej. Pomimo wezwania referendarza sądowego, nie przedstawiła dokumentów wyciągów z rachunków bankowych za okres maj – lipiec 2016 r. ograniczając się jedynie do dołączenia do akt sprawy wyciągu z rachunku bankowego z dnia 7 maja 2015 r. (k. 259) i z dnia 13 czerwca 2016 r. (k. 260) a także nie przedstawiła dokumentów określających wynik finansowy uzyskany z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej (np. deklaracje dla podatku od gier) za okres maj – lipiec 2016 r. Sąd zwraca uwagę, że Spółka nie uczyniła zadość wezwaniu pomimo wyraźnego wskazania przez referendarza w skarżonym postanowieniu, że z tego właśnie powodu nie było możliwe ocenienie faktycznej sytuacji finansowej Spółki. Powyższe prowadzi do wniosku, że Spółka świadomie przedstawia wyłącznie te dane, które mają potwierdzać jej trudną sytuację finansową. W tej sytuacji Sąd uznał, że nie jest możliwe uwzględnienie żądania Spółki, albowiem na podstawie przedstawionych, niepełnych informacji nie można prawidłowo ocenić jej sytuacji finansowej. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 260 w zw. z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 §2 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło