I SA/Bk 238/11

PostanowienieWSA w Białymstoku2011-08-10

Skład orzekający: Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, mimo nieprzedłożenia żądanych dokumentów i informacji?
Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ nie przedłożył wymaganych dokumentów i informacji, co uniemożliwiło pełną ocenę jego sytuacji majątkowej. Posiadanie stałego źródła dochodu i majątku pozwala na uznanie, że skarżący jest w stanie pokryć koszty sądowe bez uszczerbku dla utrzymania rodziny.
Stan faktyczny
Skarżący W. Sz. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną wynikającą z wstrzymania dopłat obszarowych, chorobę oraz utrzymywanie rodziny z dochodów z gospodarstwa rolnego. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o dodatkowe informacje i dokumenty dotyczące jego sytuacji majątkowej i dochodów. Skarżący nie zastosował się do wezwania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału I: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych sprawy ze skargi W. Sz. na decyzję Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...] w przedmiocie utrzymania w mocy decyzji o uchyleniu decyzji dotychczasowej w całości oraz odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2009 rok p o s t a n a w i a odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W. Sz. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając, iż ma trudną sytuację materialno – finansową, gdyż wstrzymano mu wypłacanie dopłat obszarowych za 2009 r. Ponadto skarżący jest osobą schorowaną (wykonano mu operację serca). Skarżący prowadzi gospodarstwo domowe z żoną oraz trójką dzieci. Źródło utrzymania wnioskodawcy stanowi dochód z prowadzenia gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha w wysokości 2.453 zł miesięcznie na wszystkich członków rodziny. Majątek wnioskodawcy stanowią typowe zabudowania gospodarskie. Skarżący w uzasadnieniu wniosku podniósł, iż wstrzymanie dopłat bezpośrednich spowodowało zadłużenie w gospodarstwie, ze względu na zakup nawozów, środków ochrony roślin oraz nasienia (k. 27-29). Do wniosku skarżący dołączył kartę informacyjną ze szpitala wydaną w dniu 26 maja 2011 r. (k. 31). Pismem z dnia 13 lipca 2011 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wezwał skarżącego do złożenia w terminie 7 dni dodatkowego oświadczenia m.in. wskazania rodzaju prowadzonej działalności rolniczej, stanu inwentarza żywego oraz posiadanych maszyn rolniczych, miesięcznych bieżących wydatków oraz tego czy rodzina skarżącego posiada samochody, a także przedłożenia dokumentów potwierdzających podnoszone okoliczności (k. 33). W zakreślonym terminie skarżący nie udzielił żadnej odpowiedzi. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie natomiast z art. 252 § 1 powołanej ustawy, wniosek o przyznanie prawa pomocy winien zawierać oświadczenie strony obejmujące, między innymi, dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Wykładnia przytoczonych przepisów prawa wskazuje, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). Wniosek ten powinien również obejmować dane, umożliwiające rzetelną ocenę sytuacji materialnej wnioskodawcy. Jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i dochodów, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów (art. 255 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Wnioskodawca jednakże nie zadośćuczynił powyższemu wezwaniu i nie przedłożył żądanych dokumentów i informacji, w szczególności w przedmiocie rodzaju prowadzonej działalności rolniczej, stanu inwentarza żywego oraz posiadanych maszyn rolniczych i samochodów, a także ponoszonych wydatków na bieżące utrzymanie. Fakt ten uniemożliwia dokonanie pełnej i wszechstronnej oceny sytuacji majątkowej strony, w kontekście podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W złożonym oświadczeniu W. Sz. wykazał, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i trójką dzieci. Wysokość miesięcznego dochodu rodziny wynosi 2.453 zł. Rodzina skarżącego utrzymuje się z prowadzenia gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha. W skład majątku skarżącego wchodzą typowe zabudowania gospodarskie. Skarżący jest osobą schorowaną. Przedstawione powyżej dane w zestawieniu z nienadesłaniem żądanych dokumentów i informacji skutkują brakiem możliwości potwierdzenia oświadczenia strony w zakresie osiąganych dochodów i ponoszonych wydatków, które nie zostały przedstawione, a w konsekwencji uniemożliwiają pełną ocenę sytuacji majątkowej strony skarżącej i pozytywne rozpatrzenie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Na podstawie danych zawartych we wniosku należy bowiem stwierdzić, iż posiadanie przez skarżącego stałego źródła dochodu, w połączeniu z posiadanym majątkiem pozwalają na uznanie, iż W. Sz. jest w stanie pokryć pełne koszty sądowe w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Co do zasady bowiem prawo pomocy nie powinno być udzielane osobom, które otrzymują stałe miesięczne dochody i posiadają majątek. Prawo pomocy stanowi bowiem instytucję szczególną, zarezerwowaną wyłącznie dla podmiotów znajdujących się w bardzo trudnej sytuacji finansowej, uniemożliwiającej pokrycie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Wnioskodawca natomiast nie udowodnił zaistnienia takiej okoliczności. W tym stanie rzeczy uiszczenie przez W. Sz. kwoty wpisu sądowego (200 zł) oraz pozostałych kosztów, które ewentualnie mogą wystąpić w niniejszej sprawie nie doprowadzi do powstania niedostatku w jego utrzymaniu, przeciwnie mieści się w możliwościach płatniczych wnioskodawcy. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło