I SA/Bk 248/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, Sędziowie sędzia WSA Andrzej Melezini, sędzia WSA Jacek Pruszyński (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi P. S.A. w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia zezwolenia na sprzedaż alkoholu 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżącego P. S.A. w P. kwotę 997 zł (słownie: dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne. Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. Nr [...]. po rozpatrzeniu wniosków przedsiębiorców z ogłoszenia z dnia [...] października 2017 r. w sprawie wydania zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych udzielił zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających od 4,5 % do 18 % (z wyjątkiem piwa) i powyżej 18 % alkoholu, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, Z. I. prowadzącej działalność pod nazwą Sklep Spożywczo P. z siedzibą w Ł., ul. [...], w placówce handlowej w Ł. Ul.[...] na czas oznaczony od dnia, gdy decyzja stanie się ostateczna do dnia [...] czerwca 2020 r. oraz odmówił wydania tych zezwoleń następującym podmiotom: M. Sp. z o.o. w Ł., P. S.A. z siedzibą w P. (dalej: "skarżąca spółka"), J. K. prowadzącemu Przedsiębiorstwo Handlowo U. w Ł., "S." w Ł. i T. Sp. z o.o. w K. Po rozpatrzeniu odwołania T. Spółka z o.o. i skarżącej spółki Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy wskazał, że wobec faktu, że ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi nie określa dodatkowych kryteriów przyznawania zezwoleń, w szczególności gdy liczba wnioskodawców znacznie przewyższa liczbę wolnych punktów w ustalonym limicie, a podjęcie decyzji w tym przedmiocie pozostawia uznaniu organu wydającego zezwolenia, do oceny wniosków przyjęto kryteria przyznawania zezwoleń określone w załączniku nr 3 do uchwały Rady Miasta Ł. z dnia [...] grudnia 2017 r. Nr [...] w sprawie Ł. Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych oraz innych uzależnień na 2018 rok, w którym określono kryteria przyznawania zezwoleń w przypadku, gdy liczba wnioskodawców znacznie przewyższa liczbę wolnych punktów sprzedaży alkoholu w strefie limitu tj.: 1. data wpływu wniosku, w przypadku wniesienia większej liczby wniosków w tym samym dniu decyduje kolejność wpływu wniosków; 2. zasada jeden przedsiębiorca – jeden punkt sprzedaży napojów alkoholowych; 3. opinia rady osiedla; 4. brak negatywnych wyników kontroli przez wymienione organy) w zakresie przestrzegania ustawy o wychowaniu w trzeźwości; 5. opinia policji, tzn. informacja, że nie podejmowano interwencji w miejscu sprzedaży i podawania napojów alkoholowych z powodu zakłóceń porządku publicznego w punkcie sprzedaży i jego najbliższej okolicy. W sprawie wnioski o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających od 4,5 % do 18 % (z wyjątkiem piwa) i powyżej 18 % alkoholu, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży złożyło 6 przedsiębiorców w różnych dniach (odnośnie 1 puntu sprzedaży). Dnia [...] października 2017 r. wnioski złożyli M. Sp. z o.o. w Ł. i J. K. w Ł. – posiadający już punkty ze sprzedażą alkoholu na terenie miasta Ł. W dniu [...] października 2017 r. wniosek złożyła "S." z siedzibą w Ł., która również posiada punkt ze sprzedażą napojów alkoholowych na terenie miasta Ł.. Następnie, w dniu [...] listopada 2017 r. wniosek o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w ramach limitu złożyła Z. I., która nie posiada na terenie miasta Ł. innych punktów ze sprzedażą tego rodzaju napojów alkoholowych. Natomiast w dniu [...] listopada 2017 r. wniosek złożyło T. Sp. z.o.o. z siedzibą w K., która również nie posiada innych punktów ze sprzedażą napojów alkoholowych, których sprzedaż może odbywać się na podstawie zezwoleń wydawanych w określonym limicie. Wskazał przy tym, że T. Sp. z o.o. uczestniczy na prawach strony o wydanie zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych objętych limitem w innym postępowaniu sądowoadministracyjnym ze sprawy [...], w której wyrokami z dnia 19 września 2017 r. sygn. akt I SA/Bk 593/17 i I SA/Bk 594/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] maja 2017 r. oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] kwietnia 2017 r. Organ II instancji wskazał, że wyroki nie są prawomocne, bowiem jedna ze stron tego postępowania wywiodła skargi kasacyjne do NSA, który dotychczas ich nie rozpatrzył. Po zastosowaniu kryterium daty wpływu i zasady jeden przedsiębiorca - jeden punkt sprzedaży napojów alkoholowych zezwolenia należało udzielić Z. I., a pozostałym wnioskodawcom odmówić wydania zezwoleń z powodu braku wolnych punktów w limicie. Zaznaczył, że wszyscy przedsiębiorcy zajmowali jednakowe pozycje, co do opinii rady osiedli, braku negatywnych wyników kontroli w zakresie przestrzegania ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi przeprowadzonych przez takie organy jak Policja, czy Straż Miejska. Odmowa wydania zezwoleń pozostałym wnioskodawcom w takiej sytuacji po rozdzieleniu 1 wolnego punktu była, w ocenie organu, uzasadniona i konieczna. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że zarzut naruszenia art. 18 w zw. z art. 12 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2016 r., poz. 487 ze zm.), jaki został sformułowany w wywiedzionych odwołaniach, jest nieuzasadniony. Podkreślił, że to Rada Miejska Ł. w uchwale z dnia [...] grudnia 2017 r. Nr [...] w sprawie Ł. Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych oraz innych uzależnień na 2018 rok, którego częścią są "Zasady ograniczania dostępności napojów alkoholowych", określone w załączniku nr 3, ustaliła zasady ograniczania dostępności napojów alkoholowych, w oparciu o które została podjęta decyzja. Na ich podstawie ustalono listę rankingową, którą przedstawiono w uzasadnieniu decyzji. W związku z tym, w pierwszej kolejności odrzucono przedsiębiorców posiadających punkty sprzedaży alkoholu w pełnym asortymencie na terenie Miasta Ł., co spowodowało, że na liście rankingowej pozostali tylko dwaj przedsiębiorcy, a do rozdysponowania był jeden wolny punkt. W tej sytuacji zezwolenia udzielono więc temu przedsiębiorcy, który złożył wcześniej wniosek, a zatem Z. I. Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem skargę do Sądu wywiodła skarżąca spółka. Działający w jej imieniu pełnomocnik zaskarżył w całości decyzję Kolegium i zarzucił naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie, jak również przepisów prawa materialnego, tj.: 1. art. 1 ust. 1 w zw. z art. 12 i art. 18 ust. 2 i 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi w zw. z art. 7, 8, 11 k.p.a. poprzez zastosowanie niewłaściwej wykładni przepisów prawa, przyjęcie niedopuszczalnych naruszających zasadę równości, w niniejszej sytuacji, kryteriów udzielenia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, a tym samym działanie z przekroczeniem swobody uznania administracyjnego, podczas gdy kryteria stosowane przy wyłonieniu podmiotu, któremu zostanie udzielone zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych, winny nie tylko szanować konstytucyjną zasadę równości, lecz również zapewniać realizację celów ustawy o wychowaniu w trzeźwości tj ograniczenie spożycia napojów alkoholowych i zmiany struktury ich spożywania; 2. art. 32 Konstytucji w zw. z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 2168), tj. zasady równości wobec prawa i zakazu dyskryminacji oraz zasady równości w podejmowaniu działalności gospodarczej, poprzez zastosowanie reguł wykładni przepisów ustawy o wychowaniu w trzeźwości oraz uchwały nr [...] Rady Miejskiej Ł. z dnia [...] grudnia 2017 r., które w oczywisty sposób dyskryminują podmioty prowadzące działalność na terenie całego kraju w porównaniu z podmiotami prowadzącymi działalność lokalnie – jeden punkt sprzedaży; 3. przepisów uchwały Rady Miasta Ł. z dnia [...] grudnia 2017 r. Nr [...] w sprawie Ł. Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych oraz innych uzależnień na 2018 rok, której częścią są "Zasady ograniczania dostępności napojów alkoholowych" – załącznik nr 3, poprzez zastosowanie kryterium daty wpływu wniosku oraz zasady jeden przedsiębiorca – jeden punkt sprzedaży (jednakże nieprzedstawienie powodów odmowy udzielenia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych dla P. S.A.) przy pominięciu całkowitego wyjaśnienia dotyczącego zastosowania pozostałych elementów, tj. braku negatywnych wyników kontroli w zakresie przestrzegania ustawy o wychowaniu w trzeźwości, opinii Rady Osiedla oraz opinii Policji, jednego ze wskazanych kryteriów – zasady jeden przedsiębiorca – jeden punkt sprzedaży napojów alkoholowych – przy pominięciu kryterium braku negatywnych wyników kontroli w zakresie przestrzegania ustawy o wychowaniu w trzeźwości; 4. art. 7, 77 i 80 k.p.a. poprzez zastosowanie kryteriów wyboru podmiotu, któremu zostanie wydane zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych, w sposób niezapewniający poszanowania zasady równości wobec prawa, jak również zasady niedyskryminacji, przy braku wskazania przesłanek, którymi kierował się organ uznając zastosowane reguły wykładni za prawidłowe oraz braku należytego rozważenia całości materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie; 5. art.. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez wydanie decyzji, której uzasadnienie nie zawiera żadnego wskazania przyczyn uznania przez organ orzekający, iż kryterium wyboru podmiotu, któremu zostało wydane zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych, odpowiada nie tylko konstytucyjnej zasadzie równości, lecz również nie przekroczyło pozostawionej organowi sferze działania w granicach uznania administracyjnego, jak również uzasadnienia powodów wybiórczego zastosowania kryteriów określonych w uchwale nr [...] Rady Miasta Ł. z dnia [...] grudnia 2017 r. w sprawie Ł. Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych oraz innych uzależnień w 2018 r. W związku z powyższym autor skargi wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, uchylenie w całości poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, powielając argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu wydanej przez siebie decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Na wstępie podkreślenia wymaga, że kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej "p.p.s.a.") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. o udzieleniu zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających od 4,5 % do 18 % (z wyjątkiem piwa) i powyżej 18 % alkoholu, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży Z. I. i odmowie wydania tych zezwoleń: M. Sp. z o.o. w Ł., P. S.A. z siedzibą w P., J. K. prowadzącemu P. w Ł., "S." w Ł. i T. Sp. z o.o. w K. Oceniając zaskarżone decyzję stwierdzić należy, że narusza ona przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. W orzecznictwie NSA wielokrotnie podkreślono, że decyzja w przedmiocie udzielenia zezwolenia na obrót napojami alkoholowymi, wydawana w sytuacji ograniczonej limitem liczby zezwoleń, jest decyzją o ograniczonym prawem zakresie uznania administracyjnego, takie stanowisko Naczelny Sąd Administracyjny zaprezentował chociażby w uchwale z 18 września 1995 r. sygn. akt VI SA 10/95, (ONSA 1995, z. 4, poz. 152), w której wskazano, że zawarte w art. 18 ust. 2 i 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi przesłanki dopuszczalności wydania takiego zezwolenia - liczba punktów sprzedaży ustalona dla terenu gminy oraz zasady usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży - nie kwalifikują takiej decyzji jako decyzji w pełni związanej. Wyznaczają one bowiem materialnoprawne granice uznania organu wydającego decyzję. Nie może on wydać zezwolenia, jeśli doprowadziłoby to do przekroczenia ustalonej przez radę gminy liczby punktów sprzedaży napojów alkoholowych lub było niezgodne z określonymi przez radę gminy zasadami usytuowania miejsc sprzedaży alkoholu. Natomiast nie ma on obowiązku prawnego wydać zezwolenia tylko dlatego, że nie zachodzą powyższe przeszkody. Granice przysługującego organowi uznania administracyjnego wyznaczają nie tylko przepisy art. 18 ust. 2 i 3 ww. ustawy, lecz także ogólna zasada uwzględniania przy załatwianiu spraw indywidualnych interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 k.p.a.). W wyroku z dnia 6 czerwca 2012 r. sygn. akt II GSK 575/11 NSA wskazał z kolei, że uznaniowy charakter takiej decyzji nie może prowadzić do dowolności rozstrzygnięcia. W każdym przypadku jej wydanie powinno być poprzedzone wyjaśnieniem wszystkich okoliczności faktycznych, istotnych dla rozpatrzenia sprawy konkretnego podmiotu ubiegającego się o takie zezwolenie, z zachowaniem wymogów proceduralnych, w tym art. 7, art. 8, art. 11, art. 15, a także art. 107 § 3 k.p.a. Poszczególne kryteria zastosowane przy udzielaniu zezwolenia powinny zostać poddane wyczerpującemu porównaniu przy ocenie wniosku o udzielenie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Mając powyższe na uwadze wskazać trzeba, że decyzja zezwalająca na sprzedaż alkoholu powinna zawierać uzasadnione kryteria uznaniowości, sprowadzające się do równego traktowania podmiotów gospodarczych. Pamiętać zatem trzeba, że odstępstwo od nakazu równego traktowania podmiotów podobnych musi zawsze znajdować podstawę w odpowiednio przekonywujących argumentach. W tym kontekście szczególnie istotną rolę pełni uzasadnienie decyzji w przedmiocie udzielenia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uznaniowy charakter decyzji nakłada na organ administracji publicznej obowiązek jak najpełniejszego uzasadnienia wydanego rozstrzygnięcia, celem wykazania, że zbadał on sprawę w zakresie ustawowych przesłanek, jak również zebrał i rozważył cały materiał dowodowy. W przypadku tego rodzaju decyzji uzasadnienie spełnia bowiem istotną rolę, pozwalając na dokonanie oceny, czy decyzja nie została wydana z takim naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności czy organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, czy nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych lub czy nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. Decyzje uznaniowe powinny być przekonująco i jasno uzasadnione, zarówno co do faktów jak i co do prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. w zaskarżonej decyzji w ogóle nie zawarło uzasadnienia w zakresie dotyczącym skarżącej spółki. Po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy i zarzutów odwołania podmiot ten został pominięty w dalszej części uzasadnienia. Organ odwoławczy wskazał pozostałe podmioty, które ubiegały się o udzielenie zezwolenia wyjaśniając, czy spełniają kryteria określone w uchwale Rady Miasta Ł. z dnia [...] grudnia 2017 r. Nie podał natomiast, jak w tym kontekście kształtuje się sytuacja skarżącej spółki. Niewątpliwie wypowiedź w tym zakresie została zawarta w decyzji pierwszoinstancyjnej, jednak strona nie może domniemywać, że organ odwoławczy podzielił w tym zakresie stanowisku organu I instancji, wyłącznie na tej podstawie, że zaskarżona decyzja została utrzymana w mocy. Co więcej decyzja SKO w Ł. w istocie nie odnosi się również do zarzutów zawartych w odwołaniu skarżącej spółki dotyczących naruszenia art. 32 Konstytucji RP oraz art. 7, art. 77, art. 89 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Wskazane braki uniemożliwiają też merytoryczną kontrolę skarżonej decyzji przez sąd administracyjny. Akt ten bowiem w istocie nie daje odpowiedzi, dlaczego skarżąca spółka nie uzyskała zezwolenia na sprzedaż alkoholu. W tym zakresie należy wskazać również na wymogi związane z zasadą dwuinstancyjności postępowania wynikającą z art. 15 k.p.a. Wskazuje się, że istota zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu przez dwa różne organy tej samej sprawy wyznaczonej treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Do uznania, że zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.) została zrealizowana, nie wystarcza stwierdzenie, że w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch organów różnych stopni. Konieczne jest też, by rozstrzygnięcia te zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez każdy z organów, który wydał decyzje, postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone (wyrok NSA z dnia 12 listopada 1992 r., V SA 721/92, ONSA 1992, nr 3-4, poz. 95). Powstaje stąd obowiązek traktowania postępowania przed organem II instancji jako powtórzenia rozpatrywania i rozstrzygania tej samej sprawy. Rozstrzygnięcie organu II instancji jest takim samym aktem stosowania prawa, jak rozstrzygnięcie organu I instancji, a działanie organu II instancji nie ma charakteru kontrolnego, ale jest działaniem merytorycznym, równoważnym działaniu organu I instancji (T. Woś, J. Zimmermann, Glosa do uchwały SN z dnia 23 września 1986 r., III AZP11/86, PiP 1989, z. 8, s. 147). Organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie. Oznacza to, że ma on obowiązek rozpatrzyć wszystkie żądania strony i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organu odwoławczego brak jest odniesienia się i oceny wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych sprawy pozwalających na ocenę prawidłowości decyzji organu pierwszej instancji wobec skarżącej spółki oraz ustosunkowania się do zarzutów odwołania. Powyższe uzasadnia uznanie, że decyzja ta została wydana z naruszeniem art. 15 i art. 107 § 3 k.p.a., ale też zasady pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej wyrażonej w art. 8 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Decyzja ta nie spełnia przedstawiony wyżej wymogów. W tych okolicznościach przedwczesne jest odnoszenie się do pozostałych zarzutów skargi. Dopiero decyzja, w której organ przedstawi wyczerpująco powody odmowy udzielenia zezwolenia skarżącej spółce oraz odniesie się do zarzutów odwołania może stanowić podstawę do dokonania oceny merytorycznego rozstrzygnięcia. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Rozstrzygając ponownie sprawę SKO w Ł. wypełniając zasadę dwuinstancyjności postępowania winno rozpoznać odwołanie skarżącej spółki i szczegółowo uzasadnić wydaną decyzję odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Na koszty postępowania złożyły się kwota 500 złotych uiszczona przez skarżącego tytułem wpisu sądowego oraz koszty zastępstwa procesowego, których wysokość (480 zł) została określana na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1870) oraz powiększona o koszty opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (17 zł).