I SA/Bk 261/17
WyrokWSA w Białymstoku2017-06-06
Skład orzekający: Paweł Janusz Lewkowicz, Małgorzata Anna Dziemianowicz, Jacek Pruszyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny, wydając postanowienie o zajęciu świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej, może wyrazić stanowisko o niezasadności zarzutów dotyczących solidarnej odpowiedzialności współwłaścicieli za podatek od nieruchomości, mimo że skarżąca posiada jedynie ułamkowy udział w nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ egzekucyjny prawidłowo wyraził stanowisko o niezasadności zarzutów dotyczących solidarnej odpowiedzialności za podatek od nieruchomości. Zgodnie z przepisami, podatek od nieruchomości stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach, niezależnie od wysokości ich udziałów. Organ podatkowy jest zobowiązany do ustalenia wysokości podatku w jednej decyzji obejmującej całą nieruchomość, a nie do dzielenia zobowiązania między współwłaścicieli. Egzekucja administracyjna może być prowadzona na podstawie prawomocnej decyzji podatkowej, a zarzuty zgłoszone na tym etapie nie mogą podważać samej zasadności obowiązku podatkowego wynikającego z decyzji wymiarowej.Stan faktyczny
Skarżąca W. L. wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta B. o niezasadności zarzutów zgłoszonych do tytułu wykonawczego dotyczącego podatku od nieruchomości. Skarżąca podnosiła, że jej udział w nieruchomości wynosi jedynie 1/12, a mimo to obciążono ją solidarnie całym podatkiem. Organy administracyjne uznały, że solidarna odpowiedzialność współwłaścicieli za podatek od nieruchomości jest zgodna z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz (spr.), sędzia WSA Jacek Pruszyński, , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 6 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi W. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie wyrażenia stanowiska o niezasadności zarzutów zgłoszonych przez skarżącą oddala skargę
W dniu [...] października 2016 r. do Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. wpłynęło pismo pełnomocnika W. L., w którym zaskarżono postanowienie o zajęciu świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej i na podstawie art. 54 u.p.e.a. wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Jednocześnie pełnomocnik zgłosił zarzuty do tytułu wykonawczego z dnia [...] sierpnia 2016 r., któremu nadano klauzulę wykonalności w dniu [...] października 2016 r. Zarzucił błędne i niewłaściwe zastosowanie art. 6 ust. 1 i 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, poprzez przyjęcie, iż podatek od nieruchomości w całości obciąża W. L., w sytuacji gdy jej udział w nieruchomości opodatkowanej podatkiem od nieruchomości wynosi 1/12 udziału (decyzja nr [...] W związku z tym zarzutem, wniósł o uchylenie tytułu wykonawczego.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2016 r. znak: [...], Prezydent Miasta B. wyraził stanowisko o niezasadności zgłoszonych zarzutów.
Po rozpatrzeniu zażalenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...], utrzymało w mocy zaskarżone przez zobowiązaną rozstrzygnięcie.
Kolegium wskazało, że analiza pisma pełnomocnika zobowiązanej, które wpłynęło do Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. w dniu [...] października 2016r. wobec podjęcia w stosunku do niej działań mających na celu wyegzekwowanie należności objętych tytułem wykonawczym Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r., pozwala na konkluzję, że Skarżąca podważa zasadność skierowania do niej egzekucji administracyjnej w zakresie uiszczenia podatku od nieruchomości od całej nieruchomości stanowiącej współwłasność trzech osób fizycznych, w sytuacji gdy jej udział w nieruchomości położonej w B. wynosi 1/12, zatem jej obowiązek podatkowy w roku 2016 r. wynosi 733 zł, co powinno wynikać z decyzji o nr [...] (zarzut z art. 33 § 1 pkt 3 u.p.e.a).
Kolegium zauważyło, że organ podatkowy dokonując ustalenia osobom fizycznym wysokości podatku od nieruchomości, stanowiącej współwłasność, musi uwzględniać przepis art. 3 ust. 4 u.p.o.l., zgodnie z którym jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach, z zastrzeżeniem ust. 4a i 5. Z treści tego przepisu wynika jednoznacznie, że organ podatkowy zobligowany jest do ustalenia wysokości podatku od nieruchomości w jednej decyzji za nieruchomość stanowiącą współwłasność kilku osób fizycznych, a więc decyzja obejmuje ustalenie wysokości podatku od całej nieruchomości, a organ podatkowy nie jest uprawniony do dzielenia zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości stosownie do udziału każdemu z podatników (współwłaścicieli). Prezydent Miasta B., decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...], ustalił wysokość podatku od nieruchomości na 2016 r. współwłaścicielom nieruchomości (W. L., A. S., B. K.) położonej w B., wskazując w jej uzasadnieniu, iż ustalony obowiązek podatkowy ma charakter solidarny. Wobec tego ma zastosowanie art. 92 ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym jeżeli, zgodnie z ustawami podatkowymi, podatnicy ponoszą solidarną odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe, a zobowiązania te powstają w sposób przewidziany w art. 21 § 1 pkt 2, odpowiedzialnymi solidarnie są podatnicy, którym doręczono decyzję ustalającą wysokość zobowiązania podatkowego. Zatem w niniejszym przypadku Skarżąca jest podmiotem odpowiedzialnym solidarnie jako podatnik podatku od nieruchomości z decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości. Kolegium, w sytuacji gdy istnieje egzekwowana należność podatkowa wynikająca z prawomocnej decyzji podatkowej, podzieliło stanowisko organu I instancji o niezasadności zgłoszonego zarzutu do tytułu wykonawczego.
Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem Skarżąca złożyła skargę do Sądu. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła:
1. Obrazę przepisów postępowania, która miała istotny wpływ na wydane orzeczenie, poprzez naruszenie dyspozycji art. 6, 7, 8, 9, 10 i 11 Kodeksu postępowania administracyjnego przez niezrozumiałe odstąpienie od konieczności wskazania merytorycznych przesłanek wydania postanowienia organu przez jedynie lakoniczne i niepoparte zasadną oraz faktycznie i prawnie uzasadnioną analizą konkretnych przesłanek w sprawie rozstrzygnięć pełnomocnikowi skarżącej zaskarżonego postanowienia Prezydenta Miasta B. z dnia [...] listopada 2016 r. w sprawie wyrażenia stanowiska o niezasadności zgłoszonych zarzutów, jak i niepełną oceną zebranego w sprawie materiału dowodowego analizowanego przede wszystkim w oparciu o wskazania wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego, w szczególności poprzez sprzeczne z podstawowymi prawami jednostki bezwzględne stosowanie postanowienia, które w analizowanym przypadku ma formę decyzji opartej de facto na swobodnym uznaniu organu i w konsekwencji zaskarżalnej administracyjnym trybem instancyjnym;
2. Naruszenie art. 11 k.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie skarżącej podstawy tak prawnej, jak i faktycznej postanowienia, a przede wszystkim celowościowej motywacji organu, podyktowanej przepisem prawa rażąco sprzecznym z interesem prywatnym, a także de facto publicznym przez zastosowanie przepisu, który w istocie nie był w należyty sposób promulgowany.
3. Naruszenie art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie granicy swobodnej oceny dowodów i wyciąganie wniosków nieuprawnionych w świetle ujawnionych okoliczności sprawy.
Wskazując na powyższe, działający w imieniu Skarżące pełnomocnik wniósł o uchylnie postanowień organów i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje.
Skarga jest niezasadna i nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zgłoszone w niej zarzuty nie znajdują potwierdzenie w zaskarżonym postanowieniu.
Analizując zarzuty skargi Sąd stwierdza, że w istocie zmierza ona do zakwestionowania istnienia obowiązku podatkowego w pełnej wysokości w sytuacji, gdy skarżąca jest współwłaścicielką nieruchomości podlegającej opodatkowaniu jedynie w ułamkowej części. Taka konstrukcja i uzasadnienie zarzutów oznacza, iż obejmuje ono przewidziane w art. 33 § 1 pkt 3 u.p.e.a. określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4 u.p.e.a. Zaskarżone rozstrzygnięcia – wbrew twierdzeniom skarżącej – zawierają zarówno podstawę prawną, jak i jej uzasadnienie dla zastosowania w konkretnym przypadku. Wynika z nich , iż podstawą rozstrzygnięcia jest art. 6 ust. 1 ust. 7 w zw. z art. 3 ust. 4 ustawy o opłatach i podatkach lokalnych (w skrócie u.p.o.l.) oraz w zw. z art. 92 Ordynacji podatkowej.. Statuuje on zasadę, iż podatek od nieruchomości obciąża skarżącą solidarnie z pozostałymi współwłaścicielami, nie zaś stosownie do wysokości udziału. Bez znaczenia, dla określenia odpowiedzialności skarżącej jest fakt, iż toczy się postepowanie o zniesienie współwłasności. Tak długo, jak w sprawie przed sądem powszechnym nie zapadnie prawomocne rozstrzygnięcie znoszące definitywnie współwłasność, tak długo istnieć będzie solidarna odpowiedzialność współwłaścicieli z tytułu podatku od nieruchomości. Kwestia ta została dostatecznie jasno wyjaśniona w uzasadnieniu do postanowienia z 30 listopada 2016 r., jak też w późniejszych decyzjach procesowych organów.
Niezasadny i nieprawdziwy jest zarzut skargi, iż organy nie dokonały oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, a jeśli już to uczyniły, to wbrew zasadom wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego. Materiał dowodowy w niniejszej sprawie, to przede wszystkim komplet decyzji wymiarowych z tytułu podatku od nieruchomości i tytułów wykonawczych, dowody wpłat z tytułu podatku od nieruchomości, rozliczenie konta podatkowego dotyczącego podatku od nieruchomości za nieruchomość położoną w B., przy ulicy [...] za lata 2015 i 2016. Z powołanych wyżej , a niezakwestionowanych co do rzetelności i wiarygodności dowodów wynika, iż były podstawy do wszczęcia egzekucji przeciwko współwłaścicielom ( współwłaścicielce) nieruchomości. Solidarna odpowiedzialność współwłaścicieli z tytułu podatku od nieruchomości istniała w trakcie wszczęcia i prowadzenia postepowania egzekucyjnego, co wynika wprost z uzasadnienia postanowienia. W ocenie Sądu motywacja organu zawarta w postanowieniu jest prawidłowa, spójna i logiczna. Nie wymaga uzupełnienia lub też pogłębionej wykładni. W żaden sposób nie przekracza ona granicy swobodnej oceny dowodów ani wyciągania nieuprawnionych w świetle okoliczności sprawy wniosków, co zarzuca skarżąca.
Jedynie na marginesie Sąd zauważa, że na etapie wyrażenia stanowiska co do zasadności zgłoszonych zarzutów do tytułu wykonawczego jest ustalenie, czy egzekwowany obowiązek wynikający z decyzji podatkowej istnieje i czy jest on zgodny z decyzją podatkową. Czynienie tych tylko ustaleń wynika z art. 33 u.p.e.a. Zarzuty są bowiem podstawowym środkiem ochrony zobowiązanego, gdy postępowanie egzekucyjne narusza istotne zasady tego postepowania. Odnosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy – zdaniem Sadu - egzekwowany od skarżącej obowiązek podatkowy wynika z decyzji podatkowej i jest zgodny z obowiązującym prawem. Postępowanie w zakresie wyrażenia stanowiska co do zasadności zgłoszonych zarzutów nie obejmuje postepowania wyjaśniającego zmierzającego do ustalenia, czy współwłaściciel o najwyższym udziale w nieruchomości ma w swoim posiadaniu także udział skarżącej. Krąg podmiotowy podatników mógł (i powinien być o ile spełnione są przesłanki) kwestionowany w postepowaniu wymiarowym, związanym z ustaleniem wysokości podatku od nieruchomości. Czynienie tego obecnie, na etapie egzekucyjnym, wobec ograniczonej kognicji kontrolnej w procedurze badania zasadności zarzutów zgłoszonych do postepowania egzekucyjnego jest daleko spóźnione i nie może odnieść oczekiwanego przez skarżącą skutku.
Z tych wszystkich względów Sąd orzekła jak w sentencji wyroku, mając na względzie treść art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło